Home

Nieuws 39 reacties

Baarsma: corona legt kwetsbaarheid voedselketen bloot

De Nederlandse op export gerichte voedselketen is kwetsbaar. Kortere ketens zijn nodig om de agrarische sector robuuster te maken. Dat zegt Barbara Baarsma, hoogleraar economie en directievoorzitter Rabobank Amsterdam, in een interview bij Radio 1.

De coronacrisis heeft de kwetsbaarheid van de voedselketen volgens Baarsma duidelijk gemaakt. “Het is een kwetsbare voedselketen omdat die internationaal gericht is. 75% van wat Nederlandse boeren produceren, is bedoeld voor de export. Daarmee geven ze zich over aan een markt waar de prijzen internationaal bepaald worden.”

Barbara Baarsma - Foto: ANP
Barbara Baarsma - Foto: ANP

De keten is ook om een andere reden kwetsbaar. “De landbouw gaat over onze milieugebruiksruimte heen, dwars door ecologische grenzen die we hebben”, aldus Baarsma.

Bodemkwaliteit uitdrukken in labels

“Wij voelen als bank een verantwoordelijkheid. Die hele op de export gerichte superefficiënte agrarische sector die we hebben, is iets om trots op te zijn. Dat hebben we doelbewust gebouwd na de Tweede Wereldoorlog, alleen nu zien we dat we dwars door allerlei milieugrenzen heengaan en is het tijd om bij te sturen. Dat doen we met korte ketens, maar we werken ook aan een initiatief waarbij we de bodemkwaliteit objectief kunnen meten. Is een droom van mij. Huizen werken met energielabels. Wij geven nu al aan huizenbezitters die een energieneutrale woning hebben korting en betere voorwaarden bij hypotheken. Hoe mooi zou het zijn als we ook bodemkwaliteit kunnen uitdrukken in labels en boeren met bodemkwaliteit A betere leningvoorwaarden kunnen geven. En boeren met label D kunnen helpen met een bodemcoach. En wil een boer dat niet, dan moeten we op een gegeven moment kunnen zeggen: dan past dat niet meer bij het idee dat Rabobank heeft.”

Betaalbare levensmiddelen ook na coronacrisis

Baarsma ziet als gevolg van de coronacrisis een versnelling plaatsvinden naar kortere ketens. “Die komen nu tot stand omdat mensen in supermarkt mis hebben gegrepen, op een schaal die ze nog nooit hadden ervaren.”

De ‘verbindingskracht’ van de bank wordt ingezet om dingen samen te voegen. “In Nederland liggen aardappels te verpieteren, dat is ongelofelijk zonde als je weet dat er in steden als Amsterdam gezinnen zijn die echt honger hebben.”

Rabobank werkt daarom sinds kort samen met andere partijen in Amsterdam om voedselpakketten met aardappelen, uien, groente en fruit van ondernemers die klant zijn van de bank, uit te delen bij gezinnen die door de coronacrisis in de knel zijn geraakt. Dit initiatief (Boeren voor buren) moet ook na de coronacrisis blijven bestaan en door de korte keten, betaalbare producten opleveren voor lage inkomens.

Korte ketens maken systeem robuuster

De bank is ook betrokken bij de landelijke campagne Support Your Locals, die lokale voedselproducenten wil steunen, tijdens en na de coronacrisis. “Ik hoop dat die korte ketens die nu versneld groeien aan boeren laten zien dat het geen geitenwollensokkendroom is, laten zien dat ze lokaal spullen kunnen afzetten en niet alleen op export gericht hoeven te zijn.”

“Ik denk dat kortere ketens niet het enige middel zijn, maar een middel om kringlooplandbouw mogelijk te maken. Kortere ketens laten zich sneller sluiten dan heel lange internationaal gerichte ketens. Het geeft boeren het verdienvermogen dat ze nodig hebben om al die investeringen, die we aan hen vragen als maatschappij, ook te kunnen betalen.”

“Een kortere voedselketen is niet zaligmakend, maar kan wel ons systeem veel robuuster maken. Dat is a blessing in disguise van deze vreselijke coronacrisis.”

Lees meer over het coronavirus in dit dossier.

Download op FoodAgribusiness.nl de gratis whitepaper Het vaccin voor jouw business en kijk de webinars over ondernemen in coronatijd terug:

Hoe creëer ik financiële ruimte in tijden van crisis?
Wat is het effect van corona op de afzetketen?
Kansen zien in tijden van crisis

Laatste reacties

  • Zuperboer

    Kortere ketens.....en we gaan niet meer vliegen....hoezo naief? Alles gaat straks weer naar normaal. Files, vliegen en boeren die het meest circulair van allen werken bashen vanuit de ivoren en glazen torens.

