Home

Achtergrond 2 reacties

Vleesverkoop professioneler, minder pakketten

De omzet uit boerderijverkoop is tussen 2013 en 2018 fors gestegen. De consument wil meer regionale producten van bedrijven met een ‘verhaal’ en haalt die producten ook vaker op.

Steeds meer boeren profileren zich via webshops of sociale media met een tweede tak: boerderijverkoop. Daarnaast zijn concepten als koop een koe/kip/varken in opkomst. Tussen 2013 en 2018 steeg het aantal bedrijven dat aan boerderijverkoop doet van 2.720 tot 3.160 (inclusief groenten, zuivel, fruit). De omzet verdubbelde bijna, van € 142 tot € 271 miljoen. Dat blijkt uit het rapport Kijk op multifunctionele landbouw van Wageningen University & Research.

Het aantal bedrijven dat aan boerderijverkoop doet, is de laatste jaren gestegen. De omzet van deze bedrijven nam een nog veel grotere vlucht. Boerderijwinkels zijn samen goed voor het leeuwendeel van de omzet. - Foto: Hans Prinsen
Het aantal bedrijven dat aan boerderijverkoop doet, is de laatste jaren gestegen. De omzet van deze bedrijven nam een nog veel grotere vlucht. Boerderijwinkels zijn samen goed voor het leeuwendeel van de omzet. - Foto: Hans Prinsen

Steeds meer klanten komen in de boerderijwinkels

Opvallend is de terugloop in online verkoop. Dat wil zeggen de rechtstreekse levering door boeren (bijvoorbeeld maaltijdboxen). Voor vlees wordt dit steeds vaker gedaan door grotere, gespecialiseerde bedrijven als Crowdbutching in Baambrugge (koop een koe/varken/kip) of Samen een koe/varken/kip kopen in Haaksbergen. Ook het opsturen van pakketten naar zorginstellingen/horeca is flink afgenomen. De totale omzet van rechtstreekse levering bedraagt € 25 miljoen.

Boerderijwinkels zijn goed voor het leeuwendeel van de omzet: € 173 miljoen. De omzetten van deze winkels zijn sterk gestegen door professionalisering, een goed bedrijfsverhaal, herkenbaarheid en een toegenomen vraag naar regionale producten. De gemiddelde omzet van grote boerderijwinkels is tussen 2013 en 2018 zelfs verdubbeld tot € 400.000. De consument vult zijn mandje ook vaker in de boerderijwinkel zelf. Bestellingen worden weliswaar online gedaan, maar op locatie opgehaald.

‘Blaarkopvlees verkoopt dankzij smaak én verhaal’

Jessica en Maurits Tepper verhuisden in 2015 van de stad Groningen naar een woonboerderij in het nabijgelegen Roderwolde. Daar begonnen ze natuurboerderij Eytemaheert en runnen ze een natuurinclusieve veehouderij met gesloten kringloop. Onder meer in samenwerking met Staatsbosbeheer en Wageningen University & Research. “In dat plaatje paste ook het zeldzame Groninger Blaarkop-ras. We houden er nu 110 en het vlees, 3.600 kilo van twintig koeien per jaar, verkopen we aan consumenten”, vertelt Jessica.

Jessica Tepper (34) heeft in Roderwolde (Dr.) samen met haar man Maurits (40) een bedrijf met 110 Groninger Blaarkoppen. - Foto: Jan Willem van Vliet
Jessica Tepper (34) heeft in Roderwolde (Dr.) samen met haar man Maurits (40) een bedrijf met 110 Groninger Blaarkoppen. - Foto: Jan Willem van Vliet

Hoe hebben jullie dit opgebouwd?

“Maurits heeft een agrarische link en als ondernemende types hadden we deze ambitie. We pachten veel grond en zijn begonnen met vijf kalfjes. Daarna kochten we twee jaar lang drachtige dieren. Sindsdien redden we het met eigen opfok. Het is snel gegaan. In 2016 lieten we zes runderen voor consumentenverkoop slachten. In 2019 waren dat er al twintig. Het slachten gebeurt bij Kroon in Groningen, het verwerken bij ABZ in Anloo.”

Hoe verkopen jullie het vlees?

“Dat deden we eerst via een restaurant en enkele vaste klanten. Later ook via een website. In het begin verstuurden we vleespakketten een keer in de week door het hele land. Later werd dat drie keer. In 2018 maakten we door brand op onze locatie een drastische keuze. We gingen werken met vaste afhaaldagen en locaties: Amsterdam, Epe en Loenen aan de Vecht. Daar stopten we echter ook mee. De animo in de Randstad viel toch wat tegen en we vonden het niet duurzaam. Nu zijn alle verkooppunten regionaal. Bij ons, een boerderijwinkel in Slochteren en een natuurvoedingswinkel in Groningen. Klanten geven dan online aan waar ze hun vlees willen afhalen.”

