Home

Nieuws 5 reacties

Zorgen over droogte in het Oosten nemen toe

Elders heeft heeft aardig geregend in juni maar in het Oosten is het nog droger dan vorig jaar. De zorgen nemen toe. ‘Hier dreigt een ramp’.

Zomer 2018 veranderden Achterhoek en Twente langzaam in een verdord steppegebied. Dit jaar geeft een déjà vu: weer kleuren de weilanden bruin. Hergroei na de tweede snede blijft uit. De mais is wel groen, maar laag en spichtig, de bladeren beginnen alweer te krullen.

De cijfers onderstrepen de droogte. Het regionale neerslagtekort in de Achterhoek, Twente en ook Zuidoost-Drenthe is even groot of soms zelfs groter dan vorig jaar dezelfde tijd; 150 – 200 millimeter. Dat is de situatie na afloop van een record-hete juni en met weinig tot geen regen in het vooruitzicht tot na half juli. Verschil met vorig jaar is bovendien dat 2019 met een achterstand begon. Het grondwaterpeil was nog niet bijgekomen van de droogte.

In de Achterhoek is het tekort plaatselijk al gestegen tot 200 millimeter, waarmee deze regio de droogste is. De grondwaterstanden zijn merendeels ‘laag’ tot ‘erg laag’. De waterstand in de rivieren is wel normaal, maar veel beken voeren al helemaal niks meer af.

Lees verder onder de afbeelding.


  • De Neerslagtekorten (= negatief overschot) verschillen sterk per regio. Achterhoek en Twente zijn het droogst, maar ook in het Noorden en Zuidwesten zijn grote tekorten. - Bron: KNMI

    De Neerslagtekorten (= negatief overschot) verschillen sterk per regio. Achterhoek en Twente zijn het droogst, maar ook in het Noorden en Zuidwesten zijn grote tekorten. - Bron: KNMI

  • Het neerslagtekort in Twente is nu al groter, vergeleken met de 5% droogste jaren (1987-2018). - Bron: Waterschap Vechtstromen

    Het neerslagtekort in Twente is nu al groter, vergeleken met de 5% droogste jaren (1987-2018). - Bron: Waterschap Vechtstromen

  • Het neerslagtekort in Hoogeveen is nu al groter dan vorig jaar rond deze tijd. - Bron: Waterschap Vechtstromen

    Het neerslagtekort in Hoogeveen is nu al groter dan vorig jaar rond deze tijd. - Bron: Waterschap Vechtstromen

Ruwvoer bijgekocht

Bij veehouderij Toevank in Haaksbergen (Ov.) beleefden ze vorig jaar de ernstigste droogte die hij zich kon herinneren, en nu is het weer precies zo, zegt Henk Toevank. De maisoogst viel vorig jaar de helft lager uit in kwaliteit en in tonnen dan het jaar er voor. Dit jaar dreigt het net zo te gaan. Het blad van de mais krult. Overdag. ’s Nachts trekt het nu nog weer bij, maar dat gaat niet lang meer duren. “Als er nu 20 millimeter valt, kan het wel een meter groeien in een paar dagen, maar ik zie dat niet gebeuren”, aldus Toevank. Het gewas zit nu in een cruciale fase vlak voor de kolfzetting.

Lees verder onder de foto.

Verdord grasland bij veehouderij Toevank
in Haaksbergen (Ov.). Op de foto is André (38) te zien, zoon van Henk (72) Toevank. - Foto: Hans Prinsen
Verdord grasland bij veehouderij Toevank in Haaksbergen (Ov.). Op de foto is André (38) te zien, zoon van Henk (72) Toevank. - Foto: Hans Prinsen

Minder melk

Vader Henk en zoon André Toevank hebben al ruwvoer bijgekocht. Mais is bijna niet aan te komen, behalve de slechte kwaliteit materiaal van vorig jaar. Henk: “Zonder kolf, net stro. De koeien willen het wel vreten, maar ze geven er geen melk van.” Gemiddeld had de veehouder afgelopen winter 3 kilo melk minder per koe per dag. Vanwege de slechtere kwaliteit van de mais, waarschijnlijk. Het grote verschil met vorig jaar is dat er toen nog voorraad was van het jaar daarvoor. Dat is nu niet zo. Zes weken geleden wist Toevank nog ergens 120 ton maiskuil te bemachtigen. Deze week voert het bedrijf 150 ton kuilvoer aan. “Vee weg doen zou echt een noodoplossing zijn.”

