Rundveehouderij

Achtergrond 31 reactieslaatste update:5 mrt 2019

‘Het geneuzel over mogelijk kleine overschrijdingen moet stoppen’

LTO Melkveehouderij zet in op een mestbeleid dat vooral beloont via meer dierlijke mest op eigen land en minder tot niet via extra dieren. Een gesprek met Henk Schoonvelde, portefeuillehouder mestbeleid van LTO Melkveehouderij.

Een derogatie van 300 kilo stikstof alleen op grasland, structureel minder fosfaat produceren dan het fosfaatplafond toestaat en (beperkte) extra ruimte voor melkveebedrijven die aantoonbaar efficiënt produceren. De kwaliteit van de bodem staat centraal en het mestbeleid moet het sluiten van kringlopen bevorderen. Dat zijn de hoofdlijnen van de nieuwe visie op het mestbeleid van LTO Melkveehouderij. Het is een nog ‘levend document’ waarover de leden vanaf begin maart hun zegje kunnen doen, benadrukt Henk Schoonvelde. Hij is sinds september 2018 binnen LTO Melkveehouderij de portefeuillehouder mestbeleid.

Tekst gaat verder onder de foto.

Schoonvelde wil af van het voortdurende gedoe over de mestproductie van de melkveestapel waarbij het lijkt of er elk jaar weer een ander plafond overschreden wordt. “Niet meer neuzelen over een mogelijke overschrijding van 0,3%. We moeten nu doorpakken en toe naar een werkbare situatie waarmee we voor lange tijd vooruit kunnen.”

Ruimte onder het plafond houden om efficiëntie te stimuleren? Dat zal niet in goede aarde vallen!

“Over plafonds en de hoogte daarvan kun je eindeloos discussiëren, maar de politiek en maatschappij stellen grenzen aan het aantal koeien in Nederland. Dat besef is er niet bij elke melkveehouder, maar daar lopen we wél tegenaan. We willen naar een werkbare situatie die recht doet aan wensen en mogelijkheden van boeren, met draagvlak bij boeren en maatschappij. Als je boeren wilt belonen die efficiënter werken dan gemiddeld, moet je daar binnen een plafond wel ruimte voor scheppen. Want er zijn ook bedrijven die minder efficiënt dan gemiddeld produceren. Doe je dan niets aan de hoogte van het plafond, dan blijf je daar keer op keer overheen schieten.”

Hoe wilt u efficiency belonen? Meer koeien met de KringloopWijzer?

“Daar is in 2013 en 2014 veel te gemakkelijk over gedacht. Efficiënt mineralengebruik moet op termijn, eerst via pilots, wel extra ruimte opleveren binnen de fosfaatrechten op een bedrijf. Als je uitgaat van van een structurele beperkte ruimte onder het plafond, krijg je ruimte om uit te delen aan efficiënte bedrijven. Wél met een maximum percentage per bedrijf, ook om de kans op fraude te beperken. Wie 30% efficiënter werkt dan de norm, zal dan bijvoorbeeld maximaal 7,5% extra dieren mogen houden. Dat helpt de hele sector, zonder prikkel roeien we collectief achteruit. We moeten dit nog verder uitwerken. Het is nu nog niet haalbaar, maar we moeten er wel over nadenken.”

Er is veel gedoe over de hoogte van normen en het mestbeleid is erg ingewikkeld. Waarom stelt u geen compleet nieuw mestbeleid voor?

“We moeten niet alles weggooien wat we nu hebben, het mestbeleid is niet voor niets zo ontstaan. Wel moeten we duidelijk onderscheid gaan maken in het regelen van dieraantallen enerzijds en het verantwoord plaatsen van mest anderzijds. Deze visie focust niet voor niks juist op dat laatste deel, daar is de meeste winst te halen voor de melkveehouders. In 2012 heb ik gepleit voor dierrechten en ben ik zelfs opgestapt als LTO-lid. Maar alleen dierrechten op basis van fosfaat, dat werkt niet meer. We moeten nu ook letten op stikstof. Daarom moet er een prikkel komen via bijvoorbeeld het ureumgetal. Anders vlieg je met stikstof weer uit de bocht.”

