‘Groei hoort bij het (economisch) leven’
Over groei (en krimp) moet je op een selectieve manier spreken om onzin te vermijden.
Foto: Hans Prinsen
Er is al 50 jaar discussie over economische groei. Het begon met het Rapport van de Club van Rome in 1973 dat sprak over de grenzen aan de groei. Er verschenen boeken als Hou het klein en De ‘steady state’ economie. Het kernargument van de anti-groeiers is dat economische groei en ecologisch behoud of herstel niet samengaan. Economische groei gaat altijd gepaard met een stijgend verbruik van natuurlijke hulpbronnen, zoals grondstoffen, water en schone lucht, zo luidt de redenering. Er is heel wat empirisch bewijs voor deze stelling.Hoewel dit denken al meer dan 50 jaar oud is, kan je nog steeds niet spreken van een brede maatschappelijke steun voor een ‘groeistop’, laat staan een krimp. Er is echter wel sprake van een opleving van de groei-kritiek door de internationale ontgroei-beweging. Ik zie één reden en één argument waarom deze beweging nog steeds weinig populair is. De hoofdreden is dat een groeistop of krimp ‘pijn’ doet. Iedereen wil profiteren van welvaart en een stijgend inkomen. Er is de angst dat een groeistop het einde van een leuk leven zal betekenen. Economische groei is zo bezien het spiegelbeeld van de groei van consumentenverlangens.
Innovaties en technische vooruitgang
Dit artikel is alleen voor abonnees
Al geabonneerd?
Lees onbeperkt Premium artikelen met een abonnement
Boer beter met onbeperkte toegang tot alle artikelen
Speel beter in op jouw markt met actuele prijzen
Vorm je eigen mening met opinies en analyses
Het behoudt van de omvang van de varkensstapel is niet van belang voor de varkenshouder. Echter wel voor de aanverwante bedrijven en Wageningen Universiteit deze verdienen voornamelijk aan Massa is Kassa, en voor de boer geldt door minder Massa meer Kassa. Ze pleiten voor het behouden van een zo groot mogelijk volume in bijvoorbeeld de varkenshouderij. Dit is van zeer groot belang voor het verdienmodel. Deze bedrijven verdienen hun geld aan volume en het investeren van kapitaal en exporteren van kennis in/naar het buitenland, (productie verplaatsing). Deze ontwikkeling maakt onze concurrenten ijzer sterk en zorgt dat onze afzetmarkten verzadigd raken. Het zou goed zijn wanneer alle aanverwante bedrijven en onderwijsinstellingen een fonds creëren waaruit de boer betaald krijgt om het volume in de markt in stand te houden. De boer faciliteerd het verdienmodel van deze partijen en daar mag best iets tegen overstaan. Een vergelijkbaar systeem zoals de productschappen voorheen onderzoek financieren, met het verschil dat nu de boer betaald wordt voor zijn rol waar vanuit de markt geen vergoeding tegen overstaat. We produceren te slotte op een manier waar deze partijen optimaal rendement kunnen halen. Productieverplaatsing vindt plaats door kennisdeling en het investeren van kapitaal door Nederlandse aanverwante bedrijven in het buitenland dat verdient is bij de Nederlandse boer. Heeft weinig met politiek te maken.