Lees verder onder de foto.

André Toevank bekijkt de mais. De bladeren zijn spits en krullen, teken van beginnende droogteschade. Vorig jaar waren opbrengst en kwaliteit maar de helft van normaal, dit jaar dreigt net zo'n scenario. - Foto: Hans Prinsen
André Toevank bekijkt de mais. De bladeren zijn spits en krullen, teken van beginnende droogteschade. Vorig jaar waren opbrengst en kwaliteit maar de helft van normaal, dit jaar dreigt net zo'n scenario. - Foto: Hans Prinsen

Beregenen

Toevank: “Vroeger was het ook wel eens droog, maar dan herstelde de natuur zich altijd weer. Maar nu heb ik de schrik te pakken.” Beregenen doet de veehouder niet. Dat is deels een kostenkwestie. Maar ze hebben hier ook de pech dat er een zoutlaag in de grond zit, waardoor je kans hebt op zout water als je een put slaat.

Het grasland is er ook niet best aan toe. De koeien staan nu ’s nachts op stal omdat er in de wei te weinig te vreten staat. De eerste snede was nog normaal, vertelt Toevank. De tweede snede leverde al een stuk minder op, zo’n 40% van de eerste. En nu staat de groei grotendeels stil. Na het bemesten dit voorjaar heeft hij ruim 10 hectare doorgezaaid, maar het effect daarvan is twijfelachtig. Het is al het hele voorjaar droog.

Lees verder onder de foto.

Toevank pakt een beetje grond op. De zandgrond is zo droog dat het gewoon stof wordt. Een gat graven of gat boren lukt amper. - Foto: Hans Prinsen
Toevank pakt een beetje grond op. De zandgrond is zo droog dat het gewoon stof wordt. Een gat graven of gat boren lukt amper. - Foto: Hans Prinsen

Zomergranen in gevaar

Akkerbouwer Wim Doornink in Terborg (Gld.) vreest vooral voor zijn zomergranen. ‘Die krijgen een klap’. Hij beregent momenteel zijn bieten, en gaat straks ook de (zetmeel)aardappelen beregenen. Met gevoel voor understatement noemt hij het ‘vrij droog’; nog droger dan vorig jaar, ook omdat het jaar met een achterstand begon. “Vorig jaar hebben we 300 millimeter te weinig gehad”, zegt hij. Volgens eigen meting is er dit hele jaar 243 millimeter gevallen, vast 120 millimeter minder dan normaal in deze regio.

Lees verder onder de foto.

Akkerbouwer Wim Doornink in Terborg (Gld.) beregent zijn bieten. Het is volgens zijn waarneming droger dan vorig jaar. "Alle buien zijn hier voorbijgegaan", zegt hij. - Foto: Hans Prinsen
Akkerbouwer Wim Doornink in Terborg (Gld.) beregent zijn bieten. Het is volgens zijn waarneming droger dan vorig jaar. "Alle buien zijn hier voorbijgegaan", zegt hij. - Foto: Hans Prinsen

‘Situatie zorgelijk’

LTO-regiobestuurder en akkerbouwer Bert Sloetjes uit Halle (Gld.) noemt de situatie ‘zeer zorgelijk’. Het is net zo droog als in 2018, maar toen was de bodemvoorraad groter. Sloetjes: “Het is hier sinds het voorjaar intens droog. Ik heb nog nooit zoiets gezien. We waren zaterdag met een grondboor bezig. Tot 80 centimeter kun je niet eens een gat maken. Het stuift gewoon meteen weer dicht, zo droog is het.”

Sloetjes is vol gas aan het beregenen, maar twijfelt eigenlijk aan het nut ervan. Ja, het gewas groen houden gaat nog net, maar de bodem vochtig maken is een illusie, is zijn ervaring. Het water verdwijnt gewoon. “Het is water naar de zee dragen. Vorig jaar kon je na een ronde beregenen een weekje vooruit, nu beregen je en het stuift nog steeds.”

