Rundveehouderij

Achtergrond 2 reacties

Maisvlokken zorgen voor een rustige vertering

Arie den Uijl voert maisvlokken aan zijn melkvee. Het zorgt voor rustige pensenergie en extra eiwit, gezonde koeien en meer melk.

In het uitgestrekte klei-op-veengebied Kamperveen tussen de stad Kampen en de provincie Gelderland ligt het melkveebedrijf van de familie Den Uijl. Sinds twee maanden heeft Arie den Uijl maisvlokken van Gebr. Fuite in Genemuiden toegevoegd aan het melkveerantsoen. “Voorheen voerden we tarwemeel, maar dat verteert te snel, zeker in combinatie met relatief natte graskuil”, vertelt Arie den Uijl. “Dat vergroot het risico op pensverzuring en andere gezondheidsproblemen als gevolg daarvan. Daarom ging ik op zoek naar een rustiger energiebron op pensniveau. Maisvlokken passen dan prima. Maismeel levert ook veel energie, maar daarvan komt op pensniveau veel minder beschikbaar dan van maisvlokken.”

Arie den Uijl. - Foto's: Ruud Ploeg
Arie den Uijl. - Foto's: Ruud Ploeg

Vanaf 2018 produceert Fuite maisvlokken. Door verhitting en walsen van mais ontstaan grote vlokken van ontsloten mais. Dit levert goed afbreekbaar zetmeel op, wat geleidelijk beschikbaar komt in de pens. “Het voedt de pensbacteriën beter en de penswerking verbetert, waardoor koeien de nutriënten uit het voer beter benutten.”

Veel melk, hoge gehaltes

Den Uijl wil zijn koeien goed voeren om ze gezond te houden. “Holsteins die veel melk geven, moet je een goed rantsoen voorschotelen om te zorgen dat ze niet interen op lichaamsreserves. Gezonde koeien in goede conditie zijn de basis voor veel melk en hoge gehaltes.” Het melkvee-basisrantsoen bestaat uit 20 kilo graskuil, 8 kilo aardappelzetmeel, 7 kilo tarwegistconcentraat, 2 kilo citruspulp en 1 kilo raapschroot per koe per dag, aangevuld met wat tarwemeel en soms maismeel.

Den Uijl vult de voermengwagen met graskuil en diverse krachtvoerachtigen voor veel melk en hoge gehalten.
Den Uijl vult de voermengwagen met graskuil en diverse krachtvoerachtigen voor veel melk en hoge gehalten.

Constant basisrantsoen

Den Uijl voert een redelijk constant basisrantsoen. “Qua samenstelling wisselt het wat, afhankelijk van de beschikbaarheid en prijs van de producten.” Vanuit een voersilo krijgen de koeien dagelijks gemiddeld 2 kilo van een mengsel van maisvlokken en maisrijke brok (50:50) in de 2x24 swing-over melkstal. “Zo kan ik de nieuwmelkte koeien, die de meeste energie nodig hebben wat meer van dit mengsel verstrekken en de oudmelkte wat minder. Want maisvlokken zijn wel duurder dan maismeel vanwege de extra behandeling.”

Brok gemengd met maisvlokken. De vlokken leveren goed afbreekbaar zetmeel op wat geleidelijk beschikbaar komt in de pens.
Brok gemengd met maisvlokken. De vlokken leveren goed afbreekbaar zetmeel op wat geleidelijk beschikbaar komt in de pens.

Zes krachtvoerboxen

Via zes krachtvoerboxen kunnen de koeien nog extra energie/eiwitbrok opnemen. Of Den Uijl maisvlokken voert, laat hij vooral afhangen van de kwaliteit van zijn graskuilen. “Bij nattere snelle graskuilen past het goed. Bij droge, tragere graskuilen zijn maisvlokken niet nodig. Dat bekijk ik per kuil.” Maisvlokken kunnen ook via een gemengd basisrantsoen gevoerd worden, maar dan krijgen alle koeien dezelfde hoeveelheid.

