24 reacties

Grondgebonden landbouw als oplossing voor fosfaatproblematiek

De agrarische natuurvereniging Noardlike Fryske Wâlden (NFW) ziet in een grondgebonden melkveehouderij een duurzame oplossing voor de te hoge productie van fosfaat door de melkveesector.

De NFW vindt dat er in de discussie rond de noodzakelijke fosfaatwetgeving te weinig wordt gekeken naar de lange termijn. Er is door de overheid een ‘gemiddelde’ en visieloze oplossing gepresenteerd, omdat de belangenbehartiging vanuit de landbouw ernstig verdeelde geluiden liet horen. De uiteindelijk gekozen richting met een peildatum, afroming en verhandelbare fosfaatrechten op basis van de aanwezige koeien, stuitte echter op een ‘nee’ in Brussel. Verlies van derogatie en bijbehorende krimp van de veestapel hebben enorme gevolgen voor zowel grondgebonden als intensievere bedrijven.

'Maatschappelijk geaccepteerde melkveehouderij'

Op de keper beschouwd is er maar één goede oplossing: de melkveehouderij moet op korte termijn echt grondgebonden worden. Dit houdt in dat het recht om fosfaat te produceren in relatie moet zijn met de hoeveelheid grond die in gebruik is bij het melkveebedrijf en niet, zoals bij het rechtensysteem, met het aantal koeien op het bedrijf op 2 juli 2015. De oplossingsrichting waarvoor de NFW pleit maakt kringlopen sluitend, stimuleert de weidegang en kan volstaan met een eenvoudige administratie. Het zorgt voor een maatschappelijk geaccepteerde melkveehouderij en geeft meer ruimte voor weidevogel- en landschapsbeheer.

Een systeem van fosfaatrechten in combinatie met een afroming van het aantal koeien zorgt voor een oneerlijke verdeling van de pijn. Hoe je het ook wendt of keert: de bedrijven die met een evenredige verhouding tussen koeien en grond werken, kunnen niet in dezelfde mate verantwoordelijk worden gesteld voor het huidige fosfaatprobleem. En daarbij: het fosfaatoverschot is juist ontstaan door te weinig sturing op de relatie tussen grond en mest van eigen bedrijf.

'Het kan toch niet zo zijn dat de niet-vervuiler betaalt?'

Het is dus cruciaal dat er nu wordt gekozen voor een volhoudbare oplossing. Zo niet, dan dient de volgende ingreep zich op korte termijn aan, of is de derogatie direct van de baan. Het argument dat de bedrijven met weinig grond en veel koeien dan onevenredig zwaar worden getroffen omdat ze legaal zijn gegroeid, is niet echt steekhoudend. Het is een keuze die de boer zelf heeft gemaakt. Er zijn collega-boeren die een andere keuze maakten. Zij zijn financieringen aangegaan voor groei door middel van grondaankoop. Afroming van koeien en aankoop van fosfaatrechten zou extra zwaar op hun exploitatie drukken, terwijl juist hun werkwijze recht doet aan een verantwoorde groei. Het kan toch niet zo zijn dat de niet-vervuiler betaalt? Laat het duidelijk zijn: wanneer er niet voor de koppeling van fosfaat aan grond wordt gekozen, treft dit de bedrijven die het meest verantwoord produceren onevenredig hard.

'Als geen andere oplossing biedt grondgebondenheid de uitkomst die wel wordt geaccepteerd'

De toekomst van het gezinsbedrijf staat op het spel. Want door te kiezen voor de mogelijkheid om uit te breiden enkel met de aankoop van rechten, zal de schaalvergroting en intensivering in rap tempo doorgaan. Daarmee zullen veel van de huidige gezinsbedrijven, waarmee één of twee gezinnen de kost verdienen, verdwijnen. We weten inmiddels dat dát een maatschappelijk ongewenste ontwikkeling is.

Als geen andere oplossing biedt grondgebondenheid de uitkomst die wel wordt geaccepteerd. De invulling moet eenvoudig zijn, waarbij kan worden gedacht aan twee grootvee-eenheden per hectare, wat kan worden geregeld in de AmvB grondgebondenheid. Deze koppeling zorgt op de lange termijn voor maatschappelijke acceptatie, duurzame voedselproductie en daarmee perspectief voor de melkveehouderij in Nederland.

