Rundveehouderij

Achtergrond

Visie vleesveehouderij staat, nu de uitwerking

LTO-vakgroep Vleesveehouderij zet in op korte, regionale ketens, staat te lezen in de sectorvisie. Het bevat enkele ambitieuze doelen.

Begin juli presenteerde LTO-vakgroep Vleesveehouderij een visie hoe de sector de komende jaren tot 2025 kan ontwikkelen. De visie draagt de naam ‘Verantwoorde kwaliteit van dichtbij'. In een notendop somt de vakgroep in het rapport de kansen en bedreigingen op voor de komende jaren, omschrijft de visie van de vakgroep op de sector in 2025 en benoemt 2 pijlers om dat te bereiken. De eerste is ‘herkenbaar en dichtbij’; de tweede pijler is ‘verantwoord’. Beide pijlers zijn vervolgens vertaald naar een strategische agenda met een aantal punten hoe dit kan worden ingevuld.

Gezamenlijke visie een ‘mijlpaal’

Het heeft 1,5 jaar geduurd om de visie gereed te krijgen. Wouter Hartendorf, voorzitter van de vakgroep Vleesveehouderij, is tevreden over het resultaat. Vooral omdat over de inhoud een brede overeenstemming is bereikt in de diverse en soms verdeelde sector. Volgens hem komt de vleesveesector van ver en is het hebben van een gezamenlijke visie een mijlpaal op zich.

Critici kunnen echter zeggen dat een deel van de geschetste gewenste ontwikkelingen niet nieuw zijn en dat er 10 jaar geleden ook al werd geroepen om die aan te pakken. “Deels klopt dat. Maar we moeten eerst benoemen waar we staan en vanuit daar kijken wat nodig is. Zie het maar als wat achterstallig onderhoud.”

Eigen kwaliteitssysteem

Hartendorf haast zich te zeggen dat er in de sector wel degelijk wat is veranderd de afgelopen jaren. Zo kent de vakgroep een nieuwe opzet en heeft zij een duidelijker en uitgesproken gezicht. Verder is Vleesvee.nl opgericht, waarin alle partijen rondom afzet en marketing samen optrekken. Ook zijn er stappen richting een eigen kwaliteitssysteem gezet. Hartendorf merkt dat de noodzaak tot samenwerking in de hele sector meer wordt gevoeld.

Agenda actiepunten

Herkenbaar en dichtbij

  • Verbeteren van imago en bekendheid
  • Ondersteuning bij realiseren korte ketens
  • Vergroten van verbinding boer en consument
  • Professionele ketenorganisatie VleesveeNL
  • Proactief beleid ontwikkelen
  • ‘Hands-on’ en flexibel
  • Omgevingsgericht en in dialoog
Verantwoord
  • Realisatie klimaatdoelstellingen
  • Energieneutraal in 2030
  • Regionaal en GMO-vrij
  • Gesloten regionale kringloop
  • Huisvesting op stro
  • Reductie voedselverspilling
  • In harmonie met omgeving
  • Oog voor innovatie

 

Belangrijke uitdagingen uit de visie betreft onder andere antwoorden vinden op het rendement dat onder druk staat, de veelal kleinschalige en versnipperde structuur van de sector en de moeilijke relatie met burgers en consumenten als het om vleesproductie gaat. Specifiek voor de vleesveesector moet de keizersnede zo veel mogelijk worden beperkt. De sector ontbreekt het aan een sterke lobby zoals de melkveehouderij, waardoor samenwerking met andere sectoren belangrijk is.

Meer marge voor de vleesveehouder

Bij de bedreigingen liggen echter tegelijkertijd kansen als Nederlanders meer vlees van eigen bodem eten: eat local. Daarbij is het belangrijk dat er meer marge voor de vleesveehouder overblijft, onder andere door het opzetten van meer korte ketens. De vleesveehouder blijft een belangrijke rol spelen bij het behoud van biodiversiteit en landschappen. In het algemeen is het nodig verder te professionaliseren en samen te werken. Bedrijven worden energieneutraal en produceren hun eigen voer.

Lees verder onder de foto

In de visie van de LTO-vakgroep staan de kansen en bedreigingen die op de komende jaren op de vleesveehouderij afkomen. Natuurbeheer blijft voor de sector een belangrijke functie; met korte ketens moet het verdienmodel voor veehouders worden verbeterd. - Foto: Jan Willem van Vliet
In de visie van de LTO-vakgroep staan de kansen en bedreigingen die op de komende jaren op de vleesveehouderij afkomen. Natuurbeheer blijft voor de sector een belangrijke functie; met korte ketens moet het verdienmodel voor veehouders worden verbeterd. - Foto: Jan Willem van Vliet

Een visie met ambitie is mooi, maar het gaat uiteindelijk om het resultaat. Hartendorf verwacht dat voldoende waarborgen zijn ingebouwd om die concrete acties in werking te zetten. Een uitvoeringsagenda en jaarplan liggen daaraan ten grondslag. Ook wordt de voortgang tijdens bijeenkomsten met klankbordgroepen en leden besproken en waar nodig wordt actie ingezet.