Wat maakt het vlees bijzonder?

“Het draait niet alleen om de smaak en de kwaliteit van het vlees van dit zeldzame ras. We hebben bovenal een sterk verhaal. Onze bedrijfsvoering spreekt de mensen aan. De koeien krijgen alleen gras en hooi en geen krachtvoer. Ook gebruiken we geen kunstmest. Daarnaast is de kringloop gesloten, zijn we natuurinclusief en werken we regionaal. Dat spreekt onze vijftig tot zestig klanten enorm aan. Advertenties via bijvoorbeeld sociale media hebben we niet meer nodig. Het vlees verkoopt zich zelf.”

Hoe is het verdienmodel?

“Het afgelopen jaar hebben we twintig Blaarkoppen laten slachten. Per koe blijft 180 kilo vlees over. Die koeien worden ‘aangeboden’ in vleespakketten van 3 tot 25 kilo. Vaak kiezen onze klanten voor de grotere pakketten. Zo kunnen we de Blaarkoppen goed verwaarden. Met een brutomarge van 64% kunnen we er ook een goede boterham aan verdienen. Ook doordat onze kostprijs door het niet gebruiken van krachtvoer lager is.”

Verkopen jullie alleen vlees?

“Nu nog wel, maar dit jaar willen we met de Blaarkop, een dubbeldoelras, gaan melken. Zo kunnen we straks ook kaas gaan verkopen.”

Binnen de sectoren zijn pluimveehouders qua boerderijverkoop het meest bedrijvig. 22% van deze groep verkoopt vlees en/of eieren aan consumenten. Onder melkveehouders (6,5%) en varkenshouders (3,5) is die animo veel kleiner (bron: CBS). Biologisch veehouders doen veel vaker aan boerderijverkoop. Onder pluimvee- en melkveehouders (inclusief zuivel) is dit aandeel 31%, varkenshouders blijven hier met 17% bij achter.

Opvallend is verder dat er bij thuisverkoop geen middenweg lijkt te zijn. Of de omzet is minder dan 10% van het hele bedrijf of het is meer dan 50%. Dat laatste geldt vooral voor rundvlees en zuivel.

‘Het is niet altijd makkelijk, maar consumenten geven energie’

Diana Saaman vertrok twintig jaar geleden van Rotterdam naar de Achterhoek en begon naast haar eigen baan een kleinschalige neventak: natuurlijke varkenshouderij Frank en Frij. Ze heeft vijf fokzeugen en mest jaarlijks zeventig tot negentig scharrelvleesvarkens af. De dieren worden bij Heinen in het nabijgelegen Zelhem geslacht en verwerkt. Het vlees verkoopt Saaman in pakketten van 3 tot 8 kilo rechtstreeks aan consumenten. “Ik geloof niet in de grootschalige en gangbare manier van varkens houden. Welzijn staat voorop. Varkens lopen hier zowel binnen als buiten.”

Diana Saaman (53) heeft in Wehl (Gld.) een bedrijf met scharrelvarkens en een boerderijwinkel. - Foto: Henk Riswick
Diana Saaman (53) heeft in Wehl (Gld.) een bedrijf met scharrelvarkens en een boerderijwinkel. - Foto: Henk Riswick

Saaman beurt een goede prijs voor de varkens die gemiddeld met 125 kilo afgemest en compleet verwaard worden. “Mijn kostprijs is met € 3 per kilo pittig, maar de opbrengst ligt gemiddeld vier keer zo hoog. Een duurder jaar kan ik vaak probleemloos doorberekenen. De consument heeft het ervoor over. Die waardeert de manier waarop ik varkens houd.”

De klantenkring is de laatste jaren flink gegroeid. Saaman heeft er honderden. Die klanten komen wel voor 90% uit de Randstad. “De vraag is daar veel groter, welzijn is er een groter thema.”

Saaman startte eind 2016 een webwinkel. Sindsdien verstuurt ze ook vleespakketten per post. “Dat doe ik samen met een vriendin en het loopt als een trein. Ik verkoop nog 20% van het vlees via de boerderijwinkel.”

Ondanks het succes voelt Saaman wel weerstand binnen de sector. “Het hele traject van vleesverkoop van scharrelvarkens is niet makkelijk. Maatwerk mist, alles is op gangbaar ingericht. Het zijn de consumenten die energie geven en de verkoop succesvol maken.”

Laatste reacties

  • farmerbn

    Leuk geprobeerd maar lees ook het verhaal van de Amstelboeren. Je kunt misschien net je opbrengst van een moestuin of keuterboerderijtje verkopen maar een gezin van onderhouden is niet mogelijk.

  • husky

    Met alle respect ook voor Saaman, ze geloofd niet in de huidige varkenshouderij, maar op haar manier kan men de "gewone" consument niet voeden.

Of registreer je om te kunnen reageren.