24 reactieslaatste update:29 nov 2019

‘Windmolens medeoorzaak verhoogde ammoniakdepositie’

Grootschalig gebruik van windenergie kan het klimaat verstoren en het stikstofprobleem verergeren, betoogt Ap Cloosterman.

Grootschalig gebruik van windenergie kan niet alleen het klimaat danig in de war schoppen, maar ook het stikstofprobleem verergeren. Hierbij zijn twee processen te onderscheiden:

1. Er is sprake van een inversielaag in de atmosfeer. Inversie in de meteorologie geeft aan dat de temperatuur hoger in de aardatmosfeer afwijkt van de normale situatie. Normaal is het zo dat een hogere luchtlaag kouder is dan de luchtlaag dichter bij de grond. Bij inversie is deze hogere laag warmer en ligt deze warmere luchtlaag als een deken over een koudere luchtlaag. Inversie treedt in Nederland vaak ’s zomers op, bij windstil en onbewolkt weer gedurende de nacht.

Vanwege de hoogte van de windmolens, meer dan 120 meter (inclusief wieken), wekt het draaien van de wieken turbulentie op in de verschillende luchtlagen. Omdat nu de warme lucht, welke meer waterdamp heeft opgenomen, vanuit de hogere luchtlagen door het draaien van de wieken vermengd wordt met de koudere lucht vlak boven het aard- of wateroppervlak, ontstaat achter de windmolens door condensatie een hoeveelheid zeer vochtige lucht, wolken of dikke mist, die tot meer dan 100 kilometer achter het windpark nog invloed heeft en vaak zware neerslag veroorzaakt.

Er zijn foto’s vanuit een vliegtuig gemaakt op 12 februari 2008 waarop het turbulentiepatroon achter de windmolens duidelijk is te zien en waar de wolken zich tot ver achter de horizon bewegen en waarbij het zwaar regende. Het windpark, Horns Rev I, voor de kust bij Denemarken veroorzaakte op 12 februari 2008 zoveel turbulentie dat de bewolking op meer dan 100 kilometer zichtbaar was.

2. De normale situatie, waarbij de hogere luchtlaag door afkoeling lager in temperatuur is dan de grondlaag. De warmere onderlaag stijgt op, immers warmte verplaatst zich altijd van warm naar koud.

Nu wordt de koudere bovenlaag door de wieken van de windturbine met de warmere van onderaf komende lucht gemengd en vindt een soortgelijk proces plaats als hierboven is beschreven. Deze processen zijn veelvuldig in de literatuur beschreven.

Met dit verschil: er is, voor zover ik heb kunnen nagaan, nooit aandacht besteed aan het feit dat de opstijgende lucht ook ammoniak kan bevatten.

De opgestegen lucht bevat ammoniak en deze (ammoniak bevattende) lucht wordt door een windturbine gemengd met lucht van een hogere of lagere temperatuur waardoor condensatie van de ook aanwezige waterdamp ontstaat.

Condensatie van de warme vochtige lucht doet waterdruppels ontstaan waardoor het ammoniakgas hierin oplost en als ammonia op aarde neerregent. Ook is de volgende chemische reactie nog mogelijk: Het NO2, dat afkomstig is van het verkeer, verbindt zich met water tot salpeterzuur (HNO3) en dit reageert onmiddellijk met ammoniak tot ammoniumnitraat (NH4NO3), dat dus ook van invloed is op de toename van de N-depositie.

Windturbines worden veelal in het open veld en in of rondom natuurgebieden geplaatst, waardoor de destructieve werking van de stikstofverbindingen op sommige planten (vooral dus in natuurgebieden) extremer is.

Lees verder onder de foto.

Ap Cloosterman vermoedt dat windmolens bijdragen aan het stikstofprobleem. - Foto: Henk Riswick
Ap Cloosterman vermoedt dat windmolens bijdragen aan het stikstofprobleem. - Foto: Henk Riswick

Stoppen met windturbines

Zonder windturbines en bij een droge atmosfeer zal het ammoniak/luchtmengsel tot hoog in de ruimte kunnen opstijgen en voor een klein deel in de exosfeer (de buitenste laag van de atmosfeer) naar het vacuüm in de ruimte kunnen ontsnappen. De kans is echter groter dat op een hoogte van 9 à 10 kilometer, waar winden waaien (straalstromen) met snelheden van meer dan 100 kilometer per uur, de ammoniak wordt meegesleurd. Soms zijn er zelfs snelheden van meer dan 350 kilometer per uur.

Aangezien het aardoppervlak voor 75% uit oceanen bestaat is daarmee de kans groot dat de meegesleurde ammoniak als natte N-depositie in het zeewater terechtkomt. De invloed van natte N-depositie in oceaanwater is tot op dit moment nog klein ten opzichte van de invloed van huishoudelijk afvalwater, industrieel afval en overmatig gebruik van (kunst)mest. Mijn vraag is of een grotere inzet van gierbewerkingsinstallaties de N-depositie op land sterk kan verminderen.

Best is om te stoppen met het plaatsen van windturbines op land en op zee.

Laatste reacties

  • pinkeltje

    Van die zware neerslag die windmolens veroorzaken afgelopen zomer weinig gemerkt. Afgelopen winter trouwens ook niet. Nu weer natte moesson.

  • gertjan1982

    Ik vermoed ook wel eens wat.Maar plaats dit niet meteen op internet.
    ik vermoed namelijk dat dit artikel niet klopt.

  • john***

    Die windmolens als ventilators gebruiken om alle ammoniak naar de oceaan te blazen zie ik ook nog wel zitten..

  • veldzicht

    Er wordt heel wat onderzocht.....Ja, en dan moet er iets uit komen je bent tenslotte niet voor niets onderzoeker.

