12 reacties

‘Jonge weidevogels in gevaar door regels vanggewas’

Door droogte veel nieuwe legsels. Zaaien vanggewas half juni heeft grote gevolgen voor kievitenstand.

De laatste tijd wordt in verschillende media veel aandacht besteed aan de verontrustende achteruitgang van onze weidevogels. We zien een afname van het aantal weidevogels in het hele land en is niet streekgebonden. De oorzaken van deze achteruitgang zijn divers. Ondanks oplettendheid van landbouwers, medewerkers loonbedrijven en vrijwilligers gaan legio legsels van weidevogels tijdens landbouwwerkzaamheden verloren. Dit komt onder meer door de omvang van de landbouwmachines, maar ook de snelheid waarmee deze voertuigen over het land rijden tijdens het werk. Daar komt dan nog de predatie van legsels overheen vanaf de grond en vanuit de lucht.

Voedselgebrek door droogte

Ook bijzondere weersomstandigheden kunnen een negatieve rol spelen. En dat laatste is dit voorjaar het geval. Ten gevolge van de uitzonderlijke droogte in april zijn uitgekomen kievitkuikens massaal omgekomen vanwege voedselgebrek. Het voedsel, de insecten, zaten vanwege de droogte te diep in de grond. Slechts een enkele jonge kievit heeft de droogte overleefd en heeft nu, medio mei, het vliegvlugge stadium bereikt.

Lees verder onder de foto.

Johan Groote Punt (83) op zoek naar legsels. - Foto: natuur- en vogelwerkgroep De Grutto Weerselo
Johan Groote Punt (83) op zoek naar legsels. - Foto: natuur- en vogelwerkgroep De Grutto Weerselo

Nieuwe legsels na verstoring eerste nest

De kievit echter, die op zandgronden in de tweede helft van de vorige eeuw massaal verhuisd is van grasland naar maisland, is een flexibele vogel en laat zich niet zo makkelijk ‘uit het veld slaan’. Ook bij herhaaldelijke verstoring begint deze vogel heel vaak weer met een nieuw legsel. Dat is ook dit jaar het geval. In de eerste helft van mei zijn, na het poten van de mais, verreweg de meeste kievitparen op de maisvelden met een laatste, nieuwe legsel begonnen. De leg- en broedperiode neemt ongeveer een maand in beslag en dan leven we in de eerste helft van juni; juist de periode dat de meeste landbouwers het zogenaamde vanggewas op maispercelen zaaien. Het zaaien van dit vanggewas is namelijk sinds 2019 onderworpen aan nieuwe overheidsregels. Men kan dit op 3 momenten doen:

  1. tegelijk met het zaaien van mais;
  2. op het moment bij het sluiten van het maisgewas, dus als het gewas op kniehoogte is;
  3. of na de maisoogst maar dan wel vóór 1 oktober.

Verreweg de meeste landbouwers kiezen voor de tweede mogelijkheid, namelijk als de mais op kniehoogte is. Van de mogelijkheid na maisoogst wordt niet of nauwelijks gekozen, omdat men in mei/juni nog niet kan bekijken of de mais vóór 1 oktober oogstrijp is. Vanggewas zaaien tegelijk met mais is ook een slechte keuze, omdat ook nog gespoten moet worden tegen onkruid. De vorig jaar meest gekozen optie, vanggewas zaaien bij sluiten maisgewas, ongeveer half juni, kan dit jaar leiden tot catastrofale gevolgen voor de kievitenstand.

Geweldige klap voor de toekomstige populatie kieviten

Tijdens het zaaien van het zogenoemde vanggewas wordt de grond tussen de maisrijen volledig omgewoeld met als gevolg dat de aanwezige broedsels van kieviten en pas uitgekomen kievitkuikens geen enkele kans van overleven hebben. Dit betekent een geweldige klap voor de toekomstige populatie. Dit geldt trouwens ook voor de scholekster.

