Varkenshouderij

Achtergrond 4 reacties

Zo gaan deze varkenshouders om met kadavers

Varkenshouders Hennie Korten, Wim van Sambeek en Dik van Veldhuizen vertellen hoe zij het omgaan met kadavers hebben georganiseerd op hun bedrijf.

Hoe ga je om met kadavers op je bedrijf? Waar bewaar je dode dieren en welke hygiënemaatregelen neem je in acht? Hennie Korten, Wim van Sambeek en Dik van Veldhuizen vertellen over hun werkwijze.

Uitstraling en hygiëne

Hennie Korten in het Limburgse Heibloem investeerde in een ondergrondse kadaverkoeling. “Het is een investering die zich niet terugverdient. Maar ik zie de voordelen er zeker van in”, zo zegt de zeugenhouder, die daarbij oog heeft voor zijn omgeving. “Ik denk aan de uitstraling van ons bedrijf. Er komen hier veel fietsers langs. De kadavertonnen zorgden nu niet bepaald voor een rooskleurig beeld.”

Dik van Veldhuizen in Ede (Gld.) legt kadavers onder een koepel bij de weg. Sinds hij volgens de HyCare-methode werkt, gaat hij op een meer hygiënische manier om met dode dieren. “We hebben onze werkwijze aangepast en zijn meer op de algehele bedrijfshygiëne gaan letten.”

Wim van Sambeek, varkenshouder in het Friese Echtenerbrug, werkt net als Korten met een ondergrondse koelopslag. “Sinds vorig jaar hebben we een ondergrondse kadaverkoeling. Daarvoor werkten we jarenlang met een koelcel. Na 20 jaar had die z’n beste tijd wel gehad”, zo vertelt hij.

‘Ik denk aan de uitstraling van ons bedrijf’

Zeugenhouder Hennie Korten werkt sinds 2015 met een ondergrondse kadaverkoeling.

Hennie (48) en Ilse Korten houden in Heibloem (L) 1.100 TN70-zeugen (x Piétrain). Ze produceren voor de Duitse markt. Korten heeft zich aangesloten bij VarkensGilde Peel & Maas, een regionaal samenwerkingsverband van een 25-tal varkenshouders - Foto: Bert Jansen
Hennie (48) en Ilse Korten houden in Heibloem (L) 1.100 TN70-zeugen (x Piétrain). Ze produceren voor de Duitse markt. Korten heeft zich aangesloten bij VarkensGilde Peel & Maas, een regionaal samenwerkingsverband van een 25-tal varkenshouders - Foto: Bert Jansen

Tot 2015 bewaarde Hennie Korten dode biggen in een koeling en plaatste hij eenmaal per week de tonnen langs de weg. Dode zeugen lagen onder een koepel. Inmiddels worden kadavers van zowel biggen als zeugen alweer enige jaren in een ondergrondse kadaverkoeling bewaard. Het gaat om de zogenoemde Carcass Cooler van MS Schippers. “Ik denk aan de uitstraling van ons bedrijf. We boeren letterlijk op een kruispunt. Er komen hier veel fietsers langs. Die kadavertonnen zorgden nu niet bepaald voor een rooskleurig beeld”, aldus Korten, die graag op een maatschappelijk verantwoorde manier onderneemt.

Investering

Inclusief grondwerk kostte de kadaverkoeling zo’n € 10.000, vertelt Korten. Het betreft een dubbele bak, waarin ook zeugen worden opgeslagen. “Het is een investering die zich niet terugverdient. Maar ik zie de voordelen er zeker van in”, aldus Korten. Voorheen kwam destructiebedrijf Rendac wekelijks langs om kadavers op te halen. Nu hoeft dat nog maar eens in de twee weken.

Risico op kruisbesmetting minimaliseren

Korten en zijn medewerkers lopen niet dagelijks vanuit de stal naar de kadaverkoeling. In de kraamstal staat een gekoelde kadaverbak, op de scheiding van de schone en de vuile weg. Nageboortes, doodgeboren biggen en uitvallers worden twee à drie keer per week naar de kadaverkoeling gebracht. Zo nu en dan betreft het een dode zeug. “Kadavers worden altijd via de vuile weg naar de koeling gebracht. Dat gebeurt standaard aan het einde van de dag. Daarna komen we niet meer bij de dieren”, vertelt de zeugenhouder, die de risico’s op kruisbesmetting wil minimaliseren en veel aandacht besteedt aan de algehele bedrijfshygiëne.

Dankzij de ondergrondse koeling hoeft Korten geen tonnen meer langs de weg te plaatsen. “Er komen hier veel fietsers langs. De koeling is maatschappelijk verantwoord.”
Dankzij de ondergrondse koeling hoeft Korten geen tonnen meer langs de weg te plaatsen. “Er komen hier veel fietsers langs. De koeling is maatschappelijk verantwoord.”

Als gevolg van de extreme warmte had Korten deze zomer een paar keer te maken met verhoogde uitval. “Gelukkig viel het nog mee, maar we merkten het wel. We hebben Rendac een paar keer vaker laten komen.”

