Berichten met video

Terug naar dossier
Rundveehouderij

Achtergrond 2 reacties

Hoge versgrasopname blijft uitdaging

In het roterend standweidesysteem koeien meer weidegras laten opnemen, is lastig met bijvoeding.

Als Gijs van Eck de stal inloopt, wordt net een koe gemolken door de melkrobot. Er is nog wel een aantal koeien in de stal, maar het gros loopt al in de weide. “Ik vind dat, als het enigszins kan, koeien in de wei horen. Vroeger hadden we ze dag en nacht buiten, later alleen overdag.”

Gijs van Eck (52) heeft samen met zijn vrouw Jolanda (48) een melkveebedrijf in Vinkeveen (U.). Het bedrijf telt 99 melk- en kalfkoeien. 56 hectare grasland is in gebruik, 40 hectare gras  in agrarisch natuurbeheer.
Gijs van Eck (52) heeft samen met zijn vrouw Jolanda (48) een melkveebedrijf in Vinkeveen (U.). Het bedrijf telt 99 melk- en kalfkoeien. 56 hectare grasland is in gebruik, 40 hectare gras in agrarisch natuurbeheer.

Toen de melkrobot in gebruik werd genomen in 2012 wilde Van Eck dan ook de weidegang handhaven. Hij investeerde rond € 38.000 om dat mogelijk te maken. Daarvan zit € 30.000 in een nieuw kavelpad dat weiden goed bereikbaar maakt.

De overige € 8.000 zit in aanschaf van een weidepoort en wat aanpassingen aan de stalinrichting. “Daar staat wel tegenover dat onze koeien buiten kunnen blijven en dat we ook een weidepremie van netto rond € 12.000 per jaar beuren.”

Met de overstap naar de melkrobot heeft Van Eck de hulp van Barend Meerkerk van PPP Agro Advies ingeroepen. “Die jongens komen op meer bedrijven en zij kunnen de ervaringen van anderen met mij delen. Daar heb ik baat bij”, stelt Van Eck.

Wekelijks meten

Van Eck beweidt zijn koeien in een systeem van roterend standweiden. Hij weidt het liefst in 5 percelen, die kunnen variëren in grootte van 1 tot 2,5 hectare. “Op die grootste stukken lopen ze dan 2 dagen.” In het systeem krijgen de koeien normaliter elke dag een nieuwe weide. Op dag 6 zijn ze weer terug op het eerste perceel.

In het systeem van roterend standweiden, krijgen de koeien 5 dagen lang steeds een ander perceel aangeboden. Tot ze op dag 6 weer terugkeren op het eerste perceel.
In het systeem van roterend standweiden, krijgen de koeien 5 dagen lang steeds een ander perceel aangeboden. Tot ze op dag 6 weer terugkeren op het eerste perceel.

Het is de bedoeling dat de graslengte steeds tussen 8 en 11/12 centimeter ligt. Na de weidegang moet nog ongeveer 8 centimeter gras staan en bij inscharen weer 12 centimeter.

Wim Honkoop, weidecoach namens PPP Agro Advies, voert wekelijks de grashoogtemetingen uit om te bepalen hoeveel er staat en wat de grasgroei is geweest over de afgelopen week.

“Dit doen we in het kader van het POP3-project van de provincie Utrecht ‘Bewust Beter Beweiden’. Na de metingen nemen we altijd even tijd om met elkaar te sparren over de strategie die is ingezet en of veranderingen nodig zijn.”

De bevindingen van Honkoop worden in de computer ingevoerd en Van Eck krijgt deze in grafiekvorm weer terug op de computer en op de app zodat hij ze op de ipad kan aflezen. De graslandkalender wordt handmatig bijgehouden. “Tot nu toe kunnen we het heel mooi rondzetten, maar dat zal nu wel anders worden.”

Ten tijde van de reportage is het bijna eind juni en veel gras is doorgeschoten. Daarbij is het zeer warm en zal de opname van de koeien in de wei enorm teruglopen. “Dat betekent dat we bijna zeker moeten gaan schakelen. Dit is altijd een lastige periode.”

