Varkenshouderij

Achtergrond 2 reacties

Tropische hitte gaat de zeugen grotendeels voorbij

Familie Van Dijk-Peters in Odiliapeel (N.-Br.) werkt met luchtconditionering. In de warmste week van het jaar is het binnen aangenaam koel en vreten de zeugen door.

De infraroodthermometer van Mark van Dijk liegt niet. In tot nu toe de warmste week van dit jaar pendelt de temperatuur van de inkomende lucht bij zijn zeugen tussen 21 en 22 graden. Dit is echter ook gewoon voelbaar. Zodra de afdelingsdeur dicht gaat, stroomt de koele lucht volop via de grondkanalen naar de neuzen van de zeugen. In de kraamafdelingen blijft de ruimtetemperatuur zodoende onder de 27 graden. Ook op vrijdag 26 juli als het KNMI-weerstation in het nabijgelegen Volkel exact 40 graden registreert.


  • Mark van Dijk (49) runt samen met zijn vrouw Mariëlle een vermeerderingsbedrijf met 1.250 zeugen inclusief eigen aanfok in Odiliapeel (N.-Br.). Zonne-energie is een tweede tak op het bedrijf. Sinds kort hebben ze ook een trainingsruimte voor de voltigesport. - Foto's: Van Assendelft Fotografie

    Mark van Dijk (49) runt samen met zijn vrouw Mariëlle een vermeerderingsbedrijf met 1.250 zeugen inclusief eigen aanfok in Odiliapeel (N.-Br.). Zonne-energie is een tweede tak op het bedrijf. Sinds kort hebben ze ook een trainingsruimte voor de voltigesport. - Foto's: Van Assendelft Fotografie

  • Het overgrote deel van de zeugen ligt in de box met de neus onder de trog. Op dat punt komt de frisse neus via het grondkanaal in de afdeling.

    Het overgrote deel van de zeugen ligt in de box met de neus onder de trog. Op dat punt komt de frisse neus via het grondkanaal in de afdeling.

  • De temperatuur van de inkomende lucht in de kraamafdelingen zit tussen de 21 en 22 graden, laat Van Dijk zien.

    De temperatuur van de inkomende lucht in de kraamafdelingen zit tussen de 21 en 22 graden, laat Van Dijk zien.

In deze afdeling zijn de eerste tomen biggen geboren. De tropische hitte belet Van Dijk niet om de biggenlampen aan te zetten tot de biggen droog zijn. Mark van Dijk: “Pasgeboren biggen hebben weinig energiereserves. Ik laat ondanks de hitte de lampen daarom toch even branden, tot de biggen droog zijn. Dan gaan ze direct uit.” De verwarming in de biggennesten blijft wel de hele zoogperiode aan. De ervaring leert dat de biggen graag op een warm bedje liggen.

Varkensbedrijf in cijfers

  • 1.250 (vermeerderings)zeugen
  • 4.500 vleesvarkens
  • 1 exportland voor alle overige biggen: Duitsland
  • 1 megawatt energieproductie
  • 1 soort eindbeer: Gene Plus
  • 4 medewerkers

Conditionering van inkomende lucht houdt stal koel

De luchtconditionering blijkt eind juli weer eens een zegen voor mens en dier. Als de mussen buiten dood van het dak vallen, is het in de stal bij familie Van Dijk-Peters nog best goed toeven. Het geheim is conditionering van de inkomende lucht. Daarbij wordt gebruik gemaakt van zogeheten Geo Balance-techniek.

Op 4 meter diepte ligt 42 kilometer slang in de grond. Door deze slangenpartij wordt continu water gepompt. Op deze diepte is de temperatuur jaarrond 12 graden. Het water in de tyleenslangen koelt in de zomerperiode de inkomende stallucht. Het conditioneren van de lucht gebeurt met hulp van vier warmtewisselaars, die in de buitenmuur zijn gemonteerd. Op elke hoek zit een warmtewisselaar. 2 warmtewisselaars houden de temperatuur bij de drachtige zeugen constant. 2 andere wisselaars zorgen voor een constant klimaat bij de kraamzeugen, en in de dekstal.

Luchtconditionering heeft allemaal kleine voordelen die samen het verschil maken

12 jaar ervaring met luchtconditionering

Op het bedrijf is inmiddels 12 jaar ervaring met deze vorm van luchtconditionering. Van Dijk is nog steeds in zijn nopjes met de techniek, waar hij toentertijd € 110.000 in investeerde. In eerste instantie een enorm bedrag. “Ik kan het niet onderbouwen, maar ik ben ervan overtuigd dat de investering ruim is terugverdiend. Het zijn allemaal kleine voordelen die samen het verschil maken. Minder dode zeugen. De geboortegewichten van de biggen blijven jaarrond constanter. De zeugen vreten beter door. Het energievoordeel, ik stook minder in de winter en ventileer minder in de zomer. Alles bij elkaar opgeteld zit het wel goed. Ik neem sowieso veel beslissingen op het gevoel. Dat is hierbij ook gebeurd en het voelt nog steeds goed.”

