Commentaar

23 reacties

‘Kijk naar de Denen’

Herstructureer je vastgelopen bedrijf, anders is het straks einde oefening.

Het onderwerp van het European Dairy Farmers-jaarcongres in het Deense Kolding – Efficient farming on the edge - sneeuwde wat onder tijdens de bedrijfsbezoeken. Iedere congresganger kon vier van acht bedrijven bezoeken.

Jazeker, elk bedrijf was een voorbeeld van efficiëntie. Hoge producties, hoge melkproductie per gewerkt uur, grote stallen, sterke focus op kosten. Dat hebben die Denen wel in de vingers. Ze moeten ook wel, want arbeid is er notoir schaars en peperduur.

Een melkveebedrijf in het zuidwesten van Denemarken.
Een melkveebedrijf in het zuidwesten van Denemarken.

Twee categoriën bedrijven

Opvallend was dat op bijna de helft van de bedrijven de ondernemer de groep van een kleine 50 bezoekers in zijn eentje opwachtte en te woord stond. Geen vrouw ernaast, geen kinderen erbij, een bedrijfsopvolger ontbrak of was zelfs uitgestapt. Geen trots, geen bezieling, geen plannen en geen hoop meer. Enkele bedrijven stonden al lange tijd te koop.

Wat een verschil met de andere bedrijven. Daar wél een trotse vrouw naast de veehouder. Wél een of meer pubers die hand- en spandiensten op het bedrijf verrichtten en apetrots zijn op hun vader en het bedrijf. Op die bedrijven had de ondernemer wel concrete plannen voor de korte termijn en durfde hij te dromen voor de komende jaren.

Ondernemers met toekomstplannen wisten ook wel wat financieren is, maar losten gestaag af alvorens weer een fikse groeistap te zetten

De eerste groep was topzwaar gefinancierd, had rente betaald, maar niet of nauwelijks afgelost in de afgelopen 10 jaar. De ondernemers met toekomstplannen wisten ook wel wat financieren is, maar losten gestaag af alvorens weer een fikse groeistap te zetten.

Daar was veelal wél een opvolger. Niet gek, want de kinderen zien het werkplezier van de ouders en merken dat er geld is voor ‘leuke dingen’.

Ook shake-out in Nederland

Ook in Nederland laat een flink aantal melkveehouders de schouders zakken door regelgeving en ook doordat ze nu vastlopen in een mislukte groeistrategie.

Over enkele jaren zal onder deze ondernemers ook een shake-out volgen. Net als in Denemarken waar het al sinds de kredietcrisis van 2008 – en de grondprijsdaling daar – hommeles is.

Is zo’n gedwongen beëindiging nog te voorkomen? Ja, maar het is wel zaak een vastgelopen bedrijf te reorganiseren nu het nog kan. Hoe pijnlijk dat ook is. Want almaar doorgaan op een mislukt pad betekent net als in Denemarken uiteindelijk een einde met lege handen, zonder enige middelen.

Maar zonder reoganisatie draait het uit op: einde boer zijn, einde way of life

Gelukkig zijn de Nederlandse banken behoudend geweest. In de bedrijven zit nog altijd forse overwaarde. Verkoop een paar hectare, los daarvan af en herstructureer zodat er weer volop vrije cashflow ontstaat.

Van daaruit is er weer toekomst, wel op een bedrijf met minder koeien dan beoogd. Maar zonder reorganisatie draait het uit op: einde boer zijn, einde way of life.

Laatste reacties

  • farmer135

    Onzekere factor is de overheid : neem bijvoorbeeld alleen maar de PAS . En dat is nog maar 1 dingetje van de vele.

  • egbert

    Degenen die al jaren niets gedaan hebben stoppen nu ook bij bosjes in nederland

  • Degene die jaren niets gedaan mogen vrijwillig stoppen degene die teveel gedaan hebben moeten stoppen dat is wel een verschil

  • koestal

    De Denen hebben geen problemen met de fosfaatwet,dan is het wel een beetje gemakkelijker om je bedrijf te herstructueren.

