Rundveehouderij

Achtergrond 1 reactie

Gras in lasagne over maiskuil

John Ruigrok kuilt al een jaar of 10 zijn gras over de maiskuil. Daarvoor is voorraad en siloruimte nodig.

Traditioneel hebben veehouders een maiskuil en vaak meerdere graskuilen. Maar John Ruigrok kuilt in de herfst zijn mais in 2 sleufsilo’s, en kuilt in het opvolgende jaar zijn gras daar overheen. Daardoor is er geen verlies van mais meer.

John (52), Agnet (49) en Dennis (20) Ruigrok melken 145 koeien in De Heen (N.-Br.). - Foto's: Peter Roek
John (52), Agnet (49) en Dennis (20) Ruigrok melken 145 koeien in De Heen (N.-Br.). - Foto's: Peter Roek

Dat hij zo is gaan kuilen startte bij de verplaatsing van het bedrijf in 2009-2010. Ruigrok verkocht zijn bedrijf in Pijnacker (Z.-H.) en betrok een voormalig akkerbouwbedrijf in De Heen (N.-Br.). Op het nieuwe bedrijf was al wel mais geteeld, maar de vorige eigenaar had er ook nog bieten en tarwe. Daardoor werd pas laat in het najaar gras gezaaid. Ruigrok had dus wel mais in zijn sleufsilo’s, maar nog geen gras. Dat kwam nog uit Pijnacker.

De stal is in 2010 in gebruik genomen. Er is nog overcapciteit, zowel in de stal als bij de 3 melkrobots.
De stal is in 2010 in gebruik genomen. Er is nog overcapciteit, zowel in de stal als bij de 3 melkrobots.

Om voersnelheid te houden ging de mais in meerdere van de 4 aanwezige sleufsilo’s. In het jaar daarna maakte hij de voorraad voer uit Pijnacker op en het nieuwe gras ging over de maiskuil.

Geen verlies

Het belangrijkste voordeel van de graskuil op de maiskuil is dat er nog nauwelijks verlies is van de maiskuil. Door de grote druk van de grassneden boven op de mais zit deze zo vast als een huis. “We hebben nul broei in de mais, en ook van schimmelvorming is geen sprake.” Hij besloot aan deze wijze van inkuilen vast te houden. Een ander voordeel is dat hij nu een voersnelheid haalt van ruwweg 2,5 meter in de week. Ook dat draagt bij in voorkomen van broei. “Normaal liggen 2 kuilen los, maar hier is maar 1 kuil open, dus dat verdubbelt de voersnelheid.”

Sinds 10 jaar kuilt John Ruigrok de snedes gras in de lengte over de maiskuil. Dit zorgt dat het verlies van de mais tot een minimum beperkt is, met name door druk en voersnelheid.
Sinds 10 jaar kuilt John Ruigrok de snedes gras in de lengte over de maiskuil. Dit zorgt dat het verlies van de mais tot een minimum beperkt is, met name door druk en voersnelheid.

Geen frees maar een snijmechanisme

Bij deze voersnelheid heeft hij 130 meter kuillengte per jaar nodig. Met de 4 silo’s van elk 70 meter lengte kan hij dus uit 2 silo’s een jaar voeren en de andere 2 vullen voor het jaar daarop.

Ruigrok voert zijn koeien met een zelfrijdende voermengwagen. De Trioliet heeft geen frees maar een snijmechanisme. “Dat vind ik mooier en gladder werken dan een frees. En ook een mooi snijvlak voorkomt verlies. Het gemengde voer dat voor het voerhek ligt is mooi fris. Ik ben onlangs gestart met toevoegen van een broeiremmer bij het uitkuilen. Met dat hete weer van enkele weken geleden voerde ik 2 keer, maar dat geeft ook extra werk. Nu voer ik gewoon weer 1 keer. Of het middel helpt kan ik nog niet zeggen, want de temperaturen zijn nu weer genormaliseerd.” Ruigrok voert in de avond. “Dan kunnen de koeien de hele nacht vreten en hoef ik pas ’s morgens aan te schuiven. De voerresten zijn niet meer dan een kruiwagen in de maand, dan is het wel op.”

