Rundveehouderij

Achtergrond 16 reacties

Lenterogge voor meer eigen eiwit en opbrengst

Jeroen Stegeman probeert het percentage eigen eiwit te verhogen door tussen twee maisteelten Snelle Lente Rogge te verbouwen.

Achter de stal van veehouder Jeroen Stegeman ligt al een mooie bult onder plastic. Het is de eerste opbrengst van dit jaar uit 5 hectare Snelle Lente Rogge.

De Achterhoeker is tevreden over het gewas dat hij dit jaar voor het eerst teelde. “De aanleiding ligt in de toekomstige opdracht voor de melkveehouderij. We moeten naar 65% eigen eiwit en dat is voor mij als intensieve veehouder wel een opgave.”

Op het bedrijf zijn 68 melkkoeien met bijbehorend jongvee op 25 hectare grond. Met een productie van ruim 10.000 kilo melk per koe komt hij uit op meer dan 27.000 kilo melk per hectare.

“In 2018 kwamen we met eigen eiwit niet verder dan 42%. In 2019 steeg dat al naar 59%.”

Dat is bereikt door enkele koeien minder te houden, minder brok te voeren en vooral minder eiwit aan te schaffen. Dan kan je toch grote sprongen maken.” Het streven naar nog verdere verbetering wekte de interesse voor een teelt tussen de maisteelten in.

Lees verder onder de foto.

De oogst van Snelle Lente Rogge komt op een lege kuilplaat. De eerste snede gras wordt hier overheen gekuild, om maximaal druk op de rogge te geven. - Foto's: Jan Willem Schouten
De oogst van Snelle Lente Rogge komt op een lege kuilplaat. De eerste snede gras wordt hier overheen gekuild, om maximaal druk op de rogge te geven. - Foto's: Jan Willem Schouten

Demo Snelle Lente Rogge intrigeerde veehouder

Tot vorig jaar zaaide Stegeman Italiaans raaigras na de snijmais. Hij zag de mogelijkheid van Snelle Lente Rogge via een folder en in vakbladen en bezocht een demonstratie van leverancier KWS vorig jaar in Geesteren. Daar werd zijn interesse verder aangewakkerd. “Ik ben er wel voor in om eens wat nieuws te proberen. Dit leek mij een product dat bij mij zou kunnen passen.”

Na de oogst van de mais eind september 2019 voegde hij de daad bij het woord. Hij bestelde zaad bij Agrowin in Winterswijk. Hij zaaide 80 kilo zaad per hectare. “Het is trouwens niet heel goedkoop, rond € 170 per hectare. Maar omdat ik toch voer moet aankopen zie ik dit meer als investeren in voervoorziening.”

Lees verder onder de foto.

De koeien krijgen de rogge pas veel later voorgeschoteld, samen met de eerste snede en gemengd met onder meer mais.
De koeien krijgen de rogge pas veel later voorgeschoteld, samen met de eerste snede en gemengd met onder meer mais.

Verse maisstoppel geploegd met vorenpakker

Na de maisoogst is de grond geploegd. Een deel deed Stegeman zelf en hij reed de geploegde grond aan. Toch vond hij het lastig om de verse stoppel er goed onder te krijgen. Hij wilde wél schoon land om de rogge zonder vervuiling van stoppelresten te oogsten. Daarom liet hij de rest door de loonwerker ploegen met een vorenpakker.

Voor het zaaien bemestte Stegeman met 40 kilo kali per hectare. “Om de opkomst en wortelontwikkeling wat te stimuleren. Daarna heb ik de rogge gezaaid met de kunstmeststrooier. Dat ging prima.”

Dat Stegeman veel werk zelf kan doen, is mede te danken aan de inzet van zijn vader Bennie (75). Hij verzorgt onder meer het voeren, zodebemesten en ander landwerk.

Lees verder onder de foto.


  • Jeroen Stegeman (45) heeft een melkveebedrijf in Ruurlo (Gld.).

    Jeroen Stegeman (45) heeft een melkveebedrijf in Ruurlo (Gld.).

  • Lenterogge voor meer eigen eiwit en opbrengst

Productie en eiwitgehalte stimuleren

Om de productie en het eiwitgehalte te stimuleren is de rogge begin maart nog bemest met 50 kilo stikstof uit kalkammon. “Daarna werd het droog. Ik zag na de oogst zelfs nog wat witte vlekjes op de bodem waar de stikstofkorrels lagen. Dat heeft dus niet allemaal gewerkt.” De 50 kilo stikstof gaat wel van de gebruiksruimte af.

