15 reacties

‘Droogte: wat kan de melkveehouder met de mest?’

De extreme droogte heeft effect op hoeveel stikstof er overblijft aan het eind van het seizoen, en hoe nuttig die nog kan zijn.

Het is jammer dat droog weer schade kan toebrengen, want droog weer verveelt eigenlijk nooit. Droge jaren zijn er wel vaker, maar dit jaar is ongekend. We moeten misschien wel terug naar 1540 toen de rogge half juni werd geoogst en de Rijn drooggevallen was, zo valt op te maken uit de boeken van Buisman over 1.000 jaar weer in Nederland. Dat was toen, hoe is het nu?

‘De maisopbrengst op zandgrond zal zwaar tegenvallen, zowel qua opbrengst als voederwaarde’

Sterk tegenvallende opbrengsten in de akkerbouw

De droogte leidt tot sterk tegenvallende opbrengsten in de akkerbouw met grote verschillen tussen regio’s. Vaak wordt dat enigszins gecompenseerd door hogere prijzen, maar dat is afwachten. Melkveehouders hebben veelal twee sneden minder geoogst. En de maisopbrengst op vooral de zandgronden zal zwaar tegenvallen, zowel qua opbrengst als voederwaarde. Dankzij de voorbije goede jaren is er nog een ruwvoervoorraad. Daardoor zal er gemiddeld genomen nog niet snel een ruwvoertekort ontstaan, maar dan moet de grasgroei wel snel op gang komen.

Grasland nog bemesten in september?

Na serieuze regen duurt het toch een aantal weken voordat er weer gras staat en dan is het september. Moeten de graslanden dan nog worden bemest? Op vochtige grond en bij de hoge bodemtemperaturen zal de stikstofmineralisatie hoog zijn, mede door nawerking van eerder gegeven mest.

Lees meer artikelen over mest in Dossier Mest

Praktisch gezien betekent het dat er nauwelijks nog bemesting nodig is. Tegelijk hebben veel bedrijven nog mest in de put, want er is de afgelopen periode nauwelijks mest uitgereden en de melkkoeien zijn vaker op stal gehouden.

‘Een goed rantsoen voeren wordt met N-rijk herfstgras een uitdaging’

Mest uitrijden op grasland tot eind september kan milieukundig geen kwaad. Het gras neemt de aangeboden stikstof wel op. Proefgegevens uit 1976 laten zien dat bij overwegend maaien en bemesten tot eind september pas bij bemestingsniveaus boven 500 kilo N per hectare de Nmin-cijfers sterk gaan stijgen. Wel zullen de RE-gehaltes van gras sterk gaan stijgen. Destijds zijn RE-gehaltes van rond 250 g/kg droge stof per hectare gemeten, wat erg hoog is. Een goed rantsoen voeren wordt met N-rijk herfstgras dus wel een uitdaging.

Voor een maximaal rendement van herfstgras kan dat het beste worden gemaaid. Beweiding geeft naast beweidingsverliezen door het stikstofrijke gras meer kans op uitspoeling uit urineplekken.

Mais: eind augustus groenbemester inzaaien

Voor de mais is het een ander verhaal. Bij een tegenvallende opbrengst blijft een deel van de stikstof onbenut. Hoge Nmin-cijfers zijn dan ook zeker te verwachten. Om deze nog enigszins laag te houden, is het zaak om zo snel mogelijk een groenbemester in te zaaien, liefst eind augustus-begin september. Mogelijk kan de veehouder in het najaar nog een snede oogsten om zo de ruwvoerpositie te verbeteren.

Verhoogde Nmin-cijfers zijn ook te verwachten op aardappel- en groentepercelen, zeker daar waar weinig beregend is om de groei aan de gang te houden.

‘Naast droge jaren, is er steeds meer kans op natte perioden met zware buien’

Droge jaren zijn geen uitzondering meer

De vraag is of zo’n droog jaar een uitzondering zal zijn. Waarschijnlijk niet. Anderzijds is er ook een kans op natte perioden met zware buien. Om hier beter op te kunnen anticiperen is het zaak om richting een mestopslag van 9 maanden te gaan. Wat dit jaar ook duidelijk wordt, is dat de droogte leidt tot een verhoging van de Nmin-cijfers op veel percelen en leidt tot een groter risico van nitraatuitspoeling.

‘In de toekomst zal niet de bemesting leidend zijn, maar wat je na de oogst in de grond hebt zitten’

Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit gaat onderzoeken hoe het risico van nitraatuitspoeling van individuele percelen en landbouwbedrijven het best kan worden bepaald. Daar kun je dan als ondernemer op worden afgerekend. Niet de bemesting is dan leidend, maar wat je na de oogst in de grond hebt zitten. Ik pleit dan maar vast voor een systeem van middeling om de effecten van droge jaren op te kunnen vangen.

