ABN Amro: zuivelmarkt blijft onder druk
De melkveehouderij beleeft een lastig jaar. Hoewel de melkproductie langzaam begint af te nemen, blijft de zuivelmarkt kampen met een overaanbod. Dat blijkt uit een analyse van de ABN Amro.
Foto: Koos Groenewold
De Nederlandse melkproductiebereikte in maart 2026 een recordniveau met 1.264.850 kilo per maand. Dit kwam onder meer doordat melkveehouders in 2024 en 2025 hun productie hebben opgevoerd vanwege hoge melkprijzen. De productie per koe nam toe door extra krachtvoer en hoge kwaliteit van ruwvoer. Tot slot zorgde blauwtong voor een verstoring in de lactatie, waardoor de voorjaarspiek is verschoven naar het najaar.
Het dieptepunt is al bereikt, maar de melkprijs ligt nog altijd onder de kostprijs van melkveehouders, aldus ABN Amro. Onder de kostprijs wordt de kritische melkprijs verstaan. Dit is de melkprijs die nodig is om kosten en het minimale levensonderhoud van de boer te dekken, op basis van KWIN van WUR (2025). De kostprijs is op dit moment 47 eurocent per kilo gangbare melk en de melkprijs gewogen op basis van FrieslandCampina, Arla en A-ware is ongeveer 43 eurocent per kilo gangbare melk.
Afname melkproductie noodzakelijk
Een vermindering in de melkproductie is noodzakelijk om de zuivelmarkt weer in balans te krijgen, volgens ABN Amro.Volgens de analyse zal dit echter niet direct leiden tot hogere melkprijzen. Sinds eind 2025 zijn grote voorraden boter en kaas opgebouwd. Vooral boter kan langdurig worden opgeslagen, waardoor deze voorraden nog geruime tijd op de markt drukken. Wel helpen de lage prijzen de export op gang, waardoor de voorraad langzaam wordt afgebouwd.
Eiwit wint terrein
Binnen de zuivelmarkt is een duidelijke verschuiving zichtbaar. Producten met een hoog vetgehalte, zoals boter en vollemelkpoeder, verloren fors aan waarde. Daarentegen stijgen de prijzen van eiwitrijke producten zoals wei en mageremelkpoeder. De groeiende populariteit van eiwitrijke voeding, overgewaaid vanuit de Verenigde Staten, wordt gevoed door de fitnessmarkt en het toenemende gebruik van afslankmedicatie. Toch blijft de vraag naar eiwitten te klein om de volledige zuivelmarkt uit het dal te trekken.
Financiële positie blijft relatief sterk
Ondanks de lagere melkprijzen blijkt uit de liquiditeitsmonitor dat veel melkveebedrijven financieel nog redelijk stevig staan. De liquiditeitsmonitor is een overzicht van hoeveel geld een bedrijf direct beschikbaar heeft om rekeningen en andere lopende kosten te betalen.
De gemiddelde liquiditeitspositie, oftewel de hoeveelheid direct of bijna direct beschikbare financiële ruimte, daalde in de eerste helft van 2026 met €13.000 naar €119.000. Dat betekent dat melkveehouders gemiddeld nog steeds een financiële buffer hebben, al is die wel kleiner geworden.
Hogere melkproductie en betere opbrengsten uit de verkoop van vee voorkwamen een veel sterkere terugval. Volgens ABN Amro zijn de veeprijzen momenteel aan het afkoelen. Dus kan het zijn dat deze inkomsten niet altijd de melkinkomsten blijven dempen.
FrieslandCampina
De garantieprijs van FrieslandCampina (RFC) voor augustus stijgt met €1,25 naar €42,50 per 100 kilo melk. De marktleider van Nederland verwacht de komende tijd een ‘opgaande trend’ van de melkprijzen bij de referentiebedrijven in Noordwest-Europa, waarop het de eigen garantieprijs baseert.