Stegeman optimaliseert de grasproductie door alleen te maaien. Dat geeft geen beweidingsverliezen. In ongeveer 30% van het grasland staat rode klaver voor extra opbrengst en natuurlijk de stikstofbinding. “We hebben ook wel witte klaver gehad, maar dat geeft geen opbrengst. Dat past beter in een beweidingssysteem.”

Een week

Tussen oogst van de rogge en inzaaien van de mais verstreek precies een week. Op woensdag vóór Koningsdag is gemaaid. De maaier van de loonwerker legde het gewas gelijk op zwad en het werd dus niet geschud. Met het fraaie weer en een droge ondergrond droogde het product mooi op. De volgende dag is de rogge ingekuild. “We wilden het eerst in de baal persen, maar de opbrengst bleek daarvoor veel te hoog. Daarom zijn we op het laatst overgestapt naar inkuilen met de opraapwagen. Er zijn bijna 9 grote wagens van de 5 ha ingekuild. Stegeman schat de opbrengst zeker op 3,5 ton droge stof. “Misschien nog wel iets meer.” Bij het inkuilen gebruikte hij een toevoegmiddel. “De stengels zijn net rietjes. Met het toevoegmiddel stimuleer je de conservering. Voor broei ben ik niet zo bang, want binnenkort kuilen we de eerste snede over dit product. Dan komt er wel zoveel druk op dat bederf geen probleem mag zijn.”

Lees verder onder de foto.


  • Met een Krone Big M wordt het vers gemaaide gewas direct in het zwad gelegd. Een dag later is het ingekuild.

    Met een Krone Big M wordt het vers gemaaide gewas direct in het zwad gelegd. Een dag later is het ingekuild.

  • De rogge is met opraapsnijwagens van het land gehaald. De mesafstand was 4 centimeter.

    De rogge is met opraapsnijwagens van het land gehaald. De mesafstand was 4 centimeter.

Op dinsdag na Koningsdag is de stoppel geploegd en maakte de veehouder het land klaar voor inzaai van de mais een dag later. Omdat het land eerst gemaaid was, was er geen round-up nodig om dood te spuiten. En de stoppel en het wortelstelsel brengen nog organische stof in de bodem. “We gebruiken net als vorig jaar twee maisrassen. De helft met LG 31.205 van Limagrain, een heel vroeg ras. Op de andere helft Benedictio van KWS dat heel veel opbrengst geeft. Ik weet dat deze rassen niet gelijk afrijpen, maar dan ga ik daar net als vorig jaar wel wat tussenin zitten, maar in elk geval voor 1 oktober.

Stegeman denkt aankomende winter opnieuw met rogge te gaan werken. De analyse leert dat het product 22,4% droge stof bevat, met 127 gram ruw eiwit en 201 gram suikers. “Deze cijfers tonen dat de kunstmest onvoldoende gewerkt heeft. Maar ik ben niet ontrevreden. Massa en smakelijk voer. Genoeg om daar volgend jaar op voort te borduren.”

Lees verder onder de foto.

Direct na de oogst wordt de stoppel geploegd. Daarna kan de mais gezaaid worden.
Direct na de oogst wordt de stoppel geploegd. Daarna kan de mais gezaaid worden.

Melkveebedijf Stegeman, Ruurlo (Gld.)Bedrijfsgegevens

* 68 melk- en kalfkoeien
* 38 stuks jongvee
* 10.244 kilo melk per koe
* 4,42 % vet
* 3,65 % eiwit
* 25 hectare zandgrond
* 20 hectare grasklaver
* 5 hectare mais

In 2018 was het eigen eiwit 42%. In 2019 steeg dat naar 59%. Hopelijk brengt rogge de laatste paar procent

Laatste reacties

  • Vhouder

    snee lente rogge heeft al het vocht uit de bodem gehaald waar de mais rest van seizoen last van heeft vaak is eerst maaien en dan mais niet een en een is twee

  • maiskolf

    Ik denk dat deze boer al mooi wat DS opbr in huis heeft gehaald rond half april. En nu er mooi weer maïs in. Het zal vast wel een keer weer regenen toch.
    Kijk om je heen naar de verdroogde grasperceeltjes
    Daar komt toch ook geen opbrengst van?