Laatste reacties

  • moi !

    Ik kan een heel eind mee komen met Attje Meekma. Op deze manier laat je duidelijk merken dat je zuinig op grond moet zijn. Hoe meer grond voor andere doeleinden wordt gebruikt ,en er zijn tal van voorbeelden. Hoe minder er voor de agrarische sector overblijft. Dus hoe minder dieren gehouden kunnen worden.

  • Bennie Stevelink

    Grondgebonden leidt tot een maatschappelijk geaccepteerde melkveehouderij en geeft een goed imago wat van belang is om zuivel af te zetten aan de bovenkant van de markt. Tot zover ben ik het met hem eens. Om die reden pleit ik dan ook voor regelgeving die de melkveehouderij geleidelijk in de richting van meer grondgebondenheid duwt.

    Waar ik het niet mee eens ben is dat het huidige probleem iets te maken heeft met mestplaatsingsruimte. Op de meeste grond kan op basis van gewasonttrekking meer mest geplaatst worden dan dat er zelfs met derogatie geplaatst wordt. Daarnaast is er in het zuiden voldoende mestverwerking beschikbaar.
    Het huidige probleem gaat over gasvormige stikstofemissies. We hebben de derogatie gekregen omdat we emissiearm mestaanwenden, emissiearme stallen bouwen, luchtwassers hebben en vooral de omvang van de veestapel begrenst hebben. De omvang van de veestapel wordt uitgedrukt in kg fosfaatexcretie. Vandaar een fosfaatplafond. Gasvormige stikstofemissie heeft niets te maken met grondgebondenheid. Sterker nog, een intensief bedrijf die de mest wekelijks vers afvoert voor verwerking produceert per koe maar een fractie van de stikstofemissie die een grondgebonden bedrijf produceert waar de mest een half jaar in de kelder of silo zit te schuimen en te dampen.

  • boelenham

    Nou nou nu overdrijf je ,dat de mest in de cilo of in de put een half jaar staat te schuimen en dampen ,ja er zijn bedrijven die volgens de kringloopwijzer voeren en dan gaat het fout ,uit recent onderzoek is gebleken dat Door meer onbestendig eiwit de uitstoot van gassen verminderen ,en....dat er geen schuim op de mest komt, en dat er zodoende een korst op de mest komt die de verdamping verminderd,

  • oorspronkelijk

    ieder voor zich blijft de opinie beheersen.
    weidegang is gescheiden mest productie
    urine wordt door de grond opgenomen en mesthoop is bio voedsel
    is ook mest zonder formaline en maden dood
    mijn teller stond op 225 dagen beweiding.
    dit impliceert dat er geen overspannen mest/grond relatie is.
    hier worden regelmatig hypotheses geopperd om toch de klimaat paragraaf in de mest wetgeving c.q. veehouderij te ontkrachten
    vroeger waren er meer koeien en minder milieuproblemen maar sinds 1970 zijn we minder koeien op een andere manier gaan houden
    innovatie mag geen dekmantel worden problemen te verdoezelen

  • Bertus Buizer

    Goed artikel van Attje Meekma.

    Nu de melkveehouderij in Nederland al lange tijd niet gezond is, wordt het tijd om eens heel breed te kijken. Het roer moet om! Maar waar willen we naar toe en hoe komen we daar?

    Er zijn zoveel aspecten, die spelen en nieuwe inzichten, zoals deze week ook weer bleek uit een metastudie*: de bodem in de noordelijke landen gaan tot medio deze eeuw 12 - 17% meer CO2 uitstoten als gevolg van de opwarming van de aarde. Meer zorg dus voor de bodem, zoals meer koolstof toedienen in de vorm van organische stof, meer begroeiing, etc.

    Laten we ervoor waken dat op bedrijfsniveau niet te veel dierlijke organische mest in de monovergister verdwijnt. Organische stof is in de grond veel meer waard dan in de vergister.