  • peters

    De Rabobank is toch niet opgericht om te bepalen hoe wij moeten leven. Vind het altijd heel apart dat de bank wil bepalen hoe de wereld er uit moet zien. De bank is ervoor om spaarders rente te geven en dit geld i n de vorm van kredieten uit te zetten.
    Ze zi j n er niet voor de maatschappelijke discussie.

  • Kletskoe

    Wat een 'leuk' idee. Beter verdienmodel. Maar zet er dan ook bij dat dit maar voor een beperkt deel van de huidige boeren is weggelegd. Dat is het eerlijke verhaal. En hoezo 'misgegrepen op voedsel'? Blijkbaar een andere supermarkt. Waar mevrouw Baarsma dat vandaan haalt is mij een raadsel. In mijn beleving een verzinsel.

  • Kletskoe

    Echt een onzin titel. Als de coronacrisis iets duidelijk maakt is de robuustheid van de voedselvoorziening in Nederland. Dat export wegvalt is een feit. Maar ja, dit is een uitzonderlijke omstandigheid. Alles is kwetsbaar en volstrekt abnormaal nu. Heel triest om vanuit deze optiek de discussie aan te zwengelen over duurzaamheid. Dat is haar goed recht als burger. Als rabobankdirecteur vind ik het verrassend. En misplaatst.

  • gebr.hendrikx1

    RABO = Ruimt Alle Boeren Op. Voorheen opgericht als boerenleenbank door boeren voor boeren maar dat is huidig bestuur vergeten

  • gebr.hendrikx1

    Corona legt in ieder geval de afhankelijkheid van china etc bloot van medicijnen,onderdelen,beschermartikelen etc.
    Er ligt trouwens bij AH en Jumbo alleen rundvlees vanuit buitenland. Vooral Ierland. Blijven die wel in de EU?

  • bankivahoen

    Typische reactie van iemand uit een ivoren toren. Frappant dat zij vaak een totaal andere visie ten toon spreiden als mensen uit de praktijk zelf. We gaan dwars door alle milieugebruiksgrenzen heen zegt Baarsma , terwijl wij de meest efficiente en minst milieubelastende producent ter wereld zijn. Hoe kan iemand op die positie dit uitkramen? Ze wil niet meer als zelfvoorzienend zijn maar dat is asociaal beleid, al onze producten worden tenslotte genuttigd. Of ageert ze stiekum tegen overbevolking?

  • Kletskoe

    Zou het eerlijke verhaal van de directeur rabo amsterdam zijn: minder veehouderij levert ruimte voor economische groei voor de rest van Nederland?. Daar kan je ook een open discussie over voeren.

  • kuiken007

    verstandig @Rabobank een rasechte fanatieke D66'er adviezen te laten geven over het inrichten van de Nederlandse voedselketen!!!, is misschien ook wel bewust de bedoeling in nederland de schone schijn ophouden en dan in oost europese landen investeren met weinig politieke druk en dan gewoon de exportmarkten overnemen vanuit daar

  • a van Gerwen

    Als 50% van de Nederlandse landbouw verdwenen is kunnen we de robuuste plannen van Baarsma ten uitvoer brengen. Is dat toevallig ook niet het plan van onze grote vriend Tjeerd van d'66, groot in Amsterdam en omstreken, toevallig het werkgebied van Baarsma.

  • Maas1

    Allemaal heel leuk van mevr Baarsma maar ze gaat met een wijde boog om een essencieel probleem heen wat eerst in kannen en kruiken moet zijn.
    Ik denk dat wij boeren niet zo'n moeite zouden hebben met MVO ( maatschappelijk verantwoord ondernemen) en vele dat pad allang zijn ingeslagen. Het is toch zo mooi om te pronken met Hollandse producten in het winkelschap of elders. De duurzame producten die wij allang produceren daarvan zien wij geen eene rooie rot cent. Ons continu aanspreken op onze productie methode is een maar er niet voor betalen is een grote schande. De meerwaarde van de producten verdwijnen in diepe zakken elders. Spreek deze mensen aan op hun maatschappelijk verantwoord ondernemen, daar hoort een eerlijk verdienmodel bij voor de gehele keten.
    Wij zijn alleen maar bezig voor het creëeren voor een meerwaarde van producten voor diepe zakken, voor ons veranderd er niets aan duurzaamheid of niet het blijft een race naar de bodem. Totdat de laatste boer verdwenen is. ( MOG elite) Maatschappelijk onbeschoft gedrag.

  • trekker123

    DDR nieuwe stijl?

