‘Eén stem namens alle melkveehouders nodig’

Onder de melkveehouders heerst chaos en verwarring, zegt Harm Holman. Er is geen duidelijk idee over welke route te gaan. Wie komt op voor hun belangen en wie praat namens hen met de politiek en andere belanghebbenden?Eén ding is duidelijk: de boeren zijn het meer dan zat hoe ze de afgelopen jaren maatschappelijk zijn behandeld en hoe ze nu worden behandeld. Nieuwe regel wordt op nieuwe regel gestapeld, zonder duidelijkheid over waarvoor en waartoe. Geen beloning voor goede inspanning, geen waardering en geen respect. Politici en omstanders die maar wat roeptoeteren. Tegenstanders die selectief feiten en argumenten aanwenden om ons in een kwaad daglicht te stellen. Kleine groep wil melkveehouderij minimaliserenEen kleine groep in Nederland wil onze sector minimaliseren en hanteert daarbij middelen die extremistische vormen aanneemt. Kamerleden die populisme als methodiek van werken hanteren en geen idee meer hebben wat het is om breed maatschappelijk te denken en dat je in een democratie niet zomaar hele groepen kunt wegvagen. Roepen dat er de helft minder vee moet komen. Daarmee bewerkstellig je alleen maar ontwrichting van de maatschappij met veel sociaal leed. Over de economische consequenties hiervan wordt amper nagedacht. Kamerleden die zo opereren, voornamelijk om zichzelf en hun partij te profileren over de rug van een bevolkingsgroep, zijn wel heel goedkoop bezig. Ik heb daar zo langzamerhand bijna geen respect meer voor.Naar onszelf durven kijkenWe moeten echter ook naar ons zelf durven kijken. Hebben wij als melkveesector een goed verhaal? Het is op dit moment onduidelijk wie de sector vertegenwoordigt. Net als de minister ontbreekt het ons aan duidelijke route, aan een duidelijk concept, een samenhangend beeld hoe de sector en de structuur om dit te realiseren eruit moet zien. Steeds weer nieuwe regels waarbij de keuze van onderwerpen lijkt ingegeven door de waan van de dagZowel de minister als LTO hebben het over grondgebondenheid, kringlooplandbouw en duurzaamheid. Veel boeren zijn daarin al heel ver gevorderd en nu moeten we nog meer? De overheid, maar ook onze eigen zuivelindustrie opereert als een soort rupsje-nooit-genoeg: steeds weer nieuwe regels en aanpassingen waarbij de keuze van onderwerpen lijkt ingegeven door de waan van de dag. Dan is fosfaat, dan fijn stof, dan antibiotica en dan stikstof de leidraad. Steeds verdere aanscherpingen. We maken op deze manier een einde aan de melkveehouderij. En dan nog de Dierenbescherming die in zijn nieuwste visieplan roept dat alle kalfjes drie maanden bij de moederkoe moeten blijven. Mooi bedacht, maar ook naïef en onrealistisch. Over het verdienmodel en inkomen wordt met geen woord gerept.Geen concept en visie voor melkveehouderijLTO wil nu voor 1 januari een convenant met de overheid over stikstof. Iedere boer moet dat op zijn manier kunnen doen die past binnen de mogelijkheden. In mijn ogen een zinloze manier van werken in deze tijd. Je blijft zo in het systeem van een oplossing zoeken voor een probleem van de waan van de dag, zonder dat je een samenhangend concept en visie hebt over wat we nou eigenlijk willen. Waarom zou een individuele boer zich hiervoor inspannen? Het leidt alleen maar tot meer kosten, geeft niet meer opbrengsten en het heeft geen gevolgen als je het niet doet. Over vragen als: wat zijn de gevolgen van een Natura 2000-gebied of het hebben van een PAS-melding hebben we het maar even niet. De stikstofproblematiek kun je niet op deze manier op het bordje van de boeren leggen; het is een zaak die door de hele sector opgepakt moet worden.Wie vertegenwoordigt de melkveesector?Wie vertegenwoordigt nu de sector, wie is democratisch gelegitimeerd om namens alle boeren te spreken? De minister wil niet meer spreken met Farmers Defence Force. Zijn rol lijkt voorbij. Het Landbouw Collectief is opgeblazen en komt niet weer terug. LTO en vakbond NMV vertegenwoordigen maar een beperkt deel van de boeren en hebben daarom amper legitimatie. Ook kunnen ze hun leden nergens toe verplichten. Voor een goede toekomst moeten nu keuzes worden gemaakt en dat lukt de LTO en NMV begrijpelijkerwijs niet. Blijft over ZuivelNL, maar die mag eigenlijk niks zeggen. ZuivelNL is de facto de opvolger van het productschap maar ze is weinig zichtbaar, communiceert niet veel en zou veel meer voor de sector kunnen betekenen. KringloopWijzer wordt ervaren als boertje pesten in plaats van dat het kan helpen het probleem op te lossenDe KringloopWijzer is hiervan een voorbeeld: een op zich goed instrument is verworden tot een vervelend instrument. Het wordt ervaren als boertje pesten in plaats van dat het kan helpen het probleem op te lossen. Het is niet eens duidelijk welk probleem er opgelost moet worden. Het is allen maar aanmatigend, kostenverhogend en levert in de beleving van velen dus niets op. Dat terwijl het een uitstekend instrument is voor de boer om door meten en monitoren beter te kunnen managen.Wat we nodig hebben is één organisatie, één stem, duidelijkheid over de te lopen route en visie wat de structuur van de sector moet zijn over aantal jaren. Hoe? De enige manier is volgens mij dat de melkveehouders, LTO en NMV, samen met de zuivelindustrie, samenwerken aan een toekomst, samen een heldere visie ontwikkelen en nu het voortouw nemen in de discussie, zodat niet de politiek of de roeptoeters de lead hebben, omdat we zelf geen verhaal hebben!Bouw ZuivelNL om tot sterke brancheverenigingHet enige wat ik kan bedenken is: ZuivelNL om te bouwen tot een organisatie voor de melkveehouders. Een organisatie die voor de melkveehouders, samen met de zuivelindustrie, weer een sterke branche vereniging organiseert met als opdracht: zorg voor een goed bestaan voor de melkveehouders die blijven. Ga dan samen met een krachtige zuivelindustrie met de overheid in gesprek en kom tot een overeenkomst. Zonder politiek en maatschappelijk draagvlak lukt het namelijk niet. Met alle trekkeracties is duidelijk geworden dat we niet langer op deze manier behandeld willen worden. Wat we nu nodig hebben is een duidelijke visie en een goede organisatie samengesteld uit mensen die hier leiding aan willen en kunnen geven en dit waar kunnen maken.