Wim Honkoop van PPP Agro Advies meet wekelijks de grashoogte. De resultaten en de kwaliteit van het gras bespreekt hij met Van Eck.
Wim Honkoop van PPP Agro Advies meet wekelijks de grashoogte. De resultaten en de kwaliteit van het gras bespreekt hij met Van Eck.

Bijvoeding inschatten

Met de metingen kan ook een redelijke inschatting worden gemaakt wat de grasgroei van de aankomende week zal zijn en of er te krap, voldoende, of juist teveel grasaanbod zal zijn om de beweiding rond te zetten.

Bij te weinig voorspeld grasaanbod moet de bijvoeding wat omhoog, bij te veel kan Van Eck een perceel uithouden van beweiding en een maaibestemming geven. “Alle percelen zijn met 75 kilo KAS bemest voor een weidesnede. Maar als ik besluit om toch te maaien, geef ik nog eens 75 kilo KAS bij.”

Het advies is bijvoeding te verminderen, zodat koeien meer gras vreten. Maar dan is de voergoot langere tijd leeg, misschien wel 5 of 6 uur

Op dit moment nemen de koeien rond de 4 kilo droge stof vers gras per dag op. Van Eck: “Ik zou graag zien dat ze ongeveer 6 kilo zouden vreten.” Het advies is dan om de bijvoeding te verminderen zodat de koeien meer vreten.

“Maar daar wringt voor mij de schoen. Dan is de voergoot langere tijd leeg. Misschien wel 5 of 6 uur. En als ik dat doe, krijg ik meer problemen met slepende melkziekte en ik krijg die koeien dan niet drachtig, voorspelt mijn dierenarts.”

De huidige tussenkalftijd op het bedrijf ligt op een fraaie 377 dagen bij 10.500 kilo melk. En dat wil Van Eck graag bewaren.

Verstoring weidegang

Dat de koeien buiten te weinig vreten, ligt ook aan een paar verstoorders van de weidegang. In 2017 is vanwege de nattigheid een aantal pinken in de herfst niet naar buiten geweest.

Als de koeien zich melden bij de weidepoort, maar te kort voor de melktijd staan of er te veel melk verwacht wordt, gaan ze terug de stal in. Na de melking kunnen ze dan naar buiten.
Als de koeien zich melden bij de weidepoort, maar te kort voor de melktijd staan of er te veel melk verwacht wordt, gaan ze terug de stal in. Na de melking kunnen ze dan naar buiten.

Van Eck: “Die koeien hebben dus nooit leren weiden en omdat ze de keuze hebben om via de weidepoort weer naar binnen te gaan, vreten ze eigenlijk alleen binnen.” Weidegang is voor die dieren een ‘uitje’.

“Als ik de bijvoeding wegneem, komen die dieren in de problemen”, vervolgt hij. “Bijkomend probleem is dat die dieren te snel teruggaan naar de stal. En dan nemen ze andere koeien mee, want het blijven wel kuddedieren.”

Ik wil weidegang niet opgeven, maar wil eigenlijk wel van de onrust af

Om het niet te aantrekkelijk te maken om overdag terug te komen naar de stal, voert Van Eck overdag grof kuilgras bij. Dat doet hij in plaats van de smakelijke mix van kuilgras, mais en sodagrain, die de dieren ’s nachts voorgeschoteld krijgen.

Van Eck overweegt om de koeien – die het weidegras niet hebben leren vreten – bij droogzetten maar eens een paar weken bij de pinken in de wei te jagen.

“Misschien leren ze het dan wel. Als iemand een goede oplossing heeft om koeien te leren weiden, hou ik mij aanbevolen. Want ik wil weidegang niet opgeven, maar wil eigenlijk wel van de onrust af.”

Laatste reacties

  • farmerbn

    Als je koeien 4 kg ds gras buiten eten en je wilt dat op 6 kg ds krijgen moet je stoppen met wegen. Wat maakt die twee kg nou uit? Laat je niet gek maken.

  • koestal

    gewoon volop gras is het beste

Of registreer je om te kunnen reageren.