  • Attie

    Kijk liever naar de Ierse grasboeren, glimlachende gezichten bij ruime melkstallen, worden nog euro's verdient. Wat heb je eigenlijk aan grote 'omzet' bedrijven? Wie wordt daar wijzer van?

  • Vhouder

    verglijken met denen slaat nergens op totaal verschillende omstandigheden

  • Waarschijnlijk zijn de gene die geen grote rare sprongen hebben gemaakt ook de gene die KUNNEN stoppen. Hier hoef je niet meer trots op je vak te zijn.
    Want het is gewoon helemaal nikswaard hier.

  • gjh

    de grote zijn in dienst van de bank en melkfabriek. Dus slaaf van hun eigen bedrijf.

  • Arie van leeuwen

    Het ontgaat mij nog even waar die 'volop vrije cashflow' dan vandaan komt

  • Die grote bedrijven kun je later geen kant meer mee op dus knoei maar wat door of je het leuk vindt of niet. Zolang de rente maar betaald wordt

  • Gat

    Ik denk niet dat we jaloers op de denen moeten zijn.

  • farmerbn

    Hoe meer dieren, hoe meer sores. Als je een leuk boerenleven wilt moet je je brood verdienen met zo weinig mogelijk dieren. Dat kon in Frankrijk maar kan nog steeds in Noorwegen. In Noorwegen ben je een grote boer bij 60 melkkoeien en verdien je een heel leuk inkomen.

  • el

    De bedrijven met grote omzet zijn de lieveling van de periferie!

  • Attie

    Arie van Leeuwen, dan wordt er weer verdient en kun je afschrijving benutten. Maar of een paar ha het verschil maakt betwijfel ik, 20 komt eerder denk ik.

  • Arie van leeuwen

    Misschien kan meneer Bodde zijn bijbehorende sommetjes even laten zien? Grond omwisselen voor fosfaatrechten? Grond verkopen en aflossen? Of grond verkopen en de vrijkomende middelen investeren in het plaatselijke pannekoekenrestaurant? Wat is volop vrije cashflow? € 50000 winst+afschrijvingen extra per jaar?

  • farmerbn

    De beurt is aan Bodde.

  • Attie

    Bodde is aan de beurt.., of zit hij in het plaatselijke pannenkoekenrestaurant?

  • farmerbn

    Ik denk dat Bodde maandag morgen om 9h00 zijn computer pas opstart.

  • xw

    Toch denk ik dat Bodde wel gelijk heeft.
    Ik raad jullie aan om zuivelanalyse 2019 van boerenbusiness eens te bestuderen.
    Dat geeft een goed beeld hoe de zuivel er mondiaal voor staat. Daar (en natuurlijk ook van de andere EU lidstaten) zijn wij hier in Nl als exportlandje volledig van afhankelijk
    Wat Bodde aangeeft om te overleven, zou voor velen best wel eens de enige mogelijkheid kunnen zijn on hun way of life te vervolgen.

  • Xw, Boerenbusiness is voor niet leden niet in te zien! En ik kan u aanraden het is nog duurder en waardelozer als Boerderij! Dus bespaar je de centen!
    Denemarken als voorbeeld land lijkt me niet aanlokkelijk, keihard werken en slapen met de laarzen aan en aan het eind van het verhaal niets overhouden behalve een kromme rug

  • Arie van leeuwen

    Ik denk dat de sommetjes uitblijven. Leuk om elkaars reakties te lezen! We blijven kijken naar die Denen.

  • Attie

    Tja, bedrijven dokter is ook een lastig vak.., een 'feestje' van de meevallers is ook veel leuker!

  • farmerbn

    Misschien moeten we drie of zelfs vier weken wachten omdat hij op vakantie is.

Laad alle reacties (19)

Of registreer je om te kunnen reageren.