  • farmerbn

    Ik zag die Baarsma graag en vond haar kennis over de economie groot. Nu valt ze van haar stoel want ze zegt politieke dingen. Rabobank moet trouwens nooit iets zeggen over maatschappelijk ondernemen. Mensen die rood staan en de boodschappen niet kunnen betalen omdat "rood staan" bij de rabo meer dan 10% kost. Rabo die in Oekraine mega mega pluimveebedrijven financiert en de kleine pluimveehouder in Nederland oneerlijk beconcurreert. Rabo die de laatste jaren de ene afkoopsom na de andere heeft betaald door fraude. Rabo die liever 20 woonhypotheken per ha verkopen aan burgers dan één aan een boer waardoor boeren moeten opkrassen. Iedereen exporteert in Nederland: Gasunie, Philips, ASML, Heineken, Akzo enz maar boeren moeten minderen voor het milieu. Is Baarsma het nieuwe vriendinnetje van Tjeerd?

  • bankivahoen

    Baarsma spreekt met gespleten tong, onder valse voorwendselen en bedekte termen duiden op inkrimpen agri sectoren in ons eigen land en terwijl financieert rabo een pluimveegigant in Oekraïne die in West-Europa de markt overspoelt met goedkoop pluimveevlees dat geproduceerd wordt onder voorwaarden die hier niet toegestaan zijn. Hoezo hypocriet? Weg met zulke schreeuwers.

  • René de jong

    Barblabla Baarsma heeft economie gestudeerd en wil nu op haar positie een duurzame duit in het zakje doen.
    Ze heeft een droom over hoe ze boeren kan schiften, ik zou zeggen lees het PBL rapport want dan kunnen jullie stoppen met de keukenhof , bloembollen teelt en wat zandgrond bedrijven zuid, de rest is allang klaar.
    Lees dan even verder en dan kom je bij medicijnen en vervuiling in het westen des lands.
    Dan is er een andere schifting nodig mw Baarsma en die gaat over urbanisatie met bijbehorende vervuiling; auto, medicijnen, drugs, vliegen etc.
    Gelukkig heeft Barblabla een goed gevoel over het uitdelen van eten aan de armen in Mokem, hoef je even niet na te denken waarom ze arm zijn.
    Kom op D66 laten we nog meer importeren en daar huizen voor bouwen, schaamteloze elite partij.

  • famboenink@hetnet.nl

    ah de huis econoom van tjeerd de groot laat ook weer van zich horen
    laats mocht ze ook al op het journaal vertellen hoe geweldig
    prachtig de pinpas afgeven aan italie wel niet is
    eurobonds noemde ze dat geloof ik

  • EL

    Zijn er nog banken voor boeren?

  • @123

    Het cooperatieve gedachtegoed dat de basis van de oorspronkelijke RABO bank was , is er einde vorige eeuw uitgegooid en vervangen door het gedachtegoed van D'66 .De RABO heeft niets meer met een cooperatie van doen ,alleen in naam is ze het nog.

  • kanaal

    extensieve boeren betalen bij rabo de hoogste rente , wat hypocriet.

  • GAJ VAN DEN BROEK

    Vind haar idee wel het overwegen waard.
    X

  • Alco

    Jammer dat interviewers totaal niet geen kaas van de materie hebben.
    En Baarsma, een VVD er die geen verstand heeft van groen en alles maar aangepraat krijgt.

  • boerderij12

    ik denk dat de rabo genoeg problemen met leningen krijgt en ik schat in dat de meerderheid buiten de landbouw zit

  • agratax(1)

    Ik denk, dat als de Rabobank dit "moderne gedachten goed" wil implementeren, zo ook de grens moet laten sluiten voor goedkoper import voedsel. Hiermee wordt de hele Vrije Markt ook de interne Europese markt een farce. Maar tevens zou het de hele wereld orde wel eens kunnen ontwrichten waarbij wij met onze "schone productie en schone natuur" economisch ten dode zijn opgeschreven. Wat het eind resultaat zal zijn, laat zich raden. Er zijn voldoende sterke landen die graag hun voedselproductie en economische uitbreiden en daar de hele wereld voor opkopen, zonder zich zorgen te maken over de plaatselijke bevolking en hun economie, zolang zij er maar aan verdienen. De VOC mentaliteit nieuwe stijl uitgevoerd door de nieuwe Overheersers, die hun gouden eeuw nog willen versterken ten koste van alles.

