Pluimveehouderij

Achtergrond 12 reacties

‘Mij werd verteld dat ze werkten met legaal middel Dega-16’

De NVWA heeft stallen met 20.000 hennen van pluimveehouder Helmus Torsius in Putten geblokkeerd vanwege fipronil in de eieren. De financiële schade loopt snel op. Pluimveehouder Torsius heeft zijn buik vol van de starre aanpak van de overheid. Ook vindt hij het onterecht dat bedrijven in andere schakels in de eierketen pluimveehouders aan hun lot overlaten.

Terwijl een cameraploeg van televisieprogramma Nieuwsuur opnames maakt rondom zijn stallen in het Gelderse Putten, doet Torsius zijn verhaal. Torsius is één van de 180 pluimveehouderijen die te maken hebben met een blokkade door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). Oorzaak: een te hoge concentratie fipronil in de eieren.

Bij Torsius gaat het om eieren uit de biologische tak van zijn bedrijf. Het bedrijf van Torsius bestaat uit ruim 100.000 gangbare hennen en twee biostallen op een andere locatie met 20.000 en 5.000 hennen.

Helmus Torsius tussen de eieren die zich op zijn bedrijf ophopen sinds het biologisch legpluimveebedrijf vorige week geblokkeerd werd vanwege de fipronil-zaak. Wat er gaat gebeuren met de eieren die hij in opslag heeft, weet hij nog niet. “‘In theorie zouden industriële eierverwerkers dooiers van eieren met te veel fipronil kunnen ‘verdunnen’ met dooiers die geen fipronil bevatten. Maar deze werkwijze schijnt niet toegestaan te zijn”, zegt de pluimveehouder. - Foto: Koos Groenewold
Helmus Torsius tussen de eieren die zich op zijn bedrijf ophopen sinds het biologisch legpluimveebedrijf vorige week geblokkeerd werd vanwege de fipronil-zaak. Wat er gaat gebeuren met de eieren die hij in opslag heeft, weet hij nog niet. “‘In theorie zouden industriële eierverwerkers dooiers van eieren met te veel fipronil kunnen ‘verdunnen’ met dooiers die geen fipronil bevatten. Maar deze werkwijze schijnt niet toegestaan te zijn”, zegt de pluimveehouder. - Foto: Koos Groenewold

In maart van dit jaar schakelde Torsius het Barneveldse bedrijf ChickFriend in om een bloedluisbestrijding uit te voeren in de stallen met biologische hennen. ‘Normaliter pakken we bloedluis in onze stallen zelf aan, vertelt de pluimveehouder. “We gebruiken daarvoor silicapoeder dat we mengen met water en in de stal vernevelen. Als je dat elke paar maanden doet, zeker in de zomerperiode, kun je bloedluis redelijk onder controle houden. We hebben ook geëxperimenteerd met het verhitten van stallen om ze bloedluisvrij te maken. Dat werkt, maar mijn ervaring is dat bloedluizen later in grotere aantallen terugkomen dan voorheen. In ieder geval op een bedrijf als het onze waar we met hennen van verschillende leeftijden werken en je dus makkelijk bloedluizen van de ene naar de andere stal brengt. Vanwege drukte op het bedrijf besloot ik afgelopen voorjaar met ChickFriend te bellen om onze biologische stallen te behandelen.”

Vorig jaar maakte Torsius ook al eens gebruik van de diensten van ChickFriend. Hij liet toen tijdens een leegstandsperiode een van zijn gangbare stallen behandelen tegen bloedluis. Deze stal is niet door de NVWA geblokkeerd omdat de bloedluisbestrijding ver voor 1 januari is uitgevoerd en omdat bij analyses van eieren geen te hoge fipronil-waardes zijn aangetoond. Al zijn nog niet alle uitslagen binnen.

Nog gevraagd of het middel legaal is

Pluimveehouder Torsius had van collega’s gehoord dat de behandeling van ChickFriend goed werkte. “Toen ik ze belde, heb ik nadrukkelijk gevraagd of ze werken met een legaal middel en of ik de kosten via een factuur in rekening gebracht krijg. Op beide vragen volgde een bevestigend antwoord.” Dat was voor Torsius voldoende om het bedrijf opdracht te geven om voor hem aan het werk te gaan.

De pluimveehouder heeft ChickFriend niet gevraagd naar een IKB-erkenning. Hij ging ervan uit dat die erkenning er wel was. “In reclame-uitingen op onder meer bedrijfsauto’s wekte het bedrijf die indruk. Recent las ik dat ChickFriend nooit een IKB-erkenning heeft gehad.”

Dat ChickFriend werkte met een bloedluisbestrijdingsproduct waarin insecticide fipronil aanwezig was, wist Torsius niet. “Mij hebben ze verteld dat ze werken met het legale middel Dega-16.”

