16 reacties

‘Stikstof: speculantenmarkt of eerlijk verdelen?’

Provincies moeten een sterke regierol krijgen bij de verdeling van schaarse stikstofruimte.

Daarom moeten zij de enige partij worden die de latente stikstofruimte van landbouwbedrijven kan opkopen of leasen. Ze kunnen deze ruimte dan op een eerlijke manier en voor een reële prijs weer ter beschikking stellen aan de ondernemers. Dat voorkomt speculatie met stikstofruimte, en cowboypraktijken met tussenhandelaren. Dit vinden Statenleden, Wopke Veenstra, Alfred Schoenmaker, Bram Schmaal en Leendert van der Laan van Friesland, Groningen en Drenthe.

Uitspraak rechter over stikstof

Het is bijna een jaar geleden dat het stikstofbeleid van de Rijksoverheid met een harde klap tot stilstand kwam. De rechter was tot de conclusie gekomen dat activiteiten met een negatieve impact op de natuur niet op voorhand kunnen worden gecompenseerd met onzekere maatregelen die in de toekomst worden genomen. Het gevolg van de uitspraak was dat nieuwe vergunningverlening veelal niet meer mogelijk was. Woning- en wegenbouw kwamen stil te liggen. Sommige bestaande activiteiten, zoals weidegang en bemesten, waren opeens illegaal geworden. Ook hebben vrijwel alle luchthavens in Nederland geen geldige vergunning. De provincies hebben vorige week bepaald dat het beweiden toch is toegestaan, en bij bemesten wordt de situatie vooralsnog gedoogd, net als bij de luchthavens.

Salderen

Vanaf afgelopen zomer zoeken de regering en de provincies een uitweg uit de impasse. Het eerste deel van de oplossing werd gezocht bij de agrarische sector. Door te salderen wordt bestaande, maar niet gebruikte stikstofruimte vrijgespeeld voor nieuwe ontwikkelingen. Deze ruimte kan tot op heden nog alleen ‘intern’, dus voor het eigen bedrijf gebruikt worden. Extern salderen, het gebruiken van vrije ruimte door een ander agrarisch of buiten de sector, is bij agrarische bedrijven nog niet mogelijk.

Noord-Brabant

Enkele weken geleden bleek dat de provincie Noord-Brabant zonder overleg stiekem een zestal boerenbedrijven verspreid over Nederland had opgekocht. Noord-Brabant hoopt binnenkort gebruik te kunnen maken van extern salderen, waarmee de schadelijke effecten op natuurgebieden van het nieuwe industriepark bij Moerdijk zouden kunnen worden weggestreept tegen een afname van de stikstofuitstoot van die aangekochte boerenbedrijven. Omdat de vervuiling door Moerdijk op verschillende natuurgebieden neerslaat, moet op al die plekken, tot in Drenthe toe, worden gecompenseerd. Ook de Rijksoverheid heeft inmiddels een stikstofregistratiesysteem opgezet waarmee stikstofruimte die gewonnen wordt door de snelheidsverlagingen op het rijkswegennet, wordt gereserveerd voor grootschalige woningbouwprojecten en enkele snelwegen in de Randstad en West-Brabant.

Aanbrengen van schotten tussen sectoren is niet de beste weg

Landbouw Collectief

Het Landbouw Collectief is er sterk op tegen dat stikstofruimte verdwijnt naar andere sectoren, en daardoor de agrarische sector op slot komt te zitten. Wij begrijpen de zorgen, maar zijn van mening dat het aanbrengen van schotten tussen sectoren niet de beste weg is. In plaats daarvan bepleiten we een aanpak waarin de provincie een sterke regierol krijgt bij de verdeling van de stikstofruimte. De provincie heeft nu ook al een centrale rol als vergunningverlener.

Wij zien verder agrarische bedrijven in onze provincies die niet meer actief zijn, maar die nog wel een vergunning hebben. Wij roepen de provincies op om de niet gebruikte (latente) stikstofruimte van deze bedrijven op te kopen.

Geef provincie verantwoordelijkheid voor verdeling stikstofruimte

Prijsopdrijvend effect

Naar onze mening moet bij het extern salderen voorkomen worden dat met stikstofruimte wordt gespeculeerd. Zowel het bouwbedrijf als de boer moeten in onze provincies kunnen blijven ondernemen. Om een prijsopdrijvend effect te verhinderen, moet in de regelgeving worden bepaald dat stikstofruimte alleen aan de provincie mag worden verkocht of verleast (voor tijdelijke projecten). De provincie kan deze ruimte dan op een eerlijke manier en voor een reële prijs weer ter beschikking stellen aan de ondernemers. Zo voorkomen wij cowboypraktijken met tussenhandelaren, waardoor alleen bij kapitaalkrachtige partijen nog ontwikkelingen mogelijk zijn.

De provincies zijn al verantwoordelijk voor de vergunningverlening. Laat de provincie dan ook de verantwoordelijkheid krijgen voor een eerlijke verdeling van de beperkte stikstofruimte.

Medeauteurs: Alfred Schoenmaker, Bram Schmaal en Leendert van der Laan

Laatste reacties

  • D. de Jong

    Aanbrengen van schotten is een met succes toegepaste wetgeving, in de fosfaat rechten om deze niet naar concentratie gebieden te laten vloeien. En ook niet van soort te laten ruilen. En wat is daar nu dan anders aan met concentratie gebieden. Die met nox wel uitbreiden. Of moet er heel veel gerepareerd worden achter de schermen.

  • ENDE902

    Zo, zo, de provincies gaan stistofmakelaar spelen, waarbij ze mijn inziens ook nog in hoge mate de prijs kunnen bepalen.

