Redactieblog

‘Boeren op televisie: geen ruimte voor nuance’

Boeren zijn vaak blij met tv-aandacht, maar ze blijven een acteur in een script.

Ze kwamen met z’n tweeën kijken of ik wel geschikt was voor hun programma. De één oogde als een ervaren tv-presentatrice, met een open houding en dito vragen, de ander, een in iets moderns gestoken regie-assistente, had een meer observerende blik, alsof ze bij iedere oogopslag beoordeelde of het wel leuk stond op tv.

‘Ik meende te bespeuren dat ze de nuance zochten en geen zwart-wit-beeld wilden schetsen.’

Last van vooroordelen

Na een rondleiding over de kavel zaten we nog een tijd geanimeerd te praten, over agrarische problemen, over de kloof tussen boer en politiek en over de strijd tussen boer en natuur. Ik zei dat het boeren stoort dat ze altijd in een bepaalde hoek worden gezet. Daar konden ze wel in komen. Vooral de regie-assistente was het er hartgrondig mee eens. Ze had namelijk ook last van vooroordelen, want ze kwam uit Epe. “Epe?”, zeiden de mensen haar dan, “daar hebben ze toch zo’n streng geloof en ze mogen geen tv kijken…”. “Terwijl ik daar ook woon!”, zei ze. Ze wees daarbij op haar wufte sjaaltje, alsof je daaraan kon aflezen dat er heus ook wel alternatieve mensen woonden. Ik voelde nog geen argwaan. Ik meende er juist in te bespeuren dat ze de nuance zochten en geen zwart-wit-beeld wilden schetsen.

Op zoek naar emotie en gepeperde uitspraken

De dames hadden nog geen idee hoe ze me in hun programma moesten inpassen en daarom stelde ik een thema voor met Frans Vera als gesprekspartner. Deze geestelijk vader van de Oostvaardersplassen wil in Nederland robuuste natuurzones voor verzonnen wildernis waaruit de boer geweerd wordt. Ikzelf zie meer in het werk van aaneengesloten agrarische natuurverenigingen en biologische boeren. Brengt meer biodiversiteit en is veel betaalbaarder.

Ze zagen wel brood in de controverse, maar waren duidelijk nog op zoek naar veel meer emotie en gepeperde uitspraken die het op tv altijd zo goed doen. Als voorbeeld van wat ze voor ogen stond, vertelden ze over collega-boer Jan H. die ze ooit in hun programma hadden. Die was super gefrustreerd en boos op de boeren, de overheid, de consument, op wie niet? Dat was nog eens mooie televisie, zeiden ze met vochtige ogen.

Te genuanceerd

Toen kreeg ik het door. Hoewel de regie-assistente net had gezegd dat ze zich zo stoorde aan vooroordelen over Epe, wilden ze toch niets liever dan stereotype beelden van een rood aangelopen boer. Waarmee ze de vooroordelen natuurlijk zouden versterken. Ze bevestigden mijn idee van de tv: een grote vooroordelenmachine waar bitter weinig plaats is voor nuance. Dat bleek dan ook na een maand. Ik kreeg een mailtje dat ze het erg leuk hadden gevonden, maar dat ik te genuanceerd was voor hun programma. Ik heb nog gedacht om iets zuurs terug te mailen maar heb me ingehouden. Ik vond het namelijk ook een compliment.

Of registreer je om te kunnen reageren.