Eieren met 0,13 milligram fipronil per kilo

Vorige week kwam alles in een stroomversnelling toen de NVWA begon met het blokkeren van pluimveebedrijven die na 1 januari ChickFriend een bloedluisbehandeling hadden laten uitvoeren. Analyses leverden op dat de biologische eieren van Torsius 0,13 milligram fipronil per kilo bevatten. Dat is fors hoger dan de sinds 1 januari 2017 afgekondigde drempelwaarde van 0,005 milligram per kilo. Torsius is verplicht om eieren terug te halen die hij sinds januari heeft afgeleverd. “In de praktijk zijn de meesten inmiddels geconsumeerd. De terug te halen aantallen eieren zullen klein zijn; ook al omdat we sinds vorige week geen eieren meer geleverd hebben. We hebben voor de biologische eieren slechts één afnemer, dus zo’n zogenoemde recall-actie hoeft niet moeilijk te zijn.”

Het lot van de 20.000 biologische hennen is nog onbekend. De stallen van het biologisch legpluimveebedrijf van legpluimveehouder Torsius zijn door de NVWA geblokkeerd. Analyses leverden op dat de biologische eieren van Torsius 0,13 mg fipronil per kilo bevatten. - Foto: Koos Groenewold
Het lot van de 20.000 biologische hennen is nog onbekend. De stallen van het biologisch legpluimveebedrijf van legpluimveehouder Torsius zijn door de NVWA geblokkeerd. Analyses leverden op dat de biologische eieren van Torsius 0,13 mg fipronil per kilo bevatten. - Foto: Koos Groenewold

Wat er verder gaat gebeuren met de eieren die hij in opslag heeft en die de kippen nog leggen, weet Torsius niet. Ook het lot van de hennen is onbekend. De pluimveehouder houdt er rekening mee dat hij zijn dieren zal moeten laten vergassen en met de eieren en de mest afvoeren voor verbranding. “De mest is niet zo’n punt. Dieren en eieren op zo’n manier vernietigen, vind ik wel erg.”

‘De mest afvoeren voor verbranding is niet zo’n punt. Dieren en eieren op zo’n manier vernietigen, vind ik wel erg’

Probleem van pluimveehouders

Torsius weet nog niet tot welke hoogte de financiële schade voor zijn bedrijf kan oplopen. Hij vindt het uitermate frustrerend dat zowel de overheid als het overige bedrijfsleven het hele probleem op het bordje van de legpluimveehouders leggen. ‘Natuurlijk hoort fipronil niet in onze eieren aanwezig te zijn. Maatregelen zijn zeker nodig. Maar bij een dermate groot probleem dat de halve sector in enorme moeilijkheden brengt, zou het passend zijn dat de overheid zich wat flexibeler opstelt. Ook de houding van industrie en eierhandel stoort me. Ze willen op geen enkele manier meewerken aan het verkleinen van het probleem, bang als ze zijn voor hun grote afnemers.’

‘Bij een dermate groot probleem dat de halve sector in enorme moeilijkheden brengt, zou het passend zijn dat de overheid zich wat flexibeler opstelt’

Torsius heeft zich laten voorrekenen dat de fipronil-norm voor eieren zo laag is dat mensen pas risico op gezondheidsschade lopen als ze 1.600 eieren met een fipronil-gehalte van 0,005 milligram per kilo per dag eten. “In theorie zouden industriële eierverwerkers dooiers van eieren met te veel fipronil kunnen ‘verdunnen’ met dooiers die geen fipronil bevatten. Maar deze werkwijze schijnt niet toegestaan te zijn.”

Kritisch kijken naar fipronil-norm in eieren

Als het aan Torsius ligt, zou de overheid nog eens kritisch naar de norm voor fipronil in eieren moeten kijken. “De huidige norm van 0,005 milligram/kilo geldt sinds 1 januari van dit jaar. Als de overheid zou toestaan om tijdelijk de oude hogere norm te hanteren, was het probleem al voor meer dan de helft opgelost. Ambtenaren lijken niet te beseffen hoe groot het probleem is waarmee de legpluimveesector nu te kampen heeft. Een probleem bij de overheid is ook de toenemende angst om op hoog niveau beslissingen te nemen, omdat mensen geen verantwoordelijkheid durven nemen.”

Torsius denkt dat als er geen oplossingen komen een groot aantal bedrijven failliet gaat. “Of ze stoppen omdat ze geen pluimveehouder meer willen zijn. Misschien gaan we hier die overweging ook wel maken. Want het is te gek voor woorden dat we als pluimveehouders overal maar voor op moeten lijken te draaien. Is het niet voor de fijnstofproblematiek dan wel voor de fipronil-schade.”

‘Het is te gek voor woorden dat pluimveehouders overal maar voor op lijken te draaien. Is het niet voor de fijnstofproblematiek dan wel voor de fipronil-schade’

Dat sommige pluimveehouders die geen zaken hebben gedaan met ChickFriend nu met de vinger wijzen naar hun collega’s die geblokkeerd zijn, vindt Torsius niet geheel eerlijk. “Natuurlijk wil ik niet goedpraten wat er is gebeurd. Maar het is veel te kort door de bocht om pluimveehouders daarvan de schuld te geven. We hebben volledig te goeder trouw gehandeld. Het is jammer dat ieder naar zijn eigen belang praat en zo verdeeldheid in de sector laat ontstaan.”

