Varkenshouderij

Achtergrond 8 reacties

Relaxt varkens houden voor biologisch label

Wim en Jolanda van den Broek in Kootwijkerbroek (Gld.) leveren varkens aan het biologische label St. Hendrick en tonen tijdens een open dag de nieuwste stal.

Het is een gezellige drukte op het erf van de familie van den Broek in Kootwijkerbroek (Gld.); buiten in de uitloop slapen en spelen de vleesvarkens.

Jolanda en Wim van den Broek houden in Kootwijkerbroek (Gld.) 430 biologische vleesvarkens. De vleesvarkens worden elke twee weken geleverd via de leveranciersvereniging ‘Deli Harmony’ aan Westfort voor het biologische vleeswarenlabel St. Hendrick. - Foto's: Koos Groenewold
Jolanda en Wim van den Broek houden in Kootwijkerbroek (Gld.) 430 biologische vleesvarkens. De vleesvarkens worden elke twee weken geleverd via de leveranciersvereniging ‘Deli Harmony’ aan Westfort voor het biologische vleeswarenlabel St. Hendrick. - Foto's: Koos Groenewold

De dieren maken zich zeker niet druk om de extra mensen die tijdens de open dag over het erf lopen en in de stal rondkijken. Een nieuwsgierig varken steekt af en toe een neus door de betonnen afscheiding rondom de uitloop met een vragende blik om aandacht. “2 jaar geleden hebben we een nieuwe stal gebouwd voor 150 vleesvarkens en nu is er de gelegenheid om tijdens deze open dag te laten zien hoe wij de biologische varkens houden. We laten de stallen en dieren zien, zoals we altijd dagelijks werken”, aldus Jolanda en Wim van den Broek die samen in maatschap het bedrijf runnen.


  • Het is een komen en gaan van mensen tijdens de open dag op het varkensbedrijf. De varkens blijven echter rustig en kijken nieuwsgierig naar alle bezoekers.

    Het is een komen en gaan van mensen tijdens de open dag op het varkensbedrijf. De varkens blijven echter rustig en kijken nieuwsgierig naar alle bezoekers.

  • Het is een gemoedelijke middag tijdens de open dag, collega varkenshouders, buren, burgers en familie zijn gekomen om te kijken naar de biologische varkens.

    Het is een gemoedelijke middag tijdens de open dag, collega varkenshouders, buren, burgers en familie zijn gekomen om te kijken naar de biologische varkens.

Taakverdeling

Jolanda neemt de dagelijkse taken op het varkensbedrijf waar en verzorgt de varkens. Wim is overdag op pad voor zijn bouwbedrijf en helpt in de avonduren mee met de varkens. “2 paar ogen zien altijd meer dan een”, vertelt Jolanda die naast het werk op de boerderij ook nog de administratie van het bouwbedrijf van Wim bijhoudt.

Meerdere takken

Sinds begin 2012 houdt maatschap van den Broek biologische varkens. In totaal houden ze 430 vleesvarkens. Voorheen werden reguliere varkens gehouden op het bedrijf samen met een tweede tak, rosékalveren. De periode van varkenspest in 1997 deed maatschap van den Broek destijds besluiten om meerdere takken te houden op het bedrijf om risico’s te spreiden. “Wij leverden tot 2011 vleesvarkens onder het 1-ster Beter Leven-concept en deze manier van varkenshouden paste steeds minder bij ons”, vertelt Jolanda, die zocht naar een andere manier van varkenshouden met meer respect voor het dier en daardoor meer arbeidsvreugde.

Biologische varkens

De keuze werd gemaakt om biologische varkens te gaan houden voor St. Hendrick vleeswaren, een biologisch label waarbij de varkens geslacht worden bij Westfort, de slachterij waar voorheen ook de 1-ster Beter Leven -varkens van Van den Broek werden geslacht. De varkenshouders wilden graag dezelfde afnemer houden en daarnaast zijn ze ook zeer gecharmeerd over het St. Hendrick label dat gaat voor kwaliteit en smaak.