  • Maas1

    Mischien handig voor de Rabobank om te bepalen of iets ethisch of onethisch is, het is daarbij handig om de verrekijker naar binnen te richten. Met andere woorden kijk (eerst) naar je eigen handelen.
    Als je vind dat onethische gedrag sociaal aanvaard is dan heeft dat wellicht ook geen gevolgen voor het morele zelfbeeld of als iets waar tegen je je zou moeten verzetten.

  • mts_kuijpers

    Ik vind het verrassend dat de boerderij een andere uitspraak van haar niet overneemt. Ze zei ook dat Nl 50% aan producten importeert. Zullen wel niet alleen bananen en advocado’s zijn. Wij produceren bepaalde producten voor de rest van de EU en de wereld en zij produceren weer voor ons. Wordt een beetje moe van de eenzijdigheid in bovenstaand verhaal.

  • kempenboer

    Bijna alles in Nederland is op export gericht. Daar komt dan ook ons handelsoverschot vandaan. Het enigste verschil met industrie is dat onze producten niet effe op een parkeerterrein gestald kunnen worden.

  • jan4072

    Citaat: We geven mensen met energie zuinige woning korting op de hypotheek. Leuk bedacht maar war worden die energie zuinige woningen neer gezet? Ver van het werk waardoor ze elke dag met de auto heen en weer kachelen en 10X zoveel energie verbruiken dan iemand die vlak bij het werk woont. Laten ze subsidie geven als iemand een woning koopt binnen fietsafstand van z'n werk.

  • farmerbn

    Hier in Frankrijk leen je 10 jaar vast onder de 1%. Bij de rabo betaal je 2% en als je lief bent 1.75%. Lachen toch? Noemen ze korting.

  • de Eijk

    letterlijk van 17 januari uit dit blad

    Nieuws 17 jan 2020 : Landbouwexport naar nieuw record
    Reactie Carola Schouten
    Landbouwminister Carola Schouten reageert positief op de exportcijfers. “Nederlandse boeren, tuinders en vissers produceren mooie en kwalitatief goede producten voor zowel de nationale als de internationale markt. En de groei van productie is gepaard gegaan met een aanzienlijke verduurzaming op milieu, energie en duurzaam grondstoffengebruik. Daar ben ik trots op”, aldus Schouten. “Ik merk dat andere landen vol interesse kijken naar onze wijze van produceren. Naar de schaal waarop we produceren, maar ook naar de kennis en de technieken waarmee we dat doen. Onze technologische innovaties in de landbouw gaan de hele wereld over. Die kennis en kunde kunnen we nog veel meer delen, ook om bij te dragen aan de klimaatdoelstellingen.”

    tot zover ..... "het kan verkeren" ..

  • Attie

    Met dit verschil farmerbn dat grond hier in 10jaar bijna verdubbelde, en in Frankrijk altijd stabiel is.
    Maw. we kunnen altijd nog naar Frankrijk..

  • rverheij

    Als deze coronacrisis iets duidelijk maakt is t dat het o zo belagrijk is om goed en goedkoop voedsel te produceren. Dat iemand uit de ivorentoren dat niet snapt is wel te begrijpen maar wel erg triest.
    Zoals er wel meer erg triest is deze dagen.

  • farmerbn

    Ik kan het nog leuker maken voor je Attie. Ook hier verdubbelde de grondprijs.

  • Attie

    Zolang de bank maar voor jou werkt ipv andersom farmerbn, dan is er niks mis mee..!!

  • Alco

    Tja

  • varken23

    Rabobank financiert zelf volop agrarische bedrijven in het buitenland, en dat zijn niet de kleinste. Moeten deze bedrijven ook aan de criteria voldoen die in het artikel beschreven staan?

  • EL

    De Rabobank deugt niet!

  • marco-vdb

    Wa wir ne zwets! Sinds wanneer hit die doos ok nog verstand van boeren? Binnenkort wit zelfs vader Abram better hoe ge moet boeren als de boeren zelf.

  • Rob J.P. Baan

    Wat is exporteren? Van California naar New York shippen binnen de landsgrenzen an 3000 mijl? Of met een passer een cirkel van 800 km zetten en daar mee de Metropoolregio van Europa binnen een dag kakelvers beleveren?
    Exporteren klinkt zo dramatisch. Net als local for local.

  • Maas1

    Voor elk ideaal karakter een markt
    Local is local
    Regionaal is Europees
    Export is buiten Europa
    Europa is o.a.het vrij verkeer van goederen,diensten en personen.
    Als we naar het westen kijken zien we de Noordzee naar het oosten Duitsland, als we enkel mogen produceren voor nationale voedselvoorziening in een vrij Europa dan kan het doek beter gelijk vallen.

Laad alle reacties (35)

Of registreer je om te kunnen reageren.