Op bord van consument

Het meest ambitieuze aspect van de visie is voor Hartendorf het Nederlandse rundvlees op het bord van de consument te krijgen. Hij ziet kansen door de grote thema’s als kringlooplandbouw en klimaat en de toenemende vraag naar kwaliteit en betrouwbaarheid van voedsel. Juist op die thema’s kan de Nederlandse vleesveehouderij onderscheidend zijn van internationale vleesstromen, wat met de recente Mercosur-deal van de EU weer actueel is geworden. “Gewone burgers moeten dat nog meer gaan beseffen.”

Dat vraagt om het verhaal goed uit te leggen, dus promotie die vanzelfsprekend ook geld kost. Ondanks dat de voorzitter meerdere subsidiemogelijkheden ziet, zijn de financiën niet onuitputtelijk. Daarvoor moeten slimme keuzes worden gemaakt. Hij benadrukt dat iedere ondernemer ook zijn eigen promotor is door zelf de media op te zoeken en goede contacten te onderhouden met burgers en consumenten. “Zo heb ik zelf ook ruim 350 klanten voor onze vleesverkoop gekregen. Als ik er niet in zou geloven, zou ik er zelf nooit aan begonnen zijn.”

‘Belangrijk dat de Nederlandse vleesveehouderij zich laat zien’

In grote lijnen staat vleesveehouder Gertjan van Tunen achter de visie van de vakgroep. Hij heeft er als lid van de klankbordgroep zelf een zegje over kunnen doen. “Ik ben sowieso blij dat de sector nu een visie heeft. Het is belangrijk dat de Nederlandse vleesveehouderij zich laat zien en toont welke kwaliteit we leveren.”

Ketenpartijen hard nodig

In de noodzaak voor meer afzet dichtbij kan hij zich vinden. Dat is echter meer dan huisverkoop, benadrukt hij. Op het eigen bedrijf gaan de meeste dieren naar slagers in de regio. De rol van grote partijen als Broeders en VIT mocht wat meer benadrukt worden. “We zitten met een versnipperd aanbod in rassen en aantallen. Juist zulke grote ketenpartijen zijn dan hard nodig voor continue stromen van uniforme kwaliteit.” Ook dragen deze partijen bij aan meer transparantie door minder overgeleverd te zijn aan de handel.

Lees verder onder de foto

Gertjan van Tunen (49) heeft in Spaarnwoude (N.-H.) een biologisch vleesveebedrijf met Limousins. - Foto: Nikki Natzijl
Gertjan van Tunen (49) heeft in Spaarnwoude (N.-H.) een biologisch vleesveebedrijf met Limousins. - Foto: Nikki Natzijl
Concurrentie vanuit melkveehouderij

Van Tunen ervaart het belang van een stevige positie voor de vleesveehouderij bij behoud van natuur en landschap zelf aan den lijve. “We zijn daar als bedrijf dagelijks druk mee. We merken ook concurrentie vanuit de melkveehouderij, dus daar moeten we alert op blijven.”
Ondanks dat veel acties nog ingezet moeten worden, heeft hij wel vertrouwen in de uitvoering. “Ik ben altijd positief ingesteld. Er zijn veel mensen bij nodig en ik hoop dat ieder zijn deel oppakt.”
Van Tunen ziet dat de aanpak van de vakgroep wezenlijk anders is dan vroeger en die kan daarom op zijn volle steun rekenen. “We zijn weer een gesprekspartner, zowel binnen LTO als met het ministerie en andere partijen. Dat is wel eens anders geweest.”

Beoordeling van LTO-toekomstvisie

+ Er ligt een visie waar de sector mee vooruit kan, met overeenstemming over een gezamenlijke koers.
+ De visie ademt professionaliteit uit met oog voor de grote uitdagingen die op de sector afkomen.
+ Een hoog ambitieniveau zoals 100% regionaal voerverbruik, energieneutraal en gesloten kringlopen.
+ Het voornemen om de uitvoering via een uitvoeringsplan te borgen en jaarlijks te evalueren.
- Een deel van de onderwerpen vraagt een invulling die niet zomaar voorhanden is, zoals verbeteren van het imago en proactief beleid.
- Korte ketens zijn niet altijd passend en voorkomen niet het versnipperd aanbod.
- Ambities zijn niet voor iedereen haalbaar, bijvoorbeeld voer uit de regio, energieneutraal of alle dieren op stro.

Of registreer je om te kunnen reageren.