  • Een dertigtal varkenshouders leveren via de leveranciersvereniging Deli Harmony wekelijks 450 vleesvarkens aan slachterij Westfort die de afzet van st. Hendrick vleeswaren verzorgt. De vleeswaren van dit label onderscheiden zich door smaak en liggen onder andere in de winkels van Ekoplaza, die alleen biologische producten verkoopt.

    Een dertigtal varkenshouders leveren via de leveranciersvereniging Deli Harmony wekelijks 450 vleesvarkens aan slachterij Westfort die de afzet van st. Hendrick vleeswaren verzorgt. De vleeswaren van dit label onderscheiden zich door smaak en liggen onder andere in de winkels van Ekoplaza, die alleen biologische producten verkoopt.

  • Ekoplaza, een biologische winkelketen verkoopt verschillende vleeswaren die onder het label St. Hendrick geproduceerd worden.

    Ekoplaza, een biologische winkelketen verkoopt verschillende vleeswaren die onder het label St. Hendrick geproduceerd worden.

Dat blijkt ook wel uit het feit dat Wim 1 van de 5 varkenshouders is die bestuurlijk actief is in het leveranciersplatform van Westfort, genaamd Deli Harmony. 30 varkenshouders leveren via de leveranciersvereniging Deli Harmony wekelijks 450 vleesvarkens aan slachterij Westfort die de afzet van St. Hendrick vleeswaren verzorgt. De leveranciersvereniging heeft langlopende vaste afspraken met Westfort voor levering en prijs. Er gelden naast de ‘normale’ biologische voorwaarden, geen extra eisen om te mogen produceren voor de vleeswaren van St. Hendrick. De vleeswaren van dit label onderscheiden zich door smaak en liggen onder andere in de winkels van Ekoplaza, die alleen biologische producten verkoopt.

Tekst gaat verder onder de video.

‘Omschakelen voelt als emigreren’

Zomaar beginnen met biologische varkens is er echter niet bij. Voor het leveren van biologische varkens was en is nog steeds een wachtlijst. Vraag en aanbod worden op elkaar afgestemd, uitbreiding van het bedrijf kan alleen als er extra vraag is. Ook de uitbreiding bij maatschap van den Broek kon pas doorgang vinden zodra de afzet was geregeld.

Het is een uitdaging waarin je het wiel opnieuw moet uitvinden

Niet alleen de afzet moest eerst geregeld zijn, ook de aanvoer van biggen moest afgestemd worden. In de biologische sector is de capaciteit van de zeugenhouder afgestemd met de vleesvarkenshouder. “Omschakelen is als emigreren, het is een uitdaging waarin je het wiel opnieuw moet uitvinden”, aldus de ondernemers. “Maar we gaan zeker niet meer terug naar regulier”.


  • De biggen komen rond 25 kg op het bedrijf. Binnen ligt er een bed met stro, buiten is er uitloop en een roostervloer.

    De biggen komen rond 25 kg op het bedrijf. Binnen ligt er een bed met stro, buiten is er uitloop en een roostervloer.

  • De vleesvarkens hebben vanaf opleg een uitloop naar buiten, stro om in te liggen en te wroeten en een speeltje en snijmais als hokverrijking.

    De vleesvarkens hebben vanaf opleg een uitloop naar buiten, stro om in te liggen en te wroeten en een speeltje en snijmais als hokverrijking.

De varkenshouder geeft aan dat ze ervaren dat biologisch varkens houden een meer relaxtere manier van dieren houden is. “De dieren hebben meer veerkracht”, vertelt Wim die aangeeft dat door de gereguleerde afzet er ook een goede boterham mee te verdienen is. De biologische varkenssector heeft minder pieken en dalen in de varkensprijs dan de gangbare varkenshouderij doordat de varkensprijs gelieerd is aan de voerprijs.

