Vrije markt illusie

De prijzen van graan en soja gaan als een jojo op en neer. De trend is echter duidelijk: ze blijven in dit seizoen hoog.Akkerbouwers zullen zeggen: eindelijk normale prijzen. Zelden was de stemming in de akkerbouw zo goed. In de veehouderij is het omgekeerd. Daar wreekt het zich dat opbrengstprijzen van zuivel en vlees niet direct gerelateerd zijn aan de kostprijs.De gangbare analyse is dat de prijsvolatiliteit van agrarische grondstoffen zo sterk is gestegen vanwege de liberalisering van de wereldhandel en van het landbouwbeleid. Maar die verklaring gaat verrassend genoeg niet op.  Overheidsbeleid is de grootste aanjager van onrust, hamstergedrag en prijsschommelingen. In Amerika, kampioen van de vrijhandel, is de steun aan boeren al groter dan in Europa en het biobrandstoffenbeleid verstoort er  de graanmarkt. China koopt links en rechts hele oogsten op en diverse landen hanteren exportverboden als het graan krap wordt.Alleen ‘Europa’ predikt de vrije markt. Het interventiebeleid is afgeschaft, resterende quoteringen verdwijnen, de toeslagen staan onder toenemende politieke druk. Een blik op de rest van de wereld leert dat het argument daarvoor, namelijk ‘we ontkomen niet aan de onomkeerbare trend van liberalisering’ zijn kracht aan het verliezen is. Voorlopig is die vrije wereldmarkt een illusie. De politiek in de EU moet zich dat aantrekken en zich weer buigen over een actiever graanbeleid.