Voordelen van kadaverkoeling

De kadavers worden gekoeld bewaard. De temperatuur in de koeling is vijf graden. “Het koelen gaat dan wel gepaard met extra energiekosten, de conditionering van de kadavers onder de grond is prima, ook doordat het in de bodem van nature al wat koeler is. We ruiken niets en er komen geen vliegen op af”, aldus Korten. Hij ziet de voordelen van een nog grotere kadaverkoeling. “Daar zit mogelijk wel toekomst in. De frequentie van ophalen wordt dan nog lager. De kans op eventuele ziekte-insleep daalt daarmee ook.”

‘Ruimte rondom kadaverkoeling ontsmetten’

Wim van Sambeek hecht waarde aan de algehele bedrijfshygiëne. Goed en netjes omgaan met kadavers is daar een onderdeel van.

Wim van Sambeek (26) heeft samen met zijn vader Mark (medeoprichter van Frievar) een varkensbedrijf in het Friese Echtenerbrug. De Echtenerpolderhoeve telt 1.200 zeugen en bijbehorende biggenplaatsen, 300 opfokplaatsen en 2.700 vleesvarkens. - Foto: Henk Riswick
Wim van Sambeek (26) heeft samen met zijn vader Mark (medeoprichter van Frievar) een varkensbedrijf in het Friese Echtenerbrug. De Echtenerpolderhoeve telt 1.200 zeugen en bijbehorende biggenplaatsen, 300 opfokplaatsen en 2.700 vleesvarkens. - Foto: Henk Riswick

“Sinds vorig jaar hebben we een ondergrondse kadaverkoeling bij ons bedrijf. Daarvoor werkten we jarenlang met een koelcel. Na 20 jaar had die koelcel z’n beste tijd wel gehad”, zo vertelt Wim van Sambeek. De jonge ondernemer heeft aandacht voor hygiëne hoog in het vaandel staan. “We doen ons best om zo hygiënisch mogelijk te werken. Maar het moet wel werkbaar blijven. Het is niet zo dat we dode biggen hier in plastic zakken bewaren.”

Met kruiwagen naar kadaverkoeling

Op de Echtenerpolderhoeve worden dode biggen bewaard in een kruiwagen. Die staat in de centrale gang en komt de afdelingen niet in. “In de afdelingen gebruiken we emmers om dode biggen in mee te nemen. Iedere afdeling heeft z’n eigen emmer”, vertelt Van Sambeek. Aan het einde van de werkdag rijdt een van de medewerkers de kruiwagen naar de kadaverkoeling. Zeugen en zware vleesvarkens worden met een brancard op wielen vervoerd. “Het is de laatste klus van de dag. We gaan daarna de stallen niet meer in”, aldus Van Sambeek, die het fijn vindt dat de kadavers door buurtbewoners niet worden gezien en geroken.

Kraamstalmedewerker Anne Broersma laat zien waar de kadavers worden opgeslagen. De dode dieren worden standaard aan het einde van de dag weggebracht. - Foto: Henk Riswick
Kraamstalmedewerker Anne Broersma laat zien waar de kadavers worden opgeslagen. De dode dieren worden standaard aan het einde van de dag weggebracht. - Foto: Henk Riswick

Koeling nabij openbare weg

Gemiddeld genomen wordt de kadaverkoeling eens in de twee weken geleegd. De koeling bevindt zich nabij de openbare weg, op een kruispunt tussen de schone en de vuile weg. Rendac-chauffeurs worden met een bordje gewezen op de situatie. “Ze hoeven enkel bij de klep te komen. Het is niet de bedoeling dat ze op het erf komen.”

Ontsmetten

Na afloop van ieder Rendac-bezoek wordt de klep van de kadaverkoeling ontsmet. Ook de ruimte rondom de koeling wordt ontsmet. “Het ziet er rondom de kadaverkoeling misschien schoon uit. Maar het is natuurlijk niet de schoonste plek van het bedrijf. Je weet maar nooit of er kiemen worden meegebracht.” De kruiwagen waarin de dode dieren worden vervoerd, wordt iedere dag grondig gereinigd. “Ontsmetten doen we nu nog niet. Maar dat willen we wel gaan doen.”

Geen verhoogde uitval

Van verhoogde uitval was tijdens de warme zomerdagen geen sprake. Van Sambeek heeft pas geïnvesteerd in een koelsysteem, waarmee hij de ingaande stallucht in de dragende zeugenstal, de dekstal en de kraamstal vijf graden kan koelen. “Ingaande lucht wordt met water gekoeld. We gebruiken een vernevelingssysteem met rvs-buizen. De gekoelde lucht komt uiteindelijk via de vloer de stal binnen”, aldus Van Sambeek, die € 8.000 neertelde voor het koelsysteem.

‘Kadavers met brancard op wielen naar koepel aan de weg’

Dik van Veldhuizen brengt zijn kadavers met een brancard op wielen naar de koepel aan de weg.