De koeien van Den Uijl krijgen de brok met maisvlokken gevoerd in de 2x24 swing-over melkstal. Voor het melken wordt vreemde arbeid ingehuurd.
De koeien van Den Uijl krijgen de brok met maisvlokken gevoerd in de 2x24 swing-over melkstal. Voor het melken wordt vreemde arbeid ingehuurd.

100% grasland

De grond van Den Uijl bestaat voor 100% uit grasland, omdat de grond te nat is om mais onder goede omstandigheden te kunnen oogsten. “We maaien vier keer per jaar, meestal wat langer gras voor meer structuur (NDF) in het rantsoen”, vertelt Den Uijl.

Hij oogst jaarlijks circa 18 ton droge stof aan grasopbrengst per hectare met 850 tot 900 VEM en 160-180 RE. “Op onze lage grond hadden we afgelopen seizoen weinig last van de droogte. Het eiwitgehalte van gras hangt erg af van bemesting en stikstofnalevering.” Van zowel eerste en tweede snede als van derde en vierde snede gras worden lasagnekuilen gemaakt met een toplaag van aardappelzetmeel (restproduct van de fritesfrabriek). “Zo combineer ik de natte voorjaarskuil met 35% droge stof met de drogere zomerkuil met 55% droge stof.” Door het voeren van veel enkelvoudigen, komt het totale rantsoen boven 1.000 VEM uit.

Naast Holsteiners zijn er ook Jerseys en kruislingen. De Jerseys zorgen voor hogere eiwitgehaltes en een goede koemaat.
Naast Holsteiners zijn er ook Jerseys en kruislingen. De Jerseys zorgen voor hogere eiwitgehaltes en een goede koemaat.

Kosten en baten

Maisvlokken kosten circa € 26 per 100 kilo. Dat is € 5 duurder dan maismeel, maar koeien benutten maisvlokken wel beter, omdat ze veel langer in de pens blijven. Den Uijl schat de kosten van krachtvoerachtigen op 12 cent per liter melk. “We hebben op ons intensieve bedrijf met circa 40.000 liter per hectare relatief hoge voerkosten, maar een goed rantsoen werkt preventief. De diergezondheidskosten zijn laag, minder dan 0,5 cent per liter. De vruchtbaarheid is goed en de omzet en aanwas is hoger. Ook kopen we geen ruwvoer en levert ons rantsoen veel melk en hoge gehaltes op met een 2 tot 3 cent hogere prijs per liter dan het fabrieksgemiddelde.”

Jonge kalveren tot ongeveer een half jaar oud blijven op het bedrijf. De opfok van het oudere jongvee is uitbesteed.
Jonge kalveren tot ongeveer een half jaar oud blijven op het bedrijf. De opfok van het oudere jongvee is uitbesteed.

Fokkerij gericht op productie en gehaltes

De dierdagdosering is met 0,32 laag, evenals de tussenkalftijd met circa 380 dagen. Er is ook weinig melkverlies vanwege antibioticamelk. “Ik insemineer op tijd en met een korte droogstand van vier weken. Dat werkt, we zien weinig melkziekte en andere problemen rondom het afkalven.”

De relatief nieuwe ligboxenstal gebouwd in 2010 en de nieuwgebouwde melkstal in 2016 met selectieruimte en ruim afkalfhok met zand verhogen het koecomfort en gezondheid. De fokkerij is gericht op productie en gehaltes. “Ik heb wat Jerseys en kruislingen, die we weer terugkruisen met Holsteins voor de productie. De Jerseys hebben we voor hogere eiwitgehaltes, maar ook voor de aardigheid. Te grote koeien kruis ik met Jersey voor een betere maatvoering.”

Laatste reacties

  • koestal

    Dit is prima voer.

  • Prachtig verhaal, maar wat is de productie en nog belangrijk de productiestijging na het inzetten van de vlokken? (In melk, eiwit en vet?))

Of registreer je om te kunnen reageren.