Expertblog

2 reacties

‘Plagen rukken op naar de stad’

Belang gewasbeschermingsmiddelen wordt ook buiten de agrarische sector voelbaar, aldus Jo Ottenheim.

Eikenprocessierupsen met jeuk en oogschade tot gevolg, tijgermuggen die besmettelijke tropische ziektes overbrengen, buxusmotten met kale tuinen tot gevolg, Japanse duizendknoop met schade aan huizen en wegen en Amerikaanse vogelkers die de biodiversiteit in natuurgebieden bedreigt. De opmars en overlast van deze van oorsprong buitenlandse insecten en planten is bijna niet te stuiten en de overlast gaat alleen maar toenemen. Wat is er aan de hand?

Het aantal beschikbare gewasbeschermingsmiddelen met een brede werking is de afgelopen jaren fors afgenomen.

Deskundigen wijzen op klimaatverandering, maar ook de toenemende internationale handel en het toenemend toerisme zorgen ervoor dat allerlei nieuwe planten en insecten zich hier vestigen. Uit vrees voor een nieuwe bacterie in Nederland riep afgelopen zomer de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit zelfs toeristen op om geen planten mee te nemen uit Italië, Frankrijk, Spanje of Portugal en recent presenteerde de EU een lijst met twintig voor planten schadelijke organismen met ‘de meest ernstige economische, sociale en milieugevolgen voor het grondgebied van de EU’. Ook veranderingen in het pakket beschikbare gewasbeschermingsmiddelen en het al dan niet willen inzetten van deze middelen speelt een rol.

Lees verder onder de foto

Een waarschuwing voor een boom vol met eikenprocessierupsen. - Foto: ANP
Een waarschuwing voor een boom vol met eikenprocessierupsen. - Foto: ANP

Beschikbaarheid onvoldoende

Het aantal beschikbare gewasbeschermingsmiddelen met een brede werking is de afgelopen jaren fors afgenomen. Deze middelen zorgden ervoor dat een heel scala aan insecten, onkruiden en schimmels bestreden werd. Deze middelen met een brede werking zijn inmiddels vervangen door middelen met een veel specifiekere werking. Door die specifiekere werking zijn ze minder risicovol voor mens en milieu, maar er ‘ontsnappen’ weer soorten aan de huidige bestrijdingsschema’s.

Je kon afgelopen zomer de gemeenten op de gemeentegrens herkennen die wel en niet middelen gebruikten tegen de eikenprocessierups

Het totale aantal gewasbeschermingsmiddelen dat tegenwoordig gebruikt mag worden, geeft daarom onvoldoende antwoord op toenemende problemen met allerlei insecten, schimmels en onkruiden. Boeren en tuinders lopen tegen grenzen aan, maar ook in de openbare ruimte en bij particulieren nemen de problemen toe.

Erkenning

Voor de openbare ruimte heeft de Rijksoverheid bepaald dat daar geen gewasbeschermingsmiddelen meer gebruikt mogen worden. Uitzonderingen op dat gebruiksverbod zijn ook geformuleerd, bijvoorbeeld voor eikenprocessierupsen, buxusmotten, tijgermuggen, Japanse duizendknoop en Amerikaanse vogelkers. Daarmee erkent de overheid dat niet-chemische bestrijdingsmethoden van deze plagen niet goed werken. Zogenaamde ‘groene gemeenten’ die alle gewasbeschermingsmiddelen in de ban hebben gedaan, realiseren zich wellicht onvoldoende dat een effectieve en zorgvuldige bestrijding mét gewasbeschermingsmiddelen juist noodzakelijk is voor de bescherming van mens, dier of milieu. Zo kon je afgelopen zomer de gemeenten op de gemeentegrens herkennen die wel en niet middelen gebruikten tegen de eikenprocessierups.

Lees verder onder de foto

De buxusrups heeft inmiddels op de Waddeneilanden na heel Nederland bereikt, en zorgt voor totaal kaalgevreten buxusplanten. - Foto: ANP
De buxusrups heeft inmiddels op de Waddeneilanden na heel Nederland bereikt, en zorgt voor totaal kaalgevreten buxusplanten. - Foto: ANP

Toelating lastiger

Feit is dat het lastiger en duurder wordt voor fabrikanten om een toelating voor een gewasbeschermingsmiddel te krijgen. Boeren en tuinders hebben daar last van omdat het steeds moeilijker wordt de landbouwproducten effectief en efficiënt te beschermen. Niet voor niets speelt de discussie over de toelaatbaarheid van gewasbeschermingsmiddelen een rol bij de boerenprotesten. Maar ook burgers gaan het wegvallen van gewasbeschermingsmiddelen steeds meer merken, direct door toenemend ongedierte (denk bijvoorbeeld ook aan het toenemend aantal ratten in de stad) of indirect via het voedsel.

De gemiddelde burger hoort vrijwel nooit berichten over het wegvallen van gewasbeschermingsmiddelen

De gemiddelde burger komt vrijwel nooit in contact met alarmerende rapporten over de impact van het wegvallen van gewasbeschermingsmiddelen. Deze blijven in het internetdomein van vakbroeders. Bij de vraag: ‘wat eten we vanavond?’ laat het de consument koud dat boeren steeds minder mogelijkheden hebben voor het bestrijden van allerlei ziekten, plagen en onkruiden. De schappen van de supermarkt en groenteleverancier zijn immers het hele jaar goedgevuld. Nu er steeds meer plagen en onkruiden zijn waar burgers ook last van hebben, zou dat wel eens het kantelpunt in de discussie kunnen worden.

Laatste reacties

  • Alco

    Men kan dus ook wel stellen dat de "plagen"uit de stad komen.

  • agratax(1)

    Goed stuk met duidelijke uitleg. Laten we hopen dat de nieuwe rattenbestrijding met plaaggeuren die de rat verdrijven uit onze gebouwen ze rechtstreeks de stad in stuurt. De schone stad vol lekkere hapjes in de afvalbak van het take away eethuis.
    Dit heeft maar enkele jaren te duren of de rattenbestrijder inclusief gif doos is terug. Dat de boeren gebukt gaan onder de plaagdieren en planten deert geen stedeling maar als de stad vol zit met deze "krengen" die de tuinen en plantsoenen vernielen of erger nog de lieve huisdieren het leven zuur maken is ingrijpen weer de opdracht van de Groenen. Of erger, de boer , de schuldige moet wijken omdat hij de ratten tot vluchten heeft gedwongen. Boer pas op je kippen zou ik zeggen.

Of registreer je om te kunnen reageren.