  • Alco

    Het relaas begint al met "latente ruimte". Stikstof die dus niet geproduceerd wordt.
    En wat geproduceerd wordt is al een crime voor de natuur, wat de milieu clubs ons willen laten geloven.
    Hoe lang blijft men geloofwaardig.
    Voor mensen met enig verstand toch zeker allang niet meer.

  • Zuperboer

    Ik heb de indruk dat de heren zich zorgen maken over het feit dat de landbouw nu eenmaal als enige sector in ons land z'n zaken op orde heeft (Lees: wél over vergunde ruimte beschikt); Nu wil men niet de werkelijke waarde, dus de vrije marktwaarde betalen. Dan noem je makelaars cowboys en de framing is gelukt. Dat denken de heren. Ik vrees dat als u diefstal wilt legaliseren, u de boertjes tot aan het EU-hof zult moeten volgen. De landbouw is klaar met het zich voortdurend laten gebruiken. Farmers rule and finally will get paid. Dat krijg je er van als je je voedsel voor een fooi wilt laten produceren. Nu is het tijd om de rente van 75 jaar voedselbeleid te incasseren. En welke politieke stroming hangen de heren aan? CPN!?

  • Mbmb

    De schotten tussen de sectoren komen er echt niet want de veehouderij moet wijken en waarschijnlijk ook bloeden om de ruimte voor de industrie en vliegverkeer te creëren. De provincies de regie? Dan zijn we overgeleverd aan corrupte provinciale bestuurders zoals we in Brabant loepzuiver hebben kunnen zien. De boer weg treiteren en daarvoor in de plaats een industrie terrein en een stikstofstof bulkende biomassa centrale. De minister zal haar handen weer in onschuld wassen als we 1 voor 1 te pakken worden genomen door de provincies met hun niet meer zo geheime natuuragenda. Let goed op dat we juist hierdoor niet uit elkaar gespeeld worden per provincie. Met een groen links bestuur zal veel in het werk worden gesteld om de stikstofruimte liefst gratis en anders voor weinig te pakken te krijgen, terwijl ze onder 1 hoedje spelen met andere sectoren. Ik wil een landelijk meld en adviespunt voor boeren en door boeren om misstanden te voorkomen.

  • Maas1

    De politiek neemt zitting op de stoel van de ondernemer en zijn eigendomsrecht.

  • Henk 1

    Met boeren wordt ons geen goede boterham gegund en als je wil stoppen ook al niet!

  • Sjefo

    Alco ,helemaal gelijk , moeilijker is het niet !!

  • Maas1

    Hoe de politiek zich ontpopt tot cowboys.

  • Jehao

    Als je latente stikstofruimte van de landbouw terecht laat komen bij industrie of een andere partij waar het wel gebruikt gaat worden, dan gaat de totale stikstofuitstoot omhoog. Waar ben je dan met bezig? Laten de sectoren die nog niets aan N-reductie hebben gedaan eerst maar eens kijken welke technische mogelijkheden ze hebben om N uitstoot te reduceren.

  • Almagro

    De overheid wil de markt reguleren? Eigendomsrecht wordt hier aangetast ? Verslepen van emissie rechten van de landbouw naar de industrie, transport en luchtvaart? En daarbij de prijs reguleren?
    Toch heel benieuwd wat de diverse rechters hiervan gaan zeggen. Zal lang gaan duren want jurisprudentie is er in deze niet. De beste advocaten in de arm nemen zou ik zeggen.

  • kanaal

    eerlijke overheid bestaat niet

  • tinusje

    laat ze knetterduur worden die rechten..ideaal voor boeren die willen stoppen

  • melkveehouder .

    Ik zou niet weten waarom de overheid zich met de prijsvorming moet bemoeien. Destijds met de melkquotering was dat vloeken in de kerk en ook bij de fosfaatrechten heeft de overheid er geen moeite mee dat de koper de beurs moet trekken.

    Maar nu andere partijen willen kopen moet de prijs kennelijk naar beneden. Voor de koper in de landbouw maakt een hoge stikstofprijs niets uit omdat de fosfaat- en dierrechten bij een hoge stikstofprijs goedkoper worden. Uiteindelijk is de blijver per dier evenveel kwijt.

    Gelukkig heeft de Landsadvocaat in zijn advies al geconcludeerd dat stikstofrechten bedrijfseigendom zijn.

  • Sjefo

    Als Schouten van plan is om NH3 in te ruilen tegen NOx dan is mijn standpunt dat ik zelf bepaal aan wie ik verkoop en tegen welke prijs.
    Dat de provincie vraagt om het eerst aan te bieden bij die provincie heb ik niet zo'n moeite mee maar let wel de hoogste bieder is koopman.
    Ik heb die rechten ook moeten kopen conform de vrije waarde om mijn NB vergunning rond te krijgen, en nog een argument minister Schouten legt de hele stikstof rekening bij de boeren neer.
    Andere sectoren behalve de snelheids beperking dan krijgen de opdracht om eens te kijken of het in de toekomst allemaal niet wat minder kan.
    Het kan toch niet zo zijn dat de provincie lees Schouten ook nog de prijs komt bepalen.
    Voor een habbekrats bij de boeren weghalen om er vervolgens goede sier mee te maken bij de rest van stikstof producerende sectoren die vervolgens economisch gewin bij hebben ,is in mijn beleving een serieuze vorm van diefstal, en dat is verboden in Nederland

  • Henk 1

    Het is gewoon weer koloniaal gedrag.
    Jarenlange uitbuiting en het daarna afkopen met spiegeltjes en kraaltjes.

Laad alle reacties (12)

Of registreer je om te kunnen reageren.