    Er zijn nog wel meer redenen waarom het roer in de melkveehouderij om moet en misschien is de situatie daarvoor wel nooit zo geschikt geweest als nu. Al was het alleen maar omdat alle melkveehouders er nu goed van doordrongen zijn dat er iets moet gebeuren... De overheid draagt hierin een belangrijke verantwoordelijkheid: eerlijke, consistente en duidelijke regelgeving op hoofdlijnen, waarmee de sector ook wat betreft het aantal boeren weer toekomstperspectief ziet.

    <>

    * <>

  • boergert

    Een iets bredere kijk op mestproductie (alle diersoorten), mestverwerking en mest(mineralen) gebruik zou welkom zijn.

  • hansvanbergen

    Wederom 1 grote leugen. Ten eerste de maatschappij zit helemaal niet te wachten op grondgebonden dierhouderij. Zij willen dat het vee goed behandeld, netjes verzorgd en goed gevoerd wordt. Goede milieu voorwaarden en als ze melk of vlees eten willen ze geen anti biotica binnen krijgen. Als julie ervan overtuigd zijn dat er, waar ook ter wereld consumenten zijn die grondgebonden veehouderij wille, laat die dan ff zien. Of begin een eigen zuivelcooperatie met alleen grondgebonden bedrijven. Eigen grond en rond de boerderij

  • hansvanbergen

    Allemaal verzinsels van Thieme en jullie lopen er als een kip zonder kop achteraan. Bij GVE/ha is echter wel duidelijk dat de gewasopbrengst in Friesland VER achter blijft bij die van Noord Brabant. Logisch dus om in het noorden dan 1.5 gve per ha als maximum aan te houden en in Brabant 3.5gve per ha

  • frl

    wat zijn we goed in Brabant, ik lit de ky weidzje folle beter

  • hansvanbergen

    Ja zou dat beter zijn?net als oorsprong 225 dagen beweiden in weer en wind en vrieskou? Fantastisch. Daarom zijn die koeien ook allemaal zo mager. En daar komen ook weer die groene stroom kalfjes vandaan

  • hansvanbergen

    En als u vind dat veel beter bent waarom betaald er dan niemand ook maar een cent meer voor weidezuivel???Waarom moet die weide toeslag bijeengeschooid worden bij de niet weiders???????

  • frl

    Wacht maar straks A en B qoutum A= grondgebonden geproduceerde melk B =bulk.

  • Bennie Stevelink

    @frl, wanneer is melk grondgebonden geproduceerd?

  • frl

    Wordt binnen kort bekend, (korting voor fosfaatrechten)

  • kleine boer

    @hans koeien mager door beweiden was da dan voor onzin?

  • kleine boer

    Beweiden in de vingers hebt is het goedkoop melken .

  • frl

    @ hans zal wel mrij koeien hebben.

  • kleine boer

    Frl ik wel en flekies dikke koeien met dikke melk dik 4 eiwit met dik 5 vet op 100% gras en winter 100% graskuil en dat in noord limburg en paar zwarte bij gebrek aan beter....

  • Het gaat zo nooit wat worden in Nederland. Als iknhet allemaal een beetje volg, werd Van Dam verweten de derogatie verspeeld te hebben. Nu de kruitdampen zijn opgetrokken schijnt dat bij velen eigenlijk helemaal niet zo erg te zijn. Hoe is het mogelijk dat er niet 1 stem naar buiten getoond kan worden. Centraal Europa lacht zich een ongeluk. Die produceren de melk wel, waar Nederlandse boer zich kan bezig houden met landschapsbeheer.

  • frl

    kleine boer#daar kan ik nog niet aan tippen, op dit moment 4.56 vet en 3.90 eiwit op graskuil geplette graan en brok, zomers dag en nacht weiden, Holsteins beide kleuren liefst roodbont,1 flekie pink moet over 2 weken afkalven.

  • kleine boer

    @frl dat is voor holstein toch super!! Halen er veel niet verwacht ik.

  • info519

    er is geen fosfaatprobleem....nitraat, daar waarvriooloverstorten zijn en watervogels poepen......

  • koestal

    3 GVE per ha en het probleem is opgelost

  • koestal

    De riooloverstorten maken het fosfaatprobleem

Laad alle reacties (20)

Of registreer je om te kunnen reageren.