Lees verder onder de foto.

Erwtenoogst bij Bert Sloetjes uit Halle, op een perceel bij Ruurlo (Gld.). Hij meldt een 40% lagere opbrengst dan normaal, al zijn er flinke verschillen per perceel, afhankelijk van plaatselijke neerslag. - Foto: Hans Prinsen
Erwtenoogst bij Bert Sloetjes uit Halle, op een perceel bij Ruurlo (Gld.). Hij meldt een 40% lagere opbrengst dan normaal, al zijn er flinke verschillen per perceel, afhankelijk van plaatselijke neerslag. - Foto: Hans Prinsen

Opbrengst erwten 60% van normaal

Sloetjes verwacht ook al onomkeerbare schade aan zijn gewassen. “De zomertarwe is bezig met de korrelvulling. Die kan ik straks hakselen want er komt niks van terecht.” De erwten worden nu geoogst. Opbrengst: 60% van een normaal jaar. “Als er heel binnenkort 20 millimeter valt, dan kunnen gewassen zich nog wat herstellen. Maar zo niet, dan zijn er veel percelen die we niet eens hoeven te oogsten. Dan is de ramp niet te overzien.”

Minister Schouten

Maandag brengt minister Schouten in verband met de droogte een bezoek aan akkerbouwer Reinier de Jong in Odoorn (Dr.). De Jong: “Ik wil niet klagen, maar het is wel goed dat de minister kennis van de situatie neemt.”

Lees verder onder de foto.

Akkerbouwer Jan Reinier de Jong in Odoorn (Dr.): "De droogte is hier nog erger dan vorig jaar." - Foto: Jan Willem van Vliet
Akkerbouwer Jan Reinier de Jong in Odoorn (Dr.): "De droogte is hier nog erger dan vorig jaar." - Foto: Jan Willem van Vliet

Maatregelen bij tekort groter dan 250 mm

De waterschappen Rijn en IJssel (Gelderland) en Vechtstromen (Overijssel/Drenthe) houden de zaak nauwlettend in de gaten, maar hebben nog geen onttrekkingsverboden afgekondigd, behalve dan eentje voor vijvers in de bebouwde kom in Vechtstromen.
Kwetsbare natuurgebieden
Met de ervaringen van vorig jaar in het achterhoofd heeft het waterschap een ‘zwarte lijn’ vastgesteld. Als het neerslagtekort boven de 250 millimeter komt, komt een verbod op grondwateronttrekking 200 meter rondom kwetsbare natuurgebieden in beeld. De woordvoerder benadrukt dat dit geen automatisme is, maar afhankelijk van de omstandigheden en vooruitzichten van dat moment. Vorig jaar werd in de tweede helft van juli deze grens bereikt.
Beregenen
Een beregeningsverbod uit oppervlaktewater is er niet. Er gelden wel regels. Beregenen mag zolang de sloot of beek nog water afvoert, ofwel zolang de eerste benedenstrooms gelegen stuw nog overloopt. Die regel voldoet, aldus de woordvoerder.
Rijn en IJssel heeft de 250 mm regel niet. Dat waterschap wil meerdere criteria meewegen. Een onttrekkingsverbod geldt ook hier nog niet, maar in de tweede week van juli kan dat mogelijk anders worden, aldus de woordvoerster.

Vooral de zomergranen krijgen een klap, verwachten telers. - Foto: Hans Prinsen
Vooral de zomergranen krijgen een klap, verwachten telers. - Foto: Hans Prinsen

Laatste reacties

  • deB.


    Komt niet goed in de omgeving!!

  • koestal

    Elders heeft het aardig geregend.Bedoelen ze daarmee Japan? Daar is een meter regen gevallen,anders weet ik niet wat hier bedoeld wordt. Hier is het droog en nog eens droog!

  • PieterXT

    Koestal, in West - Nederland heeft 't in juni ruim 100 mm geregend, is op 't neerslagkaartje ook duidelijk te zien.

  • hansvanrooijen1

    Midden van het land heeft het begin juni 120 mm geregend,maar kunnen alweer regen gebruiken hoor.

  • Vhouder

    tis mooi klote

Laad alle reacties (1)

Of registreer je om te kunnen reageren.