Overzicht van de kuil, waarbij de verschillende sneden gras boven op de mais gekuild zijn. Het is goed zichtbaar dat de mais 'hol' is gekuild.
Overzicht van de kuil, waarbij de verschillende sneden gras boven op de mais gekuild zijn. Het is goed zichtbaar dat de mais 'hol' is gekuild.

Voorwaarden

Deze manier van inkuilen kent wel een paar voorwaarden. Er moet kuilopslagruimte genoeg zijn en er moet minimaal een jaar mais en gras in voorraad zijn. Zo voert hij nu de maiskuil die geoogst is in de herfst van 2017 en de graskuilen van 2018. Het gras is van meerdere sneden. Zo combineert hij meestal snede 1 met snede 3 en 4. Deze worden in de lengterichting over de maiskuil gebracht en vormen dus een zogenoemde ‘lasagnekuil’. Op de andere maiskuil komen dan snede 2 en 5, ook in lasagne. Deze combinaties van gras vullen elkaar mooi aan op gebied van eiwit, structuur en voederwaarde. Na de laatste snede gras dekt Ruigrok de kuil af met folie met daarover een beschermzeil. Daarna wordt de boel vast getrokken met spanbanden.

De zesde snede gaat altijd apart in de baal. De kwaliteit daarvan is te wisselend om voor de melkkoeien in te zetten.

Om arbeid te verminderen bij het inkuilen helpt een Bokano oprolsysteem bij het verwijderen en oprollen van de afdekfolie.
Om arbeid te verminderen bij het inkuilen helpt een Bokano oprolsysteem bij het verwijderen en oprollen van de afdekfolie.

Nadelen

Natuurlijk zitten er ook nadelen aan deze manier van werken. “Zo is er een vaste verhouding van gras en mais. Aan de andere kant levert dat ook een voordeel, want als het rantsoen eenmaal draait blijft het een half jaar stabiel. We moeten er ook rekening mee houden dat de mais altijd, door de lange bewaartijd, een lage zetmeelbestendigheid heeft.”

Hol in de kuil

Een aandachtspunt is dat de mais in elk geval hol in de kuil moet. “Dat moet altijd wel om voldoende verdichting te krijgen op de silowanden, maar het belangrijkste voor ons is dat het water ook door het midden van de kuil moet aflopen. We kuilen op ongeveer anderhalve meter en dan zit de mais nog onder de silowanden die 2 meter hoog zijn. Als je bol inkuilt blijft het water aan de zijkanten staan en komt het uiteindelijk toch onder de mais.”

Als de koeien een groot deel van het gemengde rantsoen hebben weggevreten schuift John Ruigrok het voer aan met een voerschuif op de heftruck.
Als de koeien een groot deel van het gemengde rantsoen hebben weggevreten schuift John Ruigrok het voer aan met een voerschuif op de heftruck.

Extra werk

Het belangrijkste nadeel is het extra werk dat bij inkuilen nodig is. Aan de zijkanten van de mais zit aan weerskanten folie tegen de muur. Dit gaat over de kuil, van links naar rechts en andersom daar overheen. Daarna gaat nog een folie in de lengterichting over de kuil. Al dat plastic moet er bij elke laag gras inkuilen ook steeds weer af. Ruigrok rolt de folie die in de lengterichting ligt op met een Bokano oprolmechanisme. Dat verlicht een deel van het werk en voorkomt beschadiging van de folie. De 2 lagen plastic die vanuit de muur op de kuil liggen moeten ze handmatig verwijderen en later ook weer opleggen. “Dan moet je met meer mensen zijn, want in je eentje lukt dat niet. Zeker niet als het waait, en dat doet het hier eigenlijk altijd”, lacht Ruigrok.

Eén reactie

  • slimme boer met weinig verliezen...voersnelheid moet zomers verdubbelen maar halveert bij veel veehouders die weiden...gek he dat ze dan minder voer opnemen op stal door broei......dus eerst extra silo dan pas nieuwe trekker of hark...

Of registreer je om te kunnen reageren.