‘Het sprookje van de kringlooplandbouw’

Er komt een omschakelfonds voor boeren die willen overschakelen op kringlooplandbouw. Wonderlijk, want er ligt geen kant-en-klaarrecept voor kringlooplandbouw en al helemaal niet als oplossing voor de stikstofkwestie.Kringlooplandbouw krijgt veel aandacht in de laatste stikstofplannen van minister Schouten. Er komt zelfs een heus omschakelfonds voor boeren die ‘willen omschakelen naar kringlooplandbouw’. Het lijkt erop dat de minister begint te geloven in haar eigen sprookje. Dit voorop: er is niets tegen het idee van een kringloop. Sterker, landbouw heeft altijd te maken met kringlopen. Het voorkomen van verlies van waardevolle en soms vervuilende stoffen naar het milieu is een nobel streven.Het lijkt erop dat de minister begint te geloven in haar eigen sprookjeMaar, ‘de kringlooplandbouw’ bestaat niet. Het is niet iets waarop je als boer op over kunt stappen, en al helemaal niet als oplossing van het stikstofprobleem dat Nederland heeft. De rapportage die de minister vorige zomer naar buiten bracht, een jaar na de lancering van haar visie, laat dat perfect zien. Er is een lange lijst van bedrijfsactiviteiten die op sommige punten overeenkomen met het idee van kringlooplandbouw. Dat varieert van lokale verkoop tot ‘ander voer’ tot ‘natuurinclusief’ boeren. Maar geen enkel bedrijf is helemaal ‘kringloop’ en sommige vormen van kringlooplandbouw doen niks tegen ammoniakuitstoot.Geen kant-en-klaarmodelHet is als met de nieuwe kleren van de keizer. Iedereen roept ‘hoera’ en ‘prachtig’. Zolang het gaat om vergezichten is daar niet zo veel op tegen, maar nu het als concreet model wordt voorgesteld waarop je zou kunnen overstappen, wordt het tijd dat dit sprookje wordt doorgeprikt. Kringlooplandbouw is een idee, geen kant-en-klaarmodel.