Expertblog

‘Monopolie op planteigenschappen van de baan’

Het EOB verstrekt geen octrooien meer op klassiek veredelde planten. Een volledig terechte uitspraak.

Het Europees Octrooi Bureau (EOB) maakte afgelopen week, na jaren van onzekerheid, bekend te zullen stoppen met het verstrekken van octrooien op klassiek veredelde planten. Een volledig terechte uitspraak die een eind maakt aan de dreigende monopoliepositie van multinationals als Monsanto en Syngenta. Zij claimden via het octrooirecht steeds vaker het alleenrecht op natuurlijke planteigenschappen die nodig zijn voor de veredeling van nieuwe groente- en fruitrassen.

Inzet EVP heeft vruchten afgeworpen

De bekendmaking van het EOB maakt duidelijk dat onze inzet vanuit de Europese Volkspartij zijn vruchten heeft afgeworpen. In 2012 diende het Europees Parlement op initiatief van de EVP, de grootste fractie in het Parlement waar het CDA deel van uit maakt, al een eerste resolutie in bij de Europese Commissie om de problemen aan te kaarten.

Eind 2015 hebben we deze oproep, opnieuw op initiatief van de EVP, herhaald. Mede door druk van belangenorganisaties als Plantum en de Vereniging voor Bloemveilingen Nederland (VBN). In reactie op de resolutie oordeelde de Europese Commissie dat het octrooirecht niet van toepassing kan zijn op klassieke veredeling. In februari kwam de Europese Raad tot dezelfde conclusie.

Goed nieuws voor Nederlandse familiebedrijven

De uitspraak van het EOB is goed nieuws voor de driehonderd Nederlandse familie- gezinsbedrijven die actief zijn in de plantveredeling. Zij leveren bijna 35% van de groentezaden in de wereldhandel.

Ook telers in de groente- en fruitsector kunnen daarom opgelucht adem halen nu er weer vrijuit gebruik gemaakt mag worden van biologisch materiaal om nieuwe rassen te kweken. Dat is cruciaal voor de voedselzekerheid en biodiversiteit. Iets waar uiteindelijk ook de consument bij gebaat is.

Niet stil blijven zitten

Ondanks de heldere uitspraak van het EOB mogen we niet stil blijven zitten. Nog onduidelijk is welke nieuwe veredelingstechnieken onder de definitie van klassieke veredeling zullen vallen. Ook geldt de uitspraak van het EOB enkel voor Europese landen, terwijl zaden wereldwijd worden verhandeld.

En wat gaat er gebeuren met de pakweg 125 octrooien die al zijn toegekend? Volgens Plantum moeten de octrooien in de rechtszaal worden aangevochten, maar ook daar lijkt enige onduidelijkheid over te bestaan. Want wie spant die rechtszaken aan?

Er zijn nog een heleboel onbeantwoorde vragen die er voor zorgen dat dit hoofdstuk nog niet is afgesloten. Samen met Plantum, VBN, de Europese Commissie en de Europese Raad moeten we vanuit het Europees Parlement daarom wat mij betreft de vinger aan de pols houden.

De situatie moet op de voet worden gevolgd zodat voor alle onduidelijkheden een passende oplossing kan worden gevonden. Want het kan niet zo zijn dat bedrijven zoals Syngenta of Monsanto bepalen wat u en ik op ons bord krijgen.

Of registreer je om te kunnen reageren.