Ik hou van eenvoud, maar wil net als veel andere boeren wel aan de knoppen zitten

Zijn de huidige dieraantallen houdbaar?

“We gaan ons niet vastpinnen op dieraantallen. Ik ben er van overtuigd dat we uit de voeten kunnen met de huidige melkveeaantallen in Nederland. Zowel de sector als de overheid hebben miljoenen geïnvesteerd in opbouw van kennis over de mineralenstromen. Die kennis moeten we maximaal in elkaar vlechten, bijvoorbeeld via gebruik van een KringloopWijzer, al dan niet in aangepaste vorm. Zelf hou ik van eenvoud, maar ik wil net als veel andere boeren wel aan de knoppen zitten. Dat werkt gewoon beter. Je kunt het voor veehouders ook heel simpel houden, maar die krijgen dan minder ruimte om eigen mineralen te gebruiken.”

Een soort keuzemenu?

“Ja, we willen naar 3 pakketten, van simpel naar meer complex. Allereerst het generieke pakket op basis van de huidige generieke forfaits en gebruiksnormen. Dan kun je 170 kilo stikstof uit dierlijke mest per hectare plaatsen. Wie daarvoor kiest, krijgt minder papieren rompslomp dan nu.

Dan is er het kringlooppakket met gewasderogatie van 300 kilo stikstof uit rundveemest op grasland. Daarbij hoort een borging via de KringloopWijzer met een maximum ureumgetal of stikstofbodemoverschot. Je mag dierlijke mest gebruiken tot de fosfaatnorm op basis van de huidige forfaits inclusief BEX en bemestingsnormen.

Het meest uitgebreide pakket heeft daarbovenop evenwichtsbemesting voor fosfaat. Via de KringloopWijzer kun je dan de bijbehorende stikstofbemesting bepalen. In deze optie moet je ook de ammoniakverliezen terugdringen en positief scoren op andere milieurandvoorwaarden.”

De melkveehouderij heeft onder deze methodiek geen mestoverschot meer

Kort door de bocht: LTO melkveehouderij zet dus vooral in op beloning via meer dierlijke mest op eigen land en minder tot niet op extra dieren?

“Ja. We schatten in dat de melkveehouderij onder deze methodiek als sector geen mestoverschot meer heeft. Dat levert de gemiddelde melkveehouder structureel meer marge op. Bovendien zal een gewasderogatie helpen in de klimaatopdracht doordat er minder kunstmest gestrooid wordt, het aantal mesttransporten met meer dan 100.000 vermindert en door de opbouw van organische stof. Wij zijn in gesprek om dit via pilots onderbouwd te zien in 2020.”

Is zo’n gewasderogatie, op grasland 300 kilo stikstof uit dierlijke mest, wel haalbaar?

“Het is beter dan het huidige systeem. LNV ziet dat de derogatie helpt om voor heel Nederland het nitraatgehalte in het water omlaag te krijgen. Daarom willen we ook die norm van 300 kilo op grasland en 170 kilo stikstof op mais. Als je dat combineert met een maximaal ureumgetal voorkom je dat het stikstofoverschot te veel gaat stijgen. De huidige eis van 80% grasland is een draak van een regel. Doel was juist om meer grasland te krijgen en daarmee minder uitspoeling. Nu doen veel bedrijven in intensieve gebieden niet mee aan de derogatie omdat ze met die 80%-eis niet uit de voeten kunnen.”

Hoe voorkom je gerommel met cijfers voor bijvoorbeeld de KringloopWijzer?

