Redactieblog

‘In- en uitschaarders bezorgen juristen veel werk’

De grootste fout van de wetgever was het overdraagbaar maken van fosfaatrechten.

Dat fosfaatrechten voor veel procedures zouden gaan zorgen, was wel verwacht. Toen ik dat destijds bij hoorzittingen van het parlement over het wetsvoorstel in Den Haag meldde, knikte men maar zo’n beetje. Maar het is wel uitgekomen.

Werk voor juristen

Voor juristen is dat natuurlijk prettig, het betekent werk. De honderden knelgevallen staan in de startblokken voor procedures, pachters en verpachters lopen zich warm voor een juridisch gevecht om de rechten en ook de in- en uitschaarders kunnen aan de bak. Er zijn intussen 3 uitspraken in kort geding van de rechtbank Noord-Nederland die gaan over de vraag wie de fosfaatrechten moet krijgen bij in- en uitscharing.

Opfokcontract

In een van die zaken ging het eigenlijk om een opfokcontract, en daarin had de eigenaar van de dieren een bepaling opgenomen over eventueel toe te kennen rechten. Die had dus geluk. De andere 2 zaken gingen over in- en uitscharing.

Twee fouten

De wetgever heeft eigenlijk 2 fouten gemaakt.

  1. De eerste is te kiezen voor een enkele dag – 2 juli 2015 – als referentiedatum in plaats van een ruimere periode. Dan wordt het een beetje gokken: als de dieren op die datum toevallig bij de inschaarder geregistreerd stonden, kreeg die de rechten toegewezen.
  2. Tweede fout: de uitschaarder kan de rechten volgens de wet alleen op naam krijgen als de inschaarder daarmee instemt. Tja, en dat deze niet bereid is om zomaar anderhalve ton weg te geven, valt ook wel weer te begrijpen. Dus procedures.

‘Wat de rechter doet, is eigenhandig de referentieperiode uitrekken’

Rechten na rato verdeeld

In 1 van de 2 gevallen kwam de rechter met een elegante oplossing: de rechten werden naar rato verdeeld. De dieren hadden in 2015 5 maanden bij de inschaarder gestaan en 7 maanden bij de uitschaarder; de een kreeg dus 5/12e deel van de rechten, de ander 7/12e deel. Wat de rechter hier strikt genomen doet, is eigenhandig de referentieperiode uitrekken tot een jaar (2015). De wetgever had het destijds ook zo kunnen regelen.

Rechten overdragen

De grootste fout van de wetgever was het overdraagbaar maken van rechten. Was dat niet gebeurd, dan hadden ze geen waarde gekregen en hoefde er niet te worden geprocedeerd. Wat wel weer jammer voor juristen was geweest.

Of registreer je om te kunnen reageren.