Wim Krajenbrink is Algemeen manager biologisch bij AgruniekRijnvallei (AR) en komt als voeradviseur bij van den Broek. De vleesvarkens krijgen onbeperkt droogvoer in de vorm van start-, groei- en afmestvoer verstrekt in een brijbak. Daarnaast worden er indien nodig extra vitamines en snijmais in balen geleverd door GeDo uit Kootwijkerbroek, gevoerd. AR heeft in Barneveld een voerfabriek voor biologisch voer voor varkens en kippen. “De biologische sector heeft minder keuzes in grondstoffen en restproducten dan de gangbare sector. Krajenbrink verwacht echter dat er binnen vijf jaar meer reststromen beschikbaar komen voor de biologische sector.
Wim Krajenbrink is Algemeen manager biologisch bij AgruniekRijnvallei (AR) en komt als voeradviseur bij van den Broek. De vleesvarkens krijgen onbeperkt droogvoer in de vorm van start-, groei- en afmestvoer verstrekt in een brijbak. Daarnaast worden er indien nodig extra vitamines en snijmais in balen geleverd door GeDo uit Kootwijkerbroek, gevoerd. AR heeft in Barneveld een voerfabriek voor biologisch voer voor varkens en kippen. “De biologische sector heeft minder keuzes in grondstoffen en restproducten dan de gangbare sector. Krajenbrink verwacht echter dat er binnen vijf jaar meer reststromen beschikbaar komen voor de biologische sector.

Dat de mindset van de varkenshouders helemaal om is, blijkt wel uit het feit dat ze met de reguliere tak van rosékalveren zijn gestopt. Regulier kalveren houden en biologisch varkens blijkt in de praktijk lastiger dan gedacht. “Bij de varkens behandelden we te snel en bij de kalveren wachten we te lang,” vertelt Wim die aangeeft nu helemaal te focussen op de biologische houderij.


  • Alle varkens kunnen vanaf de aankomst naar buiten. Elke 4 weken komen er nieuwe biggen op het bedrijf die meteen toegang hebben tot de uitloop. Tussen de 95 en 105 kg worden de vleesvarkens geleverd aan de slachterij.

    Alle varkens kunnen vanaf de aankomst naar buiten. Elke 4 weken komen er nieuwe biggen op het bedrijf die meteen toegang hebben tot de uitloop. Tussen de 95 en 105 kg worden de vleesvarkens geleverd aan de slachterij.

  • De uitloop voor de vleesvarkens bestaat uit een roostervloer met een mestkelder. Ook onder de dichte vloeren in de stallen is er mestopslag, waardoor er voldoende ruimte is voor een jaar mestopslag.

    De uitloop voor de vleesvarkens bestaat uit een roostervloer met een mestkelder. Ook onder de dichte vloeren in de stallen is er mestopslag, waardoor er voldoende ruimte is voor een jaar mestopslag.

Elke 2 weken varkens afleveren

Elke 4 weken komen er nieuwe biggen, TN70 x Pietrain, op het bedrijf. De biggen wegen rond de 25 kilo, waarop de basisprijs is gebaseerd. Elke 2 weken gaan er vleesvarkens naar slachterij Westfort die ook het transport regelt. De varkens moeten tussen de 95 en 105 kilo wegen. Boven en onder dit gewicht gelden de normale kortingen die Westfort ook hanteert voor alle gangbare en overige geleverde varkens.


  • De vleesvarkens liggen binnen op een dichte vloer met stro en krijgen handmatig droogvoer verstrekt via een brijbak. De varkens krijgen onbeperkt droogvoer in de vorm van start-, groei- en afmestvoer. Daarnaast krijgen ze extra vitamines bijgevoerd indien nodig. De varkens krijgen iedere dag een schep snijmais, wat in het hok gegooid wordt, dit is goed voor de darmen en tevens gaan de varkens dit al wroetend in het stro opzoeken.

    De vleesvarkens liggen binnen op een dichte vloer met stro en krijgen handmatig droogvoer verstrekt via een brijbak. De varkens krijgen onbeperkt droogvoer in de vorm van start-, groei- en afmestvoer. Daarnaast krijgen ze extra vitamines bijgevoerd indien nodig. De varkens krijgen iedere dag een schep snijmais, wat in het hok gegooid wordt, dit is goed voor de darmen en tevens gaan de varkens dit al wroetend in het stro opzoeken.