“De overheid gaat die borging niet meer doen. We zullen dus een private handhaving moeten opzetten met accreditatie van adviseurs en accountants. 100% waterdicht gaat het nooit worden, dat is de belastingaangifte ook niet. Maar er moet wel voldoende nauwkeurigheid inzitten.”

Gaat LTO zo niet te veel op de stoel van de wetgever zitten?

“Handhaving van regels is en blijft een taak van de overheid. Daar hoort ook bij dat we als boeren op de juiste normen worden afgerekend.”

Schoonvelde tikt op tafel om zijn woorden kracht bij te zetten. “Over dergelijke normen mag geen enkele twijfel zijn. We stellen niet voor niets vragen over de normen en over de CBS-berekeningen. Daar moet een duidelijk antwoord op komen.”

Is LTO Melkveehouderij nog wel voldoende representatief voor overleg met de overheid? Moet je die verantwoordelijkheid wel willen nemen?

“Als melkveehouders moeten we heel goed nadenken over onze belangenbehartiging. Voor mij zijn LTO en ZuivelNL niet heilig. We hebben vooral capabele boeren nodig die de juiste vragen stellen. We moeten kritisch blijven op alle partijen in de keten. De zuivelbedrijven moeten zorgen voor een duidelijke meerwaarde en de overheid moet zorgen voor duidelijk beleid. Als de keten niet op orde is, verdien je als boer in ieder geval niets.”

Hoe ziet de melkveehouderij er over 5 jaar uit?

“We leggen nu een stevige basis voor een nieuw mestbeleid. Meer grondgebondenheid en een betere kringloop van mineralen. Meer ruimte voor het gebruik van eigen dierlijke mest via een gedegen gewasderogatie. Er is dan ruimte om zelf te bepalen hoe de diverse doelen te halen binnen de eigen omstandigheden. Het vergezicht is dat we toegaan naar evenwichtsbemesting, maar dat lukt niet direct.”

Mede-auteur: Wim Esselink

Laatste reacties

  • HJ O R

    In elk geval geen antwoord op de vraag of LTO wel representatief is, als ze dat wel waren had hij wel ja gezegd.

  • egbert

    P rechten is je plafond en daar mee af.
    Hou nou eens op te zeuren over beter dan de rest dan moet je ook korten bij minder als gemiddeld.
    In een jaar als vorig jaar waren we op mineralengebied allemaal waardeloze boeren.
    Wat wil je als LTO hou hier mee op .
    Zorg voor een hogere norm op alle grasland.
    Als p productie melkvee echt lager is ga hier dan mee aan de slag .
    Stop dat nutteloze geknoei met groenbemesters in mais .
    Zorg dat we geen mais en mest in rij moeten toedienen over paar jaar.
    LTO moet voor concrete en werkbare regels zorgen daar scoor je mee.
    Dat nodeloze ingewikkelde voor meer vee is politiek onhaalbaar ze willen zeker niet meer vee. Dus stop eens met zeuren ga concrete dingen oppakken.

  • Bij 300 kg n moet je na elke snede 30 m3 bemesten dat is niet te verkopen vooral niet in droge zomer gaat eu ook niet mee akkoord 300 kg n op gras en 170 n op mais terwijl mais 30% hogere opbrengst heeft hoezo kringloop

  • egbert

    De KLM wijzer is een waardeloos instrument de afgeschoten minas voldeed al niet dan dit helemaal al niet veel te veel invloeden wat natte vingerwerk is en aannames en schattingen. Daar kun je als politiek niks mee!
    LTO wees wijzer en stop hier mee.
    Het weer heeft een heel grote invloed op klw.

  • Gewoon deogratie norm als gve norm kun je f rechten afschaffen en de helft van de adviseurs en ambtenaren afschaffen omdat het simpel te controleren is eventuel met regiomestafzet. 95 % van de melkveehouders is dan beter af

  • spithoven

    Henk, een jaar lang heb ik op sociaal media aangeven waar de problemen zaten. Overal gerommel met cijfer door de overheid. Het enigste wat jij gedaan heb is mij belachelijk maken. Samen optrekken is er nooit bij geweest. Wat mij betreft ben je gediskwalificeerd voor je functie!