Dik van Veldhuizen (50) heeft in het Gelderse Ede een vleesvarkensbedrijf met twee stallen. Hij produceert Beter Leven-varkens (TN70 x Tempo). Hij werkt volgens het HyCare-principe van MS Schippers en was ooit pilotbedrijf voor deze methode. - Foto: Henk Riswick
Dik van Veldhuizen (50) heeft in het Gelderse Ede een vleesvarkensbedrijf met twee stallen. Hij produceert Beter Leven-varkens (TN70 x Tempo). Hij werkt volgens het HyCare-principe van MS Schippers en was ooit pilotbedrijf voor deze methode. - Foto: Henk Riswick

“Sinds 3,5 jaar werken we volgens het HyCare-principe van MS Schippers. We hebben onze werkwijze aangepast, zijn meer op de algehele bedrijfshygiëne gaan letten en zagen onze resultaten verbeteren.” De planmatige en protocollaire werkwijze betaalt zich uit op zijn bedrijf, zo vertelt Dik van Veldhuizen. “De gemiddelde groei per dag is van 800 naar 900 gram gegaan. De voederconversie is gedaald van 2,65 naar minder dan 2,50 en ook de uitval is 1% afgenomen. Voorheen was de uitval 2,3%, nu zitten we op 1,3%. De ziektedruk op mijn bedrijf is gedaald en het werkplezier is gestegen.”

Strikte werkwijze

Met de keuze voor de strikte werkwijze op het gebied van hygiëne veranderde Van Veldhuizen ook de manier waarop hij met zijn kadavers omgaat. Voorheen sleepte hij dode dieren door de centrale gang, om ze vervolgens onder een koepel bij de weg te leggen. “Dat gesleep was natuurlijk niet ideaal en zorgde voor viezigheid in de centrale gang. Ik wist bovendien niet altijd wat de doodsoorzaak was en zorgde wellicht ongemerkt voor verspreiding van ziektekiemen.”

Hoge kosten

De varkenshouder gebruikt sinds een paar jaar een brancard op wielen om kadavers mee te vervoeren. De dode dieren legt hij nog altijd onder een koepel bij de weg. “Een ondergrondse koeling is tijdens zo’n warme zomer natuurlijk beter. Dat staat ook wel op mijn wensenlijstje. Maar de investering verdient zich niet terug. De aanschafkosten zijn hoog en je betaalt natuurlijk ook nog stroomkosten. Voor grotere bedrijven is zo’n investering misschien gemakkelijker op te hoesten.”

Dik van Veldhuizen brengt kadavers met een brancard op wielen naar de weg. Deze brancard wordt door hem grondig gereinigd en ontsmet. - Foto: Henk Riswick
Dik van Veldhuizen brengt kadavers met een brancard op wielen naar de weg. Deze brancard wordt door hem grondig gereinigd en ontsmet. - Foto: Henk Riswick

De kadaverbrancard wordt door Van Veldhuizen grondig gereinigd en ontsmet, om kruisbesmetting te voorkomen. Dankzij de coating in de centrale gang spoelt het vieze water goed weg en blijven er geen kiemen achter.

Beter Leven-keurmerk

Rendac komt maximaal drie keer per week langs om kadavers op te halen, afhankelijk van de eventuele uitval en het aantal kadavers. “Dat kost me € 20.55 per stop. Daar komt nog € 4,99 per dier bovenop”, aldus Van Veldhuizen, die tot zijn opluchting zag dat zijn dieren de tropische warmte goed doorstonden. “We voldoen aan de eisen van het Beter Leven-keurmerk. Onze dieren hebben net iets meer ruimte. Dat scheelt. Bovendien hebben we onze ventilatie goed voor elkaar. We werken met grondkanaalventilatie”, aldus Van Veldhuizen, die geen luchtwasser(s) heeft en werkt met Groen Label-stallen.

Laatste reacties

  • Leslie

    1 ding snap ik dan niet dat kadaverwagen in centrale gang word gereinigd- dan wel word ontsmet.

  • massy

    Ja, zo wordt er over na gedacht.

  • els

    misschien kan ie beter in het ziekenhuis gaan werken.
    Zo zuiver als bij hem krijg ik het niet.

  • Coolworks

    Goed artikel wat betreft kadaver opslag!
    Misschien is het ook voor u als ondernemer eens naar de Coolworks bovengrondse koelingen te kijken met 1 of 2 stuks 950 liter kadaverbakken.
    Men moet dan niet elke keer van de schone weg naar de vuile weg , tevens zijn de aanschafkosten en bouwkundige voorzieningen veel lager en niet overal mag men ondergrondse koelingen plaatsen.
    Vraag bij ons vrijblijvend een offerte aan met referentielijst van collegae welke u reeds met volle tevredenheid voor gegaan zijn!!!
    Gr.
    Ton Thomasse
    Coolworks B.V
    0495 593845
    ton@coolworks.nl
    www.euratainer.nl

Of registreer je om te kunnen reageren.