Boerenblog

1 reactie

‘Coca of cocaïne? (1)’

In Bolivia is het sinds kort het toegestane areaal coca nagenoeg verdubbeld van 12.000 naar 22.000 hectares. De nieuwe wet is wel omstreden.

Coca is een klein struikje waarvan je vier keer per jaar coca-bladeren kan oogsten. Boeren telen dit gewas al duizenden jaren in de uitlopers van de Andes. Het is een van de twee ingrediënten die Coca Cola zijn smaak en naam geven (het andere zijn Afrikaanse kola-noten).

Coca is een lichte stimulant. Thee van cocablaadjes helpt tegen hoogteziekte. Uit onderzoek blijkt dat coca veel ijzer en vitamine C bevat. Mogelijk kan het diabetes verlichten. Bovendien speelt het een belangrijke rol bij religieuze en sociale plechtigheden. ‘Zieners’ lezen in de cocabladeren je toekomst.


  • Een cocaveld in Bolivia. - Foto's: Jenneke van Vliet

    Een cocaveld in Bolivia. - Foto's: Jenneke van Vliet

  • De cocaplant is een struik, de bladeren kun je vier keer per jaar oogsten.

    De cocaplant is een struik, de bladeren kun je vier keer per jaar oogsten.

Kauwen op cocabladeren vermindert slaap, pijn en honger. Vooral oude mensen, mijnwerkers, boeren en anderen met zware lichamelijke werkzaamheden zie je met een dikke wang met daarin een bal van gekneusde cocabladeren rondlopen. Door de bladeren te mengen met wat bicarbonaat wordt dit effect versterkt. Je mond voelt wat verdoofd aan.

Toch is het niet te vergelijken met de drug cocaïne. Het is niet verslavend en geeft ook niet die enorme ‘rush’ als het witte poeder. Maar van cocabladeren kan je – via een reeks chemische bewerkingen – wél cocaïne maken.

Cocablad of harddrugs?

En daarin zit nu juist het probleem van Bolivia: want hoe zorg je dat het cocablad dat in je land wordt verbouwd niet eindigt als harddrugs? Tot 2005 was het duidelijk: de teelt van coca was strafbaar. De neoliberale regeringen en dictaturen van Bolivia stonden sterk onder invloed van de Verenigde Staten. Dat land beschouwde Latijns-Amerika als zijn ‘achtertuin’.

De VS financierde en leidde de ‘War on Drugs’, waarbij in Zuid-Amerika vele hectares cocaplanten werden vernietigd. Dit ging niet subtiel: de velden werden platgebrand of vanuit de lucht bespoten met herbiciden. Ook waterbronnen of passerende dorpelingen kregen bij daarbij regelmatig de volle laag.

Arme boeren werden opgepakt voor het telen van een gewas dat zij al eeuwenlang gebruikten, maar dat als wit poeder vanaf de jaren ’70 van de negentiende eeuw en masse verdween in Europese en Amerikaanse neuzen.

Roer om met voormalige cocaboer als president

Twaalf jaar geleden ging het roer om. Evo Morales trad aan als de eerste inheemse (indiaanse) president van Bolivia. Ooit verbouwde hij als arme boer zelf coca. Onder de leus ‘coca is geen cocaïne’ brak hij radicaal met de door de VS gestuurde politiek. In mijn volgende blog vertel ik hier meer over.

Voormalig cocaboer Evo Morales is nu president van Bolivia. - Foto: ANP
Voormalig cocaboer Evo Morales is nu president van Bolivia. - Foto: ANP

Eén reactie

  • agro1

    in de vs is niks geleerd van de drooglegging. hier ook niet. een fout maken is niet erg. er niet van leren is dom, er niet van WILLEN leren is misdadig.

Of registreer je om te kunnen reageren.