Home

Achtergrond

Evenement op erf vergt veel voorbereiding van boer

Grote marktpartijen als Campina en Albert Heijn organiseren jaarlijks wel een of meer grote publieksevenementen bij boeren op het erf. HZPC organiseert demodagen bij telers. Al nemen de organisaties veel werk uit handen, er komt voor de boer toch nog veel bij kijken.

Boeren ervaren het vaak als een eer als ze worden gevraagd om deel te nemen aan grote evenementen van hun afnemer. Want Campina wil uiteraard vooral mooie, fris ogende melkveehouderijen in de etalage zetten op zijn jaarlijkse Boerderijdagen. Met de koeien in de wei, want dat ziet de kritische consument graag. Ook Albert Heijn maakt graag goede sier met zijn leveranciers op de Buitendagen en andere publieksevenementen. Daar is ook niets mis mee, want het draagt bij aan het positieve imago van de agrarische sector, die van alle kanten met kritiek wordt bestookt.

Epke Zonderland neemt als boegbeeld van Campina deel aan een 'race' op de boerderij van melkveehouder Cor Veldhuisen in Nigtevecht (Utrecht). "Je moet je zaken goed op orde hebben", zegt Veldhuisen. - Foto: Campina
Epke Zonderland neemt als boegbeeld van Campina deel aan een 'race' op de boerderij van melkveehouder Cor Veldhuisen in Nigtevecht (Utrecht). "Je moet je zaken goed op orde hebben", zegt Veldhuisen. - Foto: Campina

Draaiboeken en checklists bij de hand

Deelnemende boeren komen op die grote publieksevenementen dan ook graag goed voor de dag. Al doen Campina en Albert Heijn er alles aan om de deelnemende boeren zo veel mogelijk te ontzorgen, er komt evengoed veel bij kijken om de honderden, soms wel 1.500 bezoekers, probleemloos en veilig over het erf te kunnen leiden op een ‘leerzaam en leuk dagje uit’, zoals Albert Heijn de Buitendag vorig jaar positioneerde.

Parkeerplaatsen inrichten, de routing over het bedrijf bepalen, de plek kiezen voor de stands en de spelen, de catering, toiletten, veiligheid van mens en dier waarborgen, vrijwilligers werven, overleg met de buren, het bedrijf schoonmaken, briefing van de vrijwilligers. Het zijn allemaal zaken die Campina en Albert Heijn in draaiboeken en checklists hebben vastliggen.

Aanpak evenement steeds professioneler

BioBrass, een biologisch tuinbouwbedrijf bij Zeewolde in Flevoland, doet al sinds 2012 mee aan Buitendagen en varianten daarvan van Albert Heijn. Sinds de eerste deelname is er behoorlijk wat veranderd, weet Gerjan Snippe, die het bedrijf met 3 collega’s heeft opgezet.
“In het eerste jaar kregen we bij wijze van spreken een koffiezetapparaat en een paar kleurplaten van Albert Heijn en moesten we maar afwachten hoeveel bezoekers er zouden komen. Het was vrije inloop en we trokken een paar honderd bezoekers. Nu zit er een professionele organisatie achter en wordt er met voorinschrijving van bezoekers gewerkt. Nu ontvangen we wel 1.000 mensen”, vertelt Snippe.

"Doe mee, laat zien wat we als telers voor mooie dingen doen", zegt Gerjan Snippe, biologisch teler in Zeewolde (Flevoland). - Foto: Ton Kastermans
"Doe mee, laat zien wat we als telers voor mooie dingen doen", zegt Gerjan Snippe, biologisch teler in Zeewolde (Flevoland). - Foto: Ton Kastermans

Steeds beter ingesteld op bezoekers

Daar komt bij dat BioBrass zelf ook veel meer is ingesteld om bezoekers te ontvangen. Snippe en kompanen hadden in 2012 routes gemaakt, veel rondleidingen verzorgd, ook door de hallen waar de biologische bloemkolen, broccoli’s, verschillende slasoorten en bieten worden verwerkt. In 2012 hadden de telers ook net een showtuin aangelegd om te laten zien wat BrioBrass zoal teelt en hoe het met de gewasrotatie gaat.

“Voor zo’n eerste keer hadden we het hele bedrijf op z’n kop gezet en er eigenlijk iets te veel werk van gemaakt”, blikt Snippe terug. “Maar we hadden wel geleerd hoe waardevol het is om bezoekers te ontvangen en te laten zien wat we hier doen en waarom we dat doen. Daarom hebben we met een aantal andere biologische bedrijven een permanent bezoekerscentrum ingericht met onder meer een kookstudio, expositieruimte en showtuin: De Beleving. Daardoor is het voor ons nu veel gemakkelijker om mensen te ontvangen en rond te leiden, ook bedrijven en schoolklassen. Dat doen we nu het hele jaar rond. Wij vinden dat leuk en belangrijk, investeren daar ook in, maar je moet het wel goed en praktisch organiseren.”

Scherm waardevolle spullen goed af

Door een aantal jaren achtereen mee te doen met de consumentenactiviteiten van Albert Heijn is BioBrass er nu goed op ingesteld. “Albert Heijn verzorgt de publiciteit, de voorinschrijvingen, regelt de ondersteuning met parkeren, EHBO’ers et cetera. Het was een leerproces, maar door de ervaring loopt het prima. Wij doen met 4 families mee op de Buitendagen, zo’n 12 mensen, en dat gaat prima. Mijn advies is: doe mee, laat zien wat we als telers voor mooie dingen doen.”
Nog een laatste advies van Snippe: scherm spullen die je niet kwijt wil goed af. “Tussen al die honderden bezoekers zitten ook mensen met minder goede bedoelingen. Dat hoort er helaas bij.”

Boer werk uit handen nemen

Campina probeert de melkveehouders met de Boerderijdagen organisatorisch zo veel mogelijk werkt uit handen te nemen, toch is het voor de boer ook een klus, erkent Janneke Huisingh. Zij is als Brand Activation Manager bij Campina al enkele jaren verantwoordelijk voor het jaarlijkse publieksevenement. “Wij verzorgen eigenlijk alles, nemen de kosten op ons en vragen de vergunningen aan. Onze belangrijkste eis aan de boeren is om zelf een team van ten minste 25 tot 30 vrijwilligers samen te stellen. Die heb je echt nodig om met zo veel bezoekers alles in goede banen te leiden. Het is best een klus om zo veel vrijwilligers te vinden. Daarnaast willen de deelnemende melkveehouders hun bedrijf netjes op orde hebben voor de dag zelf. Bovendien moet het bedrijf op de Boerderijdag gewoon kunnen draaien. Al met al is het voor de boer best wat werk en geregel.”

De ene boer geniet intens van de drukte op zijn bedrijf, een ander vindt het na een of twee keer wel mooi geweest

Janneke Huisingh, Brand Activation Manager bij Campina

Sommige Campina-boeren doen al 10 jaar mee met de Boerderijdagen. Zij hebben routine en weten wat er allemaal bij komt kijken. Er zijn ook melkveehouders die het veel gedoe vinden, ook al dragen ze