Geboortegewichten biggen jaarrond constant

De constantere biggewichten kan Van Dijk wel onderbouwen. Als voormalig top- en subfokker woog hij de biggen. De biggen van NL-moeders wogen gewoonlijk tussen 1.400 en 1.450 gram, bij 14 levendgeboren biggen. In de nazomer zakten de geboortegewichten, tot hij met de koeling ging werken. Sindsdien blijven de geboortegewichten jaarrond vrijwel constant.


  • Van Dijk checkt nog even de sprinklerkoeiling. Links de zeugenstal met luchtconditionering. Het groene element achter de koof is de warmtewisselaar.

    Van Dijk checkt nog even de sprinklerkoeiling. Links de zeugenstal met luchtconditionering. Het groene element achter de koof is de warmtewisselaar.

  • De zeugen steken als het even kan hun neus zo ver mogelijk onder de trog door, tot boven de inlaat voor de frisse lucht.

    De zeugen steken als het even kan hun neus zo ver mogelijk onder de trog door, tot boven de inlaat voor de frisse lucht.

  • In de kraamafdeling is de temperatuur 27,2 graden. Desondanks gaat de warmtelamp een aantal uren aan bij de pasgeboren biggen.

    In de kraamafdeling is de temperatuur 27,2 graden. Desondanks gaat de warmtelamp een aantal uren aan bij de pasgeboren biggen.

  • De voeler in de kraamafdleling is 27,2 graden. Voor de biggen is deze ruimtetemperatuur perfect, een zeug heeft het liever koeler.

    De voeler in de kraamafdleling is 27,2 graden. Voor de biggen is deze ruimtetemperatuur perfect, een zeug heeft het liever koeler.

  • De lacterende zeugen hebben volle uiers en producere tijdens de hittegolf goed door. De koeling draagt daar  aan bij. In de troggen staat alleen water.

    De lacterende zeugen hebben volle uiers en producere tijdens de hittegolf goed door. De koeling draagt daar aan bij. In de troggen staat alleen water.

  • Door de koeling blijven de zeugen goed doorvreten. De trog is zodoende brandschoon.

    Door de koeling blijven de zeugen goed doorvreten. De trog is zodoende brandschoon.

  • De wamtewisselaar zit in de buitenmuur. Via een 80 centimeter dikke spouw komt de lucht bij de grondkanalen.

    De wamtewisselaar zit in de buitenmuur. Via een 80 centimeter dikke spouw komt de lucht bij de grondkanalen.

Van de drachtige zeugen wordt deze vrijdag meer gevraagd. Een warmtewisselaar is namelijk lek, ontdekte de varkenshouder tijdens het zeugen laden deze ochtend. De vloer op de laadplaats was niet alleen nat van de sprinklerkoeling van de naastgelegen stal, maar ook van de lekkende warmtewisselaar. Deze staat nu dus uit.

Desondanks is het nog prima te harden bij de drachtige zeugen. Ze liggen als sigaren in een doosje naast elkaar in de voerligboxen, met hun neus onder de trog door, boven de luchtinlaat. Ze weten precies waar het goed is.

De koele lucht stroomt door de 80 centimeter dikke spouw via ondergrondse kanalen naar de zeugen. De spouw is goed geïsoleerd, zodat de lucht niet alsnog opwarmt voordat deze bij de zeugen is.

Met zo’n hitte houd je je hart vast. Gelukkig zijn er geen ongelukken gebeurd

Hitte vergt uiterste van mens, dier en klimaattechniek

De extreem hoge temperaturen eind juli vragen het uiterste van mens, dier en klimaattechniek. Van Dijk is constant op zijn hoede en gaat direct naar de biggenstal als hij een stalalarm ontvangt op zijn mobiel. “Je moet doorlopend op je hoede zijn en aanwezig zijn. Met zo’n hitte houd je je hart vast. Gelukkig zijn er geen ongelukken gebeurd”, zegt de varkenshouder.

De volgende dag komt een monteur het lekkende element van de warmtewisselaar vervangen. Dan draait alles weer op volle capaciteit. Een lekkage komt vaker voor, vertelt Van Dijk. Het vervangen van een element kost doorgaans 3 uur.

Collectief Varkens Vandaag

Als bestuurder van het collectief Varkens Vandaag, dat de sector positief in het nieuws wil brengen, heeft Mark van Dijk ook een ambassadeursrol. Deze middag wordt hij gebeld door de redactie van NOS. Die willen ook komen kijken en voelen hoe het is in een varkensstal met airco. De hitte is voor veel journalisten een dankbaar onderwerp in deze komkommertijd. Het is nog onzeker of de televisieploeg komt. Maar ze zijn in ieder geval hartelijk welkom op het bedrijf.

Lees ook: Zo gaan deze varkenshouders om met zomerhitte

Laatste reacties

  • varken23

    Goed geregeld.

  • KFB

    Kijk dan heb je visie en investeer je in de toekomst. Kan 100% uit, goed bezig!!

Of registreer je om te kunnen reageren.