  • puddingbroodje

    Maar even de haspel erover....

  • s c de boer

    Ik heb dezelfde ervaring met dit goedje.
    Prima gehaltes.
    Het enigste verschil met mijn inkuilen was dat ik het heb gehakseld op 25mm.

  • kempenboer

    Ik heb ook ervaring ermee. Half/ eind april voor de aarvorming moet je maaien . Ds opbrengst is dan te laag om alle kosten eruit te krijgen. Vers laten bemonsteren 990 vem en 10,5 re. . Dit maakt de beloftes niet waar

  • agratax(1)

    Het ploegen van beide stoppels kost tijd en energie, direct inzaaien in de stoppel betekent minder kosten, minder vochtverlies en tijd winst. Vooral bij de inzaai van de mais in mei kan het van belang zijn om bodemvocht te sparen en tijd te winnen. met een zaaimachine met schijfopeners en voldoende druk op de kouters zal direct zaaien na mest injectie geen enkel probleem geven.

  • farmerbn

    Wij hebben dit najaar ook snijrogge gezaaid en willen die deze zomer dorsen. Iemand daar ervaring mee? We hopen op 3 ton opbrengst en willen die geschoond verkopen als zaaizaad voor de halve prijs.

  • Cassano

    @farmerbn. Het lijkt mij dat het wettelijk niet toegestaan is je geoogste graan te verkopen als zaaizaad, veredelaars hebben het kwekersrecht. Als de NVWA je weet te traceren zijn jij en je afnemer de klos. Je afnemer zal moeten bewijzen dat hij gecertificeerd zaad heeft gebruikt.

  • EL

    Rogge is een zaadgewas als je net te laat maait heb je stro in de bult! Heel lang geleden toen ik nog een jongen was had mijn vader ook rogge, was wel mooi groenvoer!

  • farmerbn

    @Cassano; ik woon aan de andere kant van de grens.

  • Tinus1

    is de rogge met een kunstmeststrooier gezaaid? staat op de foto wel zeer netjes in rijen voor een strooier?

  • farmerbn

    Hij zal met een cultivator het zaad ingewerkt hebben.

  • Moeras

    Dit werd rond 1955-1965 op de zandgronden in Drenthe al veelvuldig gedaan, de gemaaide rogge werd dan niet ingekuild maar direct als groenvoer aan de koeien gevoerd, men noemde dat snitterrogge.

  • groot731

    Bij grasinzaai in het voorjaar gebruiken we ook tarwe of gerst als dekvrucht tegen stuiven....heb je bij de eerste snede nog wat opbrengst in ieder geval en mooi gezond voer.

  • arink

    Het is een misvatting dat rogge meer "eigen" eiwit opbrengt, het kan hooguit de uitspoeling wat beperken. De enige manier waarop een melkveebedrijf eigen eiwit kan produceren is het inzetten van vlinderbloemigen. De andere mogelijkheden, aanvoer van eiwitrijk voer of kalkammonsalpeter is dus niet zelf geproduceerd. Gras en mais zijn niet in staat eiwit te produceren, ze zijn slechts in staat stikstof uit de bodem op te nemen en dat om te zetten in eiwit, maar dan moet je het wel eerst in de bodem brengen, door kunstmest of drijfmest die stikstofrijk is door eiwitrijk krachtvoer.
    Je ziet veel initiatieven met vlinderbloemigen stranden op melkveebedrijven, met veel geld ingezaaide klaver verdwijnt al snel als gevolg van het door KAS en soja rijk gemaakte stikstofniveau van de bodem, waardoor klaver in feite " overbodig " wordt. Het weglaten van aangevoerde stikstof brengt acuut in beeld waar de schoen wringt in de NL landbouw, nl dat we voor het overgrote deel de productie opgepompt hebben met aangevoerd krachtvoer en fossiele brandstof.

  • Gerrit Lammertink

    Verhaal valt in de categorie wij van wc-eend adviseren wc-eend. Tel alle kosten maar eens op en deel dat door de kg ds! En tel daarbij dan ook de opbrengstderving van je hoofdteelt mais!
    Rogge trekt in het voorjaar nogal wat bodemvocht weg en de vertering van de wortels energie!

Laad alle reacties (12)

Of registreer je om te kunnen reageren.