Laatste reacties

  • wortel

    Biologisch is nul ! Boer is verantwoordelijk, geen gesjoemel met op mengen van eieren. Controleer u leverancier op certificaat.

  • koen.kerkhof1

    Beste Wortel, wees flink en zet je eigen naam erbij!!
    Laten we met zijn allen proberen de rust te bewaren en te kijken hoe we als sector hier samen als beste uit kunnen komen. Elkaar verwijten maken heeft nu absoluut geen zin meer. Iedereen veel wijsheid in deze beroerde tijd.
    Koen van de Kerkhof. (echte naam )

  • 200113528

    wortel je kunt een hele grote mondhebben. Maar dega 16 is bilogisch gezien gewoon toegelaten. je lijkt me een betweter met een grote bek. Alles kan niemand weten en voor dit geld waarschijnlijk beste stuurlui staan aan wal.


  • alco1

    Vreselijk, wat erg.
    Kan niets anders zeggen dan: "sterkte".

  • Almagro

    Beste Helmus, wat jou en je familie en veel andere getroffen pluimveehouders overkomt is ronduit rampzalig. Ik ben de laatste die zegt dat het mij niet had kunnen overkomen en dat de slachtoffers dom of nalatig zijn geweest.
    Jouw frustratie over de aanpak en medewerking van overheden en instanties begrijp ik. Toch heb ik enige kanttekeningen, het mengen van besmette biologische eieren in het reguliere industrie kanaal om zo de boel te verdunnen kan nooit de bedoeling zijn. Wanneer je wilt overschakelen naar bio moet je zelfs in "omschakeling" om het gangbare bedrijf te "ontgiften" . Nu de normen oprekken past ook geheel niet in de "biologische gedachte". Wel zijn er voor jou en de andere getroffen bedrijven best dingen te bedenken die het leed op z'n minst verzachten. Door onwil en starheid en het onvermogen om beslissingen te nemen draagt de overheid er toe bij dat nu elke dag bakken geld verloren gaan. Jou gangbare eieren van de niet behandelde locaties kunnen direct vrijgegeven worden. Zo zijn er meer dingen te bedenken die het leed op de bedrijven en in de gezinnen verzachten zonder dat er iemand slechter van wordt. Tijd om een crises manager aan te stellen die de opdracht krijgt om in de eerste plaats de volksgezondheid te waarborgen en om daarbij zoveel mogelijk getroffen bedrijven overeind te houden. Rest mij om jou en je familie en alle anderen wijsheid en moed toe te wensen om deze catastrofe te overwinnen.
    Fam Zents Ruurlo

  • zon

    Klik op de vet gedrukte naam WORTEL,en je ziet wie wie is,of je zet er een nepnaam in.Jan hoeft dus niet Jan te zijn.

  • withaag1

    Tony. Ik bedoel daar het algemene probleem mee. Niet alleen onze eieren
    De eieren zouden dan in de technische industrie terecht moeten komen. Niet bedoeld voor menselijke consumptie. Dit is bedoeld om weggooien te voorkomen,en de boeren nog iets voor de eieren te laten ontvangen, dus probleem oplossend.

  • Wortel, lees het artikel nog eens goed voor je reageert. De boer sjoemelt niet, hij zoekt naar een gangbare oplossing. En denk je nu echt dat de leverancier op zijn IKB certificaat heeft staan dat hij sjoemelt met illegale producten?? Sjonge, waar ben jij mee besmet geraakt?

  • Almagro

    Citaat van prof. dr voeding en gezondheid Martijn Katan.

    Hoe gevaarlijk is Fipronil in eieren? Ik heb het voor u uitgerekend. Op Sri Lanka deden in een paar jaar tijd zeven mensen een zelfmoordpoging met pure Fipronil. De hoeveelheid kwam overeen met de maximaal toegestane hoeveelheid Fipronil in tien miljoen eieren.Na twee tot vier dagen in het ziekenhuis gingen ze alle zeven gezond weer naar huis.
    Geen reden tot zorg dus, die Fipronil. Weet je wat echt gevaarlijk is? Keukentrapjes!
    BRONNEN
    Mohamed, F. et al, 2004. Acute Human Self‐Poisoning with the N‐Phenylpyrazole Insecticide Fipronil—a GABAA‐Gated Chloride Channel Blocker. Journal of Toxicology: Clinical Toxicology 42, 955–963.
    European Food Safety Authority, 2012. Reasoned opinion on the review of the existing maximum residue levels (MRLs) for fipronil according to Article 12 of Regulation (EC) No 396/2005. EFSA Journal 10.
    foto van Martijn Katan.

  • zon

    Na de controle bij chickfriend zijn de heren van chickfriend doodleuk doorgegaan met hun praktijken terwijl ze dus donders goed wisten er aan de hand was en de pluimveehouders dus doelbewust kapot gingen maken.

  • Tuig

    Zon, wanneer was die controle en wat is er gecontroleerd?

  • zon

    Vrijdag 7 juli is daar een belangrijke controle geweest.

Laad alle reacties (8)

Of registreer je om te kunnen reageren.