Vanggewas later zaaien

Hoe kunnen we dit voorkomen? De beste oplossing in deze situatie is om de peildatum van 1 oktober dit jaar op te schuiven naar bijvoorbeeld 22 oktober, zodat landbouwers 3 weken meer tijd krijgen om na de maisoogst het vanggewas te zaaien. Verreweg de meeste landbouwers zullen voor deze optie kiezen en op deze manier kan dan een flinke populatie jonge weidevogels gered worden.

Ik hoop dat de overheid het probleem erkent en de landbouwers 3 weken extra ruimte geeft om aan hun verplichtingen te voldoen. De weidevogels zullen zeer dankbaar zijn.

Laatste reacties

  • Kletskoe

    Gewoon weer terug na oude regime. Direct na mais oogsten vanggewas zaaien. Dat zou van realiteitszin getuigen. Naast goed voor de vogels ook werkbare regel voor de boer. Voordeel voor N uitspoeling van onderzaai is marginale verbetering voor stikstofuitspoeling met extra kosten. Land kunnen bewerken in najaar is goed voor de bodemkwaliteit.

  • maiskolf

    De overheid is helemaal de weg kwijt.

  • Flirt

    Over een maand wil ik de volgende kop lezen hier op de boerderij : Boeren negeren massaal de wet om de weidevogels te sparen.

  • D. de Jong

    De overheids ambtenaren hebben beschermde status en kunnen nergens verantwoordelijk voor worden gesteld. En durven geen enkele beslissing te nemen vanuit de praktijk. Dus eerst weer jaren onderzoek laten doen veel geld over de balk gooien en veel weide vogels laten dood gaan. En dan tot de conclusie komen dat het anders moet maar ja wet is wet en die hebben we keurig uitgevoerd dus wij zijn goed (of eigenlijk beter) Kom eens uit de ivoren deug torens en wordt praktisch wetgever. Dan komen we een stuk verder met elkaar.

  • nvanrooij1

    Nog een reden om deze achterlijke regel te negeren . Als het zo droog blijft als het nu is heeft het ook geen zin om onderzaai toe te passen en zal net als vorig jaar in het najaar nogmaals gezaaid worden met de daaraan verbonden dubbele kosten.
    Dus en voor de kieviten en de extra kosten zet deze onzinnige maatregel over boord.

  • Bolder01

    Eerst de ooievaar , kraaien , vossen, de Das , enz, enz in evenwi cht brengen MAAR DAT SNAPPEN ZE NIET

  • @123

    Voor ongeveer 15 jaren terug moest men verplicht met de wiedeg door de mais na opkomst van de mais ,waardoor ook vele kievitsnesten zijn vernield ,is het nu onkunde daar op het ministerie of totale desinteresse van wat er gebeurt na het opleggen een bepaalde maatregel.

  • Tinus1

    Kijk dit is nu eens een goede analyse! Ook boeren worden niet gespaard. Maar wel evenwichtige praat. Zet dit ä.u.b. eens in een landelijk dagblad als opinie

  • haam

    De verplichte wiedeg waar @123 het over heeft .heeft er hier op de hoge esgrond ervoor gezorgd dat er een populatie scholeksters volledig is verdwenen . Bezint eer gij begint zou ik zeggen richting rvo

  • Schrauwen Landbouw

    Dit gaat ook op voor schoffelen en eggen in andere gewassen. De beleidsmakers zien graag dat we dat meer gaan doen.

  • agratax(1)

    In dit artikel komt duidelijk naar voren dat de overheidsmaatregelen om het ene "probleem" op te lossen, het andere probleem verergert. Zou niet erg zijn als de overheid dat wil inzien en repareren. Helaas de beleid makers maken geen probleem en wijzen dus naar een andere betrokken partij als schuldige en onze politiek gaat hierin mee. Bureaucraten zijn onfeilbaar.

  • kanaal

    en daarna boeren de schuld geven.

Laad alle reacties (8)

Of registreer je om te kunnen reageren.