14 reacties

‘Overgangsgebieden bieden goede mogelijkheden’

Overgangsgebieden of bufferzones kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan de oplossing van het stikstofprobleem. Een goede scheiding biedt zowel kansen voor landbouw als natuur, stelt René van Druenen.

Dirk Strijkers column besprak de discussie over land ‘sharing’ (het samengaan van landbouw en natuur) versus ‘land sparing’ (het strak scheiden van intensieve landbouw en natuur). Een tussenvorm zou het inrichten van overgangsgebieden of bufferzones tussen stad en platteland en tussen (intensieve) landbouw en natuur kunnen zijn met daarin extensieve, agro-ecologische vormen van landbouw zoals agrobosbouw.

Brede zone van extensieve, natuurinclusieve veehouderij

Nieuw is dit idee niet. Hoogleraar Landgebruiksplanning aan de WUR Martha Bakker stelde eind augustus 2018 (toen de stikstofcrisis nog pruttelend op het vuur stond) in haar lezing ‘Een toekomstvisie voor het Brabantse landschap’ al voor om rond alle bestaande natuurgebieden een brede zone van extensieve, natuurinclusieve veehouderij aan te leggen. Daarmee zouden natuurgebieden niet langer worden omringd door gangbare en intensieve landbouw, maar door extensief begraasde graslanden.

Oplossingen

Extensief betekent: geen nutriënten-input van buitenaf, geen landbouwgif, weinig tot niet maaien en hoge grondwaterstanden. Deze veranderingen lossen problemen als eutrofiering, verdroging en verzuring op. Bovendien zorgt dit in landbouwgebieden voor kruidenrijke graslanden waarin bodemleven, insecten en weidevogels het zeer goed zullen doen. Overigens is daarin natuurlijk ook plaats voor andere vormen van extensieve landbouw.

Wateroverlast tegengaan

Overgangsgebieden of bufferzones dringen de nadelige invloeden vanuit landbouw op natuur en andersom terug. Natuurgebieden worden robuust en verbindingszones tussen natuurgebieden zijn niet meer nodig. De biodiversiteit, weidevogels en insecten zullen hiervan profiteren. Daarnaast verbetert het watervasthoudend vermogen en dat is weer prettig voor het tegengaan van wateroverlast in dorpen en steden. Om voldoende voedselproductie over te houden kan volgens Martha Bakker de niet-grondgebonden landbouw het best geconcentreerd worden op industriële agroparken.

Aanpak stikstofproblematiek

In dit kader is het heel logisch dat landbouwminister Carola Schouten ook een duit in het zakje doet in haar brief waarin zij de eerste lijnen uiteenzet voor de aanpak van de stikstofproblematiek. Zij schetst daarin dat er door de ontwikkeling van een gebiedsgerichte aanpak veel kansen en mogelijkheden zijn voor de natuur. Als voorbeelden noemt zij daarbij het aanleggen van bufferzones, zoneringsmaatregelen, ruimte voor natuurinclusieve landbouw, boerennatuur en de aanleg van ‘klimaatbossen’.

Overgangsgebieden rond nationale parken

Datzelfde doet het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in het onlangs uitgebrachte rapport ‘Zorg voor landschap’ ook. Daarin stelt het vast dat het goed is dat ernaar wordt gekeken of er rond nationale parken bijvoorbeeld overgangsgebieden kunnen worden gecreëerd. Iets dat natuurlijk niet alleen geldt voor overgangsgebieden tussen (intensieve) landbouw en natuur, maar ook voor overgangsgebieden tussen stad en platteland.

Nieuwe geïntegreerde agrarische bedrijven

Daarbij is het inderdaad van belang om zeker in die overgangsgebieden de aanpak voor het stikstof- en klimaatdossiers niet alleen te bundelen – zoals het Landbouw Collectief stelt in ‘Uit de gecreëerde stikstofimpasse’, maar juist met elkaar te integreren. En dan bij voorkeur in nieuwe geïntegreerde agrarische bedrijven (zoals agrobosbouw bedrijven). Die kunnen meerdere productietakken combineren en zich richten op productie van gewassen en vee met daarbij oog voor maatschappelijke doelen zoals biodiversiteit, boer-burger-relatie, natuur en/of landschap. “Deze bedrijven ontwikkelen innovaties en experimenten buiten de bestaande paden en bieden dus echt nieuwe richtingen. Daarmee inspireren zij gangbare ondernemers en laten zij zien dat het anders kan”, zoals de landbouwminister in haar visie Realisatieplan Visie LNV Op weg met nieuw perspectief stelt.

Laatste reacties

  • kleine boer

    Nou de naam vakblad kan er wel af bij de boerderij....

  • nvanrooij1

    Hij blijft voor eigen parochie preken zonder iets zinnigs toe te voegen

  • lieke2009

    En die zgn.natuurgrazers zonder fosfaatrechten stoten geen stikstof uit zeker......

  • Kelholt

    Beste Rene,
    Voor één miljoen euro (dat geld moet toch ergens zijn) kun je vast wel ergens een stukje grond langs een Natura2000 gebied kopen om te laten zien hoe wij het moeten doen!
    <>
    @Boerderij heeft Rene jullie site gehackt, daar heeft hij wel ervaring mee, zodat hij zonder medeweten van de redactie zulke prut kan plaatsen?

  • Top plan. Maar wel op jullie eigen grond. Jullie hebben al te veel goede grond naar de donder geholpen.

  • Gat

    @kelholt zulke flapdrollen komen ons vertellen hoe wij moeten boeren? Dan wordt je een over gesubsideerde parkbeheerder!

  • Maas1

    Whala het uitdijende open lucht museum nu enkel nog mensen die je zo gek kunt krijgen om hun leven invulling te geven als zwaar gesubsidieerde veredelde boswachter.

  • Zuperboer

    Spaargeld opnemen en investeren in een lap grond die geschikt is. Vervolgens zelf laten zien hoe het moet. Dat betekent risico aangaan, maar dat is ondernemen.

  • b.witteveen21

    Goed idee, het is nog geen 10 jaar geleden dat er in ruilverkaveling Grote Veenpolder de boeren in natura 2000 gebied de rottige meenthe zijn weggehaald! Kunnen ze gewoon weer terug, want de bende die Staatsbosbeheer er van maakt doet de natuur absoluut geen goed!

  • Alco

    Laat ze die overgangsgebieden dan maar afkabbelen van de zgn. natuur.

  • DJ-D

    Juist maak daar dan maar een mooie biotoop voor de weidevogels. Dus absoluut gern bomen en struiken

  • farmerbn

    Je wordt bijna verplicht om het abonnement van boerderij op te zeggen en er één te nemen van V-focus.

  • veldzicht

    Alle boeren zouden het moeten vertikken om nog beheersgraslanden te huren,vaak moet je een knappe prijs betalen en wat krijg je er voor terug?een zooitje uitgegroeid stinkgras vol met stekels en zuring.Zelf heb ik er ook voor bedankt en koop wel als nodig een wagen graszaadhooi en heb ik het niet nodig koop ik niks.Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten gaan wel een toontje lager zingen als ze hun eigen rotzooi op moeten ruimen ,nu is het wel erg makkelijk die boeren worden weggepest van hun land en mogen als dank het vuile werk tegen betaling doen.

  • Gat

    @veldzicht zo denk ik er ook over. Krijg laatste jaren steeds meer particuliere gronden aangeboden met gras en mag mest er voor niks op uitrijden.
    20 jaar geleden laatste natuurgrond gehad. Geen dag spijt dat ik het niet meer heb. Hoop bras

Laad alle reacties (10)

Of registreer je om te kunnen reageren.