  • egbert

    Bij 300 kg n kom je ook boven je p norm uit O nee de betere boeren natuurlijk niet was ik even vergeten.

  • Carola Schouten moet niet moeilijk doen over de PAS en te rade gaan bij haar naamgenoot Carola van Nieuwenhuis ,van verkeer , die heel cratief is bij het doortrekken van de A15 ,door te verordenen ,dat er wat langzamer gereden moet worden op de A 50 en de aanleg van een bosje ter grote van nog geen half voetbalveld , en...... opgelost is het PAS probleem .

  • Attie

    Toch weer klw ? Waarom niet gewoon aan de hand van de derogatiemonsters (fosfaattoestand) bepalen, hoeveel stikstof er extra op kan uit dierlijke mest ipv kunstmest? Eenvoudig en niet fraudegevoelig !!

  • Kelholt

    @Egbert klopt. 300 kg N is 78 ton rundveedrijfmest uitgaande van een gemiddelde van 1,37 kg N (Eurofins) per ton.
    78 ton maal 1,37 kg P (gemiddelde waarde) is 107 kg fosfaat op één hectare grasland.
    Ik wens de heer Schoonevelde veel succes om dit er door te krijgen!

  • Attie

    Henk Schoonvelde je zegt het zelf al, de overheid gaat de borging niet doen. Ga niet van alles opzetten met adviseurs en accountants, maar hou het eenvoudig met derogatiemonsters die je toch al hebt!

  • s.wiersma

    Wat meneer schoonvelde wil ben ik als bio boer ook allerminst blij mee wat een cijfer gezeur... gve's per ha... en klaar ook al is dat in mijn geval nadelig ivm intensief, maar wel rechtvaardig!... meneer schoonvelde wil er een wedstrijd van maken belachelijk man!

  • s.wiersma

    Ik ben geen lid van LTO waardeloze organisatie, deze boer is goed met inkruisen van koeien rassen ( XSires ) maar met zulke ideeën zal LTO verder zinken... wie nog lid is snap ik echt niet...

  • vink

    Zorg eerst maar dat export niet meer meetelt en maak het niet nog ingewikkelder.

  • deB.


    Dat inkruisen is ook wat....je houdt geen melk over op den duur, xsires mannetje is ook al ver terug in produktie!

  • Bennie Stevelink

    Hoofdlijn in het standpunt van Schoonvelde, namens LTO, is dat het beleid niet meer gericht is op meer koeien in Nederland maar op meer rendement met het huidige aantal koeien.
    Dat komt precies overeen met het standpunt wat ik hier al langere tijd verkondig: wij hadden al lang geleden met z’n allen moeten nadenken over de vraag of ons belang ligt bij steeds meer koeien in Nederland met steeds minder rendement of dat ons belang ligt bij maximaal rendement met een afgemeten aantal koeien.

  • RonaldB

    Waarom niet gewoon simpel 300 kg op gras? Het moeilijke lto-gedoe kunnen we als gewone boer missen als kiespijn. Het heeft geen enkel nut om de kringspierwijzer te moeten gebruiken om je gras fatsoenlijk te bemesten. Deze Henk snapt niet dat het ook heel simpel kan. Maar dan kan de HELE lto opgedoekt worden. Moeilijk is het en moet het blijven. Daar leven ze van. Triest.

