Home

Achtergrond laatste update:28 jan 2020

Trend 6: acties en belangenbehartiging naast elkaar

Belangenbehartigers en actievoerders bundelen krachten om de gewenste resultaten te boeken, tegelijkertijd verschillen de meningen over standpunten en manier van communiceren.

De belangenbehartiging is versplinterd en tegelijk verenigd. Boeren zoeken gelijkgestemden en richten een eigen groep op om hun standpunten te verkondigen. In de stikstofcrisis neemt het Landbouw Collectief, namens 13 landbouwpartijen het voortouw. Hierbij gebruik makend van de contacten en lobby-ervaring die de standsorganisaties in de afgelopen jaren hebben opgedaan.

Stikstofbeleid

Het collectief moet wat betreft initiatiefnemer Jeroen van Maanen samen blijven optrekken, ook als de stikstofmaatregelen door de Kamer heen zijn. “Samen kun je immers meer bereiken. De CO2-discussie komt eraan, dat is een zelfde soort probleem als stikstof. Dat moet je ook met z’n allen aanpakken. De warme contacten zijn er nu.”

Kritiek op LTO Nederland

De onvrede onder boeren blijft aanwezig. Het schuurt tussen en binnen verenigingen. Ook landbouwinstituut LTO moet het ontgelden. De grootste lobby-organisatie heeft last van kritiek van leden, niet-leden en steeds meer ex-leden. Een eerder geopperde samenwerking van ketenpartijen in AgriNL is vorig jaar niet echt van de grond gekomen. Voorman Calon lijkt aan draagvlak te verliezen, binnen en buiten LTO.

Lees verder onder de foto.

Trekkers zullen ook dit jaar weer ten tonele verschijnen om boerenstandpunten kracht bij te zetten. De actiebereidheid is nog steeds groot, de actie-organisaties hebben hun speerpunten voor 2020 benoemd. - Foto: Fred Libochant
Trekkers zullen ook dit jaar weer ten tonele verschijnen om boerenstandpunten kracht bij te zetten. De actiebereidheid is nog steeds groot, de actie-organisaties hebben hun speerpunten voor 2020 benoemd. - Foto: Fred Libochant

Landbouw Collectief

Het eerste wapenfeit van het Landbouw Collectief het rapport Uit de gecreëerde stikstofimpasse is het vertrekpunt van onderhandelingen. Een aantal van de organisaties binnen het Collectief zette aan het begin van het jaar uiteen wat de stand van zaken is rondom de punten die het collectief heeft benoemd. Welke punten volgens het gezamenlijke standpunt door het kabinet waren overgenomen en waar de boeren nog stevig over willen onderhandelen. Farmers Defence Force was daar een van, maar is op sommige punten feller dan de partijen overeen zijn gekomen. Afsluitend blijven ze steevast dreigen met nieuwe trekkeracties als hun verzoeken niet worden ingewilligd.

Vertrouwen kan snel omslaan in wantrouwen of zelfs agressie

Publieke opinie boerenprotest

Het is afwachten hoe nieuwe acties, al dan niet met trekkers, het komende jaar zullen vallen bij het grote publiek. Frank Peters, expert crisiscommunicatie, weet dat het belangrijk is om de publieke opinie aan je zijde te houden. Boeren willen politiek gezien winst behalen, maar politici zijn gevoelig voor de publieke opinie. Dat vraagt voorzichtig handelen. “Boeren hadden vooral in het begin, in oktober veel sympathie, maar de actievoerders moeten zorgvuldig zijn in het kiezen van hun actiemethoden en doelen om die te behouden. Vertrouwen, in dit geval in een beroepsgroep, kan snel omslaan in wantrouwen of zelfs agressie.”

Blokkades

Het gebruik van geweld of het opzetten daartoe is volgens Peters dan ook funest voor het mogelijke succes van trekkerprotesten. Peters snapt dat (een deel van de) boeren zich kunnen vinden in hard taalgebruik en blokkades van wegen of bedrijven, “maar het is voor boeren belangrijk om het effect breder te bekijken. Als het sentiment omslaat, werkt een actie juist averechts en zijn alle eerdere protesten voor niets geweest.”

Actiebereidheid blijft groot

Als er iets is wat boeren in 2019 hebben geleerd, is dat een groots trekkerprotest slechts een paar WhatsAppberichtjes verwijderd is. De kar wordt ook in 2020 nog steeds getrokken door een zestal fanatieke actievoerders van Farmers Defence Force, onder leiding van Mark van den Oever. Maar ook zonder strijdvaardige teksten van de Brabantse boer kunnen boeren een groep trekkers optrommelen voor een regionaal protest.
Agractie
Farmers Defence Force en Agractie hebben actieplannen voor 2020 en richten zich niet alleen op stikstof. Er zijn nog meer onderwerpen waar boeren zich voor willen inzetten. Het verdienmodel van de boer en de uitwerking van klimaatmaatregelen zijn benoemde speerpunten. De organisaties hebben soms een verschillende aanvliegroute, maar zijn bereid om elkaar bij te staan.
Daarbij is de sympathie voor boeren onderling groot. De roep om samen op te trekken is niet aan dovemansoren gericht. Zelfs een Duits protest tegen het mestbeleid, waar boeren uit Nederland ook belang bij hebben, is voor honderden reden om uren op de trekker te zitten.

Boeren staan voor misschien wel de belangrijkste keuze in hun ondernemersbestaan: ga ik door of niet? Lees wat er speelt dit jaar, inclusief alle 20 trends.

Al het nieuws, achtergronden en interviews over de boerenprotesten vind je in dit dossier.

Of registreer je om te kunnen reageren.