  • Bennie Stevelink

    Ik heb toch wat moeite met dit verhaal. Een ventilator drijft de lucht aan, en dan kan ik mij voorstellen dat hij die lucht ook mengt.
    Bij een windmolen drijft de lucht de wieken aan, geeft dat menging?

  • farmerbn

    Windmolenhaters worden steeds vindingrijker.

  • info36

    Je zou zeggen dat hij een klap van zo'n wiek heeft opgelopen.

  • Tinus1

    Gooi het niet zomaar weg. En zijn ook grote insecten/vogeldoders, waar de boer ook weer de schuld van krijgt. Dat die dingen luchtlagen mengen is zeker. En ze zijn veel geplaatst. O.a. in ruhrgebied en dan is 100 km. Oost Brabant. Zou kunnen. Wie het met eigen ogen wil zien moet maar eens in de avondbbij een groot industriepark gaan kijken met vochtig weer. En vergelijk er met en zonder windturbines....

  • Ap je maakt het er niet eenvoudiger op...
    Maar heb u wel al bewijs gevonden wellicht dat er daadwerkelijk ammoniak of ammoniak-verbinding als depositie neervalt ??

    In dat geval plaats ik onmiddellijk een stuk of 4 rondom de kavel alhier, voor elke windrichting één zodat ik er zeker van ben dat ik geen kunstmest meer hoef te strooien.
    Is het gras ietsje te groen/blauw dan zetten we gewoon eentje uit en indien geen wind en geel gras dan zetten we stroom op de wondermolen.
    vr gr René

  • Peer67

    Wat weten we intussen van windmolens?

    Niemand wil ze in de buurt hebben.
    In Duitsland worden er bossen voor gekapt.
    Ze veroorzaken grote vogel- en insectensterfte.
    De benodigde materialen zijn zeldzaam en veroorzaken milieuschade bij de winning.
    Recycling van de wieken is een probleem.
    Het is een aanbodgerichte stroomvoorziening.
    Zelfs als we ons land helemaal vol zetten kunnen windmolens slechts voor een klein gedeelte in onze energie voorzien.
    Ze zijn per geproduceerde kWh veel onveiliger dan kerncentrales.
    Ze maken burgers ziek door slagschaduw en geluid.
    Ze beïnvloeden luchtstromen en daarmee het klimaat.

    Je vraagt je toch af wie nog enthousiast van windmolens kan zijn.

  • Onderzoek heeft niet altijd de gewenste conclusies!

  • Het volgende onderzoek gaat over het vermoeden dat vogels tegen de wieken aanvliegen omdat ze geschrokken zijn van loslopende katten.

  • melkveebedrijfvanessen

    Bijzonder verhaal. Bij windstil weer treed inversie op. ( Punt 1 eerste alinea) Vervolgens wekt het draaien van de wieken turbulentie op. (Punt 1 tweede alinea) Maar bij windstil weer draaien ze toch niet?

  • Maas1

    Hollandse gekte!
    De klap van de windmolen
    Laat ze de molens de andere kant opdraaien dan gaan de geld stromen ook anders.
    Windmolens hebben het voordeel dat als men bomen daarvoor kapt dan is er ook geen blad meer en heb je ook geen bladblazer nodig, goed voor het Milieu.
    Als het voorjaar wordt dan zijn de meeste bladeren wel gevallen dat geeft in ieder geval wellicht minder druk in de geestelijke gezondheidszorg.
    De lage landen in verwarring Hollandse gekte!

  • Jan K

    Laat ze eens een rookproef doen zoals in stallen weleens word gedaan, om de ventilatie te controleren, filmen en op internet zetten.

  • agratax(1)

    Uit bovenstaand artikel blijkt nog eens duidelijk, dat onze beleidsmakers besluiten nemen die niet gestoeld zijn op gedegen onderzoek. Er zal weinig anders overblijven dan moderne kernenergie. Dan is de CO2 uitstoot NUL en is de turbulentie de luchtlagen achter de wieken weg. Laten we als mensen nu eens leren, dat actie altijd leidt tot reactie en als je niet eerst over gaat tot het onderzoeken wat de reactie zal, hol je van de ene misser na de andere negatieve verrassing.

  • agratax(1)

    @Bennie. Ik vermoed dat de wieken geen menging geven, maar de vorm van de wieken doet denken aan vliegtuigvleugels en dat betekent dat achter de wieken een vacuum zou kunnen ontstaan.

  • Hilhorst100

    In dit verhaal lees ik vaak het woord kan kan kan vermoedt en vaak v dus een kulverhaal met alleen maar aannames, wat klakkeloos door regering als waar wordt aangenomen. Ik vermoedt dat het komende periode vaak en zeer streng kan gaan vriezen.

  • ghsmale

    Als dit verhaal klopt,
    dan mengen de vliegtuigen ook alles door elkaar.

  • Alco

    Als wieken van molens horizontaal zouden staan en lucht zou verticaal verplaatsen, dan zou ik er nog wat van geloven. Al zou het effect nihil zijn.
    Verder ga ik mee wat @Bennie zegt in 19.34

  • farmerbn

    In het mandje van een luchtballon voel je ook geen wind.

  • Sandie

    Zeker geen kul verhaal onderzoeken in de V.S.,China en Denemarken hebben wel degelijk aangetoond dat windmolens effect hebben op verstoren van het klimaat.Net als in begin van de Jaren zeventig gewaarschuwd werd tegen aardbevingen in Groningen slagen nu ook weer overheid en belanghebbende waarschuwingen te negeren.

  • Alco

    @Sandie. Dat je Groningen erbij haalt bewijst wel je kulligheid.

  • Sandie

    @ Alco jou reactie zegt al voldoende.

Laad alle reacties (20)

Of registreer je om te kunnen reageren.