  • De varkens kunnen binnen op stro liggen, jaarlijks wordt er 20 kg stro per varkensligplaats verbruikt om in de stallen te strooien. Het stro is biologisch stro. De mest wordt via een drietal partijen afgezet. De mestafzet van de biologische mest kost niets, maar levert ook geen geld op. Wel betaalt van den Broek een bijdrage voor de transportkosten.

    De varkens kunnen binnen op stro liggen, jaarlijks wordt er 20 kg stro per varkensligplaats verbruikt om in de stallen te strooien. Het stro is biologisch stro. De mest wordt via een drietal partijen afgezet. De mestafzet van de biologische mest kost niets, maar levert ook geen geld op. Wel betaalt van den Broek een bijdrage voor de transportkosten.

Nieuwe stal

De nieuwste stal heeft Wim in eigen beheer gebouwd en hij heeft hierdoor de kosten laag weten te houden. In de stal is binnen een dichte vloer, waar de dieren op stro liggen, in de buitenuitloop liggen roosters waar de dieren geacht worden te mesten. Doordat de nieuwe stal geheel is onderkelderd, ook onder de dichte vloer, heeft het biologische bedrijf nu met alle stallen ruimte voor een jaar mestopslag. Met betonblokken als zijwanden, een nokhoogte van 7 meter hoog en sandwichpanelen op het dak is het klimaat met natuurlijke ventilatie goed te reguleren. Over de technische resultaten van hun varkens willen Jolanda en Wim van den Broek niet veel kwijt. De varkenshouders werken nu een kleine 2 jaar met de nieuwe stal en ze zijn tevreden over de resultaten. De varkens doen het goed.


  • De nieuwste stal heeft Wim in eigen beheer gebouwd en hierdoor de kosten laag weten te houden. De vleesvarkens worden elke twee weken geleverd via de leveranciersvereniging ‘Deli Harmony’ aan Westfort voor het biologische vleeswarenlabel st. Hendrick.

    De nieuwste stal heeft Wim in eigen beheer gebouwd en hierdoor de kosten laag weten te houden. De vleesvarkens worden elke twee weken geleverd via de leveranciersvereniging ‘Deli Harmony’ aan Westfort voor het biologische vleeswarenlabel st. Hendrick.

  • De vleesvarkens in de nieuwste stal liggen binnen in het stro en krijgen handmatig droogvoer verstrekt via een brijbak.

    De vleesvarkens in de nieuwste stal liggen binnen in het stro en krijgen handmatig droogvoer verstrekt via een brijbak.

Laatste reacties

  • dhvanmeerveld

    Mooi verhaal, helaas kansloos. Minst duurzaam en meeste stikstof uitstoot.

  • Gat

    Vroeger was dit gangbaar, tegenwoordig noemen we het biologisch.

  • theoscheers

    Deze varkensboer heeft nog kelders, er zijn ook BIOLOGISCHE boeren die meer
    dan 100 mestvarken op 400m2 gewone stront grond, jaar in jaar uit !
    Alsof dit geen grondwatervervuiling is ??
    En ook nog claimen dat deze varkens het lekkerste vlees hebben door ze
    hun leve lang in de stront liggen ?? Geloof je dit zelf ???

  • farmerbn

    Is dat wetenschappelijk aangetoond dat die biologische vleeswaren lekkerder zijn of heeft Judith dit gewoon als werkelijkheid overgeschreven? Het blijft natuurlijk prachtig varkenshouden zo en als ik varkens ga houden wil ik het ook zo.

  • J. Waninge

    @farmerbn Of deze vleeswaren lekkerder zijn dan andere biologische- of gangbare vleeswaren, dat heb ik niet beweerd.
    Ik heb de vleeswaren wel geproefd en waren zeker zeer smaakvol.

  • farmerbn

    'Onderscheiden zich van smaak' heb ik gelezen als dat het lekkerder was maar dat hoeft niet. Sorry. Maar het blijft prachtig varkens houden.

  • podolski

    Ja, zo mag ik het zien. En nu moet de consument nog over de brug komen. Ik hoop dat regulier varkensvlees in Nederland verboden wordt zodat iedere boer die wil biologisch kan worden en stalbranden niet zo funest meer zijn.

Laad alle reacties (4)

Of registreer je om te kunnen reageren.