Lees meer de belangrijkste informatie over de droogte in dit dossier en bekijk het overzicht van beregeningsverboden per waterschap.

Laatste reacties

  • koestal

    GEWOON DE MESTPUT LEEG RIJDEN !

  • Trot

    Wat een lul verhaal over voer overschotten want een week voeren en niks bij groeien is twee weken voer overschot verdwijnt als sneeuw voor de zon

  • DJ-D

    Oftewel allemaal geleuter. Als het water "smerig" is dan ligt het niet aan het "normaal" bemesten. Maar dat was al bekend. Kwelwater watervogels riooloverstorten je kunt het nu helemaal goed meten.

  • deB.

    Wij rijden zolang wij denken dat het kan. Lak aan de bureaucratie in den haag. Want als ze gaan vertellen dat bouwland wel, en grasland niet verlengt gaat worden ivm uitspoeling, zijn ze helemaal de weg kwijt. Wij gaan het zelf beslissen!!

  • OoO

    Gewoon de mest naar Den haag brengen ze weten precies hoe het moet.
    Waarom zo moeilijk doen? Zij lossen het wel op.

  • Henk.visscher

    deB. groot gelijk wij ook, ons geduld is op

  • deB.

    Helemaal op.... onze bedrijfsvoering moet worden gemaakt vanachter een bureau midden in de stad den haag... kom op, wij zitten al weken in de zooi, dag en nacht in de weer! wij gaan het doen wat het beste is voor ons land en portomonnee. Ze komen maar langs en boetes hier en daar, prima, dan is het gelijk bord in het land slaan. Zo klaar zijn we ermee

  • info519

    Waarschijnlijk komt na 1 sept ontheffing dat boeren nog 14dgn verlenging krijgen....zo is het altijd nog gegaan.....de ambtenaren zijn op vakantie......hadden we trump maar....

  • lormhof1

    De ruimte die we dit jaar over hebben,kunnen we wel op voorraad leggen. Maar die ruimte mogen we het volgende jaar niet extra gebruiken.(door schuiven naar het volgende jaar)
    Dus extra kosten om de mest te verwerken of af te voeren!!

  • farmerbn

    Ik vind het wel een goed artikel.

  • j.verstraten1

    Ik ook farmerbn. Maar sommigen vinden een artikel alleen goed als het in het eigen straatje past. De laatste alinea is waar we naar toe moeten. Afrekenen op resultaat. En als je dan als boer de wijsheid in pacht hebt dat je op jouw grond nog in oktober mest uit kunt rijden zonder nitraatuitspoeling dan kun je ook laten zien dat je gelijk hebt.

  • DJ-D

    Dit staat in het artikel:
    Mest uitrijden op grasland tot eind september kan milieukundig geen kwaad. Het gras neemt de aangeboden stikstof wel op.

    Ik vind de mestwet dus "geleuter". Als je zoals bij ons op klei met hoge percelen en helemaal dit jaar graag nog gras wil in november. Is de regel tot maar 1 september niet landbouwkundig bepaald.

  • Alco

    Dat vind ik ook @farmerbn.
    Maar ook gaat mijn aandacht uit wat @Lormhof zegt in 18.04
    Mest wat je op voorraad hebt niet extra te gebruiken in volgend jaar.
    Het is zelfs zo dat als je dan voornamelijk akkerbouw gewassen teelt, zelfs acht maanden meer voorraad opbouwt.

  • farmerbn

    @DJ-D. Je hebt gelijk dat het Nederlandse mestbeleid 'geleuter' is. Waarom in Normandie mest uitrijden op grasland tot half november en in Nederland niet? In beide landen spoelt er niks uit. Brussel gaf Frankrijk hiervoor groen licht maar waarom niet aan Nederland? Of heeft Nederland het niet eens gevraagd?

  • senna001

    vraag eens aan een Belgische collega hoe het daar gaat. dan gaat de visie over laat mest uitrijden en over hoeveel N er echt (gemeten) nog in de grond zit toch bij vele veranderen. afrekenen op het einde van het jaar is enkel leuk als je zelf alle parameters in handen hebt en aangezien de natuur bij ons bepaald wat er gebeurt, is het einde van het jaar steeds een grote onbekende. de enige manier om geen uitspoeling te krijgen is niks brengen (en in ons vak dus niks oogsten)...

Laad alle reacties (11)

Of registreer je om te kunnen reageren.