Rundveehouderij

Achtergrond 12 reacties

Zelf insemineren bespaart € 15.000 per jaar

In het Noord-Hollandse Westwoud insemineren de jonge melkveehouders Tjerk en Rein Posch de koeien zelf. De cijfers liegen er niet om, evenals de melkproductie.

In het kantoor van melkveebedrijf Posch springt het stikstofvat met de inseminatiehandschoenen en pipetten in het oog. Daarmee is direct duidelijk dat Tjerk en Rein hun koeien zelf insemineren. De broers zijn daar in 2017 mee begonnen.

Tijdens de mbo-opleiding Melkveehouderij kregen beiden de kans om een inseminatiecursus te doen. Tjerk vond het leuk werk en had er een goed gevoel bij. Samen insemineren zij nu al het vee, maar Tjerk voert het gros van de inseminaties uit. De cijfers laten zien dat zij er goed bovenop zitten.

Tjerk en Rein zijn de zesde generatie op het bedrijf. Fokkerij werd hier altijd al fanatiek bedreven, de allereerste honderdtonner van Nederland stond op dit bedrijf.

Zelf koeien insemineren, jaarlijkse besparing: € 15.000

Voorheen liet Posch het insemineren over aan verschillende ki-bedrijven. Toen waren er 2,9 rietjes nodig om een koe drachtig te krijgen. Nu de broers het in eigen hand hebben, is dit gedaald naar 2,3. Bij een gemiddelde prijs van € 17,50 per rietje bespaart de melkveehouder hier al snel € 2.400 per jaar mee. De besparing op voorrij- en inseminatiekosten is groter, € 13.000 per jaar. Samen dus ruim € 15.000.

Het enige dat daar tegenover staat is tijd en een paar honderd euro aan randzaken als pipetten, handschoenen, glijmiddel en stikstof. Deze maandelijkse kosten komen uit op € 40.

Lees verder onder de foto.

De roosters in de melkveestal zijn gefreesd. Hierdoor laten de koeien de tocht goed zien. - Foto's: Mark Pasveer
De roosters in de melkveestal zijn gefreesd. Hierdoor laten de koeien de tocht goed zien. - Foto's: Mark Pasveer

Soms heb je er vier op een dag, dan ben je wel tijd kwijt; gelukkig heb ik er veel lol in

Tjerk geeft aan dat een inseminatie hem een kwartier werk vraagt. “Soms heb je er vier op een dag. Dan ben je wel tijd kwijt. Gelukkig heb ik er veel lol in.” Hij zet voor geen enkele inseminatie de koe vast, hij insemineert ze los in de stal. “Vastzetten kost tijd en het geeft de koe stress.”

Lees verder onder de foto.

De taken zijn verdeeld. Rein neemt het voeren voor zijn rekening. Tjerk houdt zich het meeste bezig met insemineren.
De taken zijn verdeeld. Rein neemt het voeren voor zijn rekening. Tjerk houdt zich het meeste bezig met insemineren.

Focus op de koeien

Rein en Tjerk zetten met zijn tweeën het meeste werk op het bedrijf rond. Zij richten zich daarbij vooral op de koeien en minder op het landwerk. De broers zijn enthousiaste koeienboeren. Ze insemineren vooral met fokstieren. Voor koeien die voor de derde of vierde keer terugkomen, gebruiken ze vanwege de lagere spermaprijs ook wel proefstieren.

Lees verder onder de foto.


  • Tjerk (23) en Rein (21) Posch zetten samen het meeste werk rond op het bedrijf. Tijdens hun mbo-opleiding veehouderij hebben zij leren insemineren.

    Tjerk (23) en Rein (21) Posch zetten samen het meeste werk rond op het bedrijf. Tijdens hun mbo-opleiding veehouderij hebben zij leren insemineren.

  • In 2009 is er een nieuwe stal gebouwd. Hierin melken 3 robots 180 koeien. De gemiddelde productie is 11.500 liter per koe per jaar.

    In 2009 is er een nieuwe stal gebouwd. Hierin melken 3 robots 180 koeien. De gemiddelde productie is 11.500 liter per koe per jaar.

Stieradvies wint de melkveehouder in bij Triple A en bij Veecom. “Veecom kijkt vooral naar de bouw van de koe en welke stier erbij past en niet naar cijfers van bijvoorbeeld genomics. We volgen de adviezen voor 90% op. De rietjes bestellen we bij CRV of bij Veecom.”

Met de Triple A-methode fokken de jonge veehouders iets kleinere, rondere koeien. “Soms lijken de koeien wel erg klein.” Rein wijst naar een vaars die zich net bij de melkrobot meldt en die hij eigenlijk wat aan de kleine kant vindt. “Zij geeft 40 liter per dag, dus is het te klein? Ze doet het goed. Onze oudste koe is ook klein. Met een kruishoogte van 135 centimeter heeft zij al 160.000 liter gegeven”, vertelt hij trots.

Lees verder onder de foto.

De broers zetten geen enkele koe vast voor het insemineren. Dit geeft de koe alleen maar stress en het kost tijd.
De broers zetten geen enkele koe vast voor het insemineren. Dit geeft de koe alleen maar stress en het kost tijd.