  • sanderheerink90


    Met zijn allen nadenken lukt niet. Intensief extensief noord zuid. Grondsoorten en verschillende melkafnemers. Gaat nooit voor iedereen een passende oplossing komen. En hoe wil bennie elk jaar max rendement (verhogen) om inflatie bij te houden kan niet. We zijn te afhankelijk van het weer onbetrouwbare overheid etc. Daarbij komt rendement onder druk door verloren afzetmarkten die het buitenland graag erbij neemt

  • Kelholt

    Henk Schoonvelde: “Over plafonds en de hoogte daarvan kun je eindeloos discussiëren, maar de politiek en maatschappij stellen grenzen aan het aantal koeien in Nederland. "
    Nou, ik heb de maatschappij nog nooit horen klagen:"Kijk, daar staan te veel koeien in de wei." tenzij je uitspraken over de Oostvaardersplassen meetelt natuurlijk.
    De politiek wilde ook geen grenzen stellen aan het aantal koeien in Nederland want het verwachtte dat er na het afschaffen van het melkquotum vanzelf een maximum in het aantal koeien zou ontstaan onder invloed van de mestafzetkosten en de AMvB grondgebondenheid.

  • Kelholt

    Vraag: Kort door de bocht: LTO melkveehouderij zet dus vooral in op beloning via meer dierlijke mest op eigen land en minder tot niet op extra dieren?
    Henk S. : “Ja. We schatten in dat de melkveehouderij onder deze methodiek als sector geen mestoverschot meer heeft. Dat levert de gemiddelde melkveehouder structureel meer marge op."
    Ja Henk, de intensieve melkveehouder wel. De extensieve 'kringloop' melkveehouder die mest kan laten aanvoeren levert marge in.

  • hlevers

    Jammer dat er zoveel negatieve reacties zijn op een positief plan. Zonder plan vanuit de sector komen we steeds meer in de tang van de overheid. Vergeet niet dat we politiek steeds minder voorstellen en dat er maar een ding ons kan helpen en dat is samen de schouders er onder. Wie het niet eens is met het verhaal van Henk heeft de mogelijkheid om op de leden avonden zijn zegje te doen (liefst een integrale visie). Dat is democratie.

  • Bennie Stevelink

    @Kelholt, Schoonvelde behartigt het belang van de melkveehouderij. Het belang van de akkerbouw wordt door iemand anders behartigd.

  • 344412

    Prima plan, mest op het bedrijf houden waar dat kan, tot de fosfaatnorm.

  • Wat een visie weer van de LTO!
    Het was al moelijk genoeg om de huidige derogatie van 230 en 250 te behouden. Met enkele specifieke gewas derogaties.
    Denken ze bij LTO nu werkelijk dat het ook nog meer zou kunnen worden? Stop er alsteblieft mee met deze onzin.
    Een efficiënte boer is geen betere boer. Daar begrijpen ze in Brussel toch niks van.
    Nederland wil weer gewone boeren met koeien in de wei die gras eten.

  • Attie

    Op zich een prima plan, maar maak het niet zo ingewikkeld dat het aan zijn eigen succes ten onder gaat!

  • Attie

    deB, van omzet naar marge, niet gek toch!!

  • eszicht

    Ga nou gewoon naar 3 gve per ha .en alle grond binnen 35km rond je bedrijf. Ben je van heel veel administratie af en kan je weer meer plezier in je bedrijf krijgen. Maar hier komt meneer schoonvelde zelf waarschijnlijk niet mee weg

  • gjh

    het is een grote flop deze jongen hoop babbels en niets presteren. Henk schoonvelde het is wijs als je eens een keer voor je achterban op komt

  • Prima plan. Alleen vergeten om er een middeling van een jaar of 3 aan toe te voegen om een jaar als 2018 vlak te poetsen.

  • hendruk

    Ik ben voorzichtig positief. En dat wil wat zeggen voor 'n niet-LTO'er. Vooral gewasderogatie vind ik positief. Het is een logica die achteraf gezien al veel eerder had gemoeten.

  • scooter

    Het melk quota systeem in stand houden had een hoop ergernis gescheeld.

Laad alle reacties (27)

Of registreer je om te kunnen reageren.