Leren van ervaringen

“Het grootste voordeel van zelf insemineren is dat je zelf het moment kunt bepalen”, vindt Tjerk. “Nu kan ik ervoor kiezen om de dieren aan het einde van de tocht te insemineren.” Tjerk verwijst naar een artikel waar de cursusleider het over had. “Hierin stond dat je hoogproductieve koeien het beste 24 uur na het laten zien van de tocht kan insemineren. Maar je moet goed opletten. Sommige koeien zijn niet zo lang tochtig. Als ze niet meer stoeit dan insemineer ik haar snel. Als er al bloed uitkomt, dan ben ik te laat. Door het koenummer te noteren kan ik de volgende keer rekening houden met een korte tocht.”

Na inseminatie soms bloed aan pipet

Af en toe komt het voor dat er na een inseminatie bloed aan het pipet zit. “Dit betekent dan dat ik te diep ben gegaan”, legt Tjerk uit. “Ik heb het een tijdje bijgehouden of de koe drachtig wordt van zo’n inseminatie. De kans is 95% dat ze niet drachtig wordt. Daar baal ik van. De koe komt dan niet op 21 dagen maar heel vaak pas op 42 dagen terug.”

Vruchtbaarheidsbegeleiding van KI Samen

Via de mpr kan Posch ook zien of een koe drachtig is, maar het werkt niet 100%. Voor de twijfelgevallen komt de vruchtbaarheidsbegeleiding van KI Samen. “Jammer genoeg zit het drachthormoon nog steeds in de melk als een embryo is afgestorven. Je moet dus zelf goed naar de koeien kijken en een nieuwe tocht goed signaleren”, legt Rein uit. “De roosters zijn gefreesd dus de koeien laten de tocht goed zien.”

De begeleiging van KI Samen is de enige hulp van buitenaf voor wat betreft vruchtbaarheid. De dierenarts vervult daarin geen rol op het bedrijf.

Tussenkalftijd iets opgelopen

De tussenkalftijd is de afgelopen jaren iets opgelopen. Toen het ki-bedrijf insemineerde was die rond de 380 dagen en nu is het 392. Tjerk kiest er voor om hoogproductieve koeien wat later te insemineren. Maar het is nog altijd flink lager dan het Nederlandse gemiddelde van 413 dagen.

Lees verder onder de foto.

Posch houdt zo'n 140 stuks jongvee aan. Deze insemineren zij ook zelf.
Posch houdt zo'n 140 stuks jongvee aan. Deze insemineren zij ook zelf.

Jan (60), Tjerk (23) en Rein (21) Posch in Westwoud (N.-H.) – Bedrijfsgegevens:

200 melk- en kalfkoeien
140 stuks jongvee
113 hectare, waarvan 22 hectare mais
11.500 liter melk per koe
4,34% vet
3,63% eiwit

Door zelf te insemineren besparen Rein en Tjerk €15.000 per jaar. Het aantal benodigde rietjes per dracht is gedaald van 2,9 naar 2,3.
Door zelf te insemineren besparen Rein en Tjerk €15.000 per jaar. Het aantal benodigde rietjes per dracht is gedaald van 2,9 naar 2,3.

Laatste reacties

  • farmer135

    Voor het gemak tellen ze hun eigen uren niet

  • Alco

    Gemiddeld zijn resultaten van ervaren ki mensen ook beter.
    Die zwaluw is dus zeldzaam.

  • siebes

    Berekening graag laten zien, klopt niet namelijk. Besparing is Max 5500,-

  • kleine boer

    Tussenkalftijd zegt toch helemaal niks eigelijk is alleen leuk voor de sperma verkopers

  • BO(skabout)ER

    natuurlijk zegt tussenkalftijd iets. Maar spermaverkopers zeggen altijd dat die onder de 400 moet, dat is natuurlijk een fabeltje. Maar het zegt heel veel.

  • kleine boer

    bo(skabout)er wat zegt het dan volgens jou? Ik heb er hier nog nooit waarde aan gehecht ik kijk naar de koe niet naar een getal .

  • farmerbn

    Wat heeft een spermaverkoper het liefst: eigen stier bij de koeien en een tkt van onder 380 dgn of toch maar insemineren met zijn verkochte sperma en tkt boven 400 dgn? De gemiddelde melkgift is bij een lage tkt makkelijk hoger dan bij een hoge tkt; zeker als de tkt boven 440 dgn komt.

  • Alco

    Elke koe heeft zijn eigen optimum.
    De ene scoort het best met een tkt van350 dgn. maar er zijn ook koeien die dat bij boven de 500 dgn. hebben.

  • kleine boer

    alco dat vind ik ook sta er zelf soms van te kijken hoe lang een koe door geeft. Hier gok ik tkt van ruim 400 en gemiddeld 1,2 rietje per koe. Makkelijker dragend en droog bij langere tkt en starten super op. Per koe bekijken en niet per getal.

  • euvelgoor

    Wat een slecht verhaal,als het zo simpel was waren we al heel rijk, insemineren van af 1980 al zelf.

  • denman2400

    Komma verkeerd gezet? 1500,- is een reëler bedrag.

  • bert

    De koe niet vastzetten,.. Dat wordt rennen,.. als een stier...

Laad alle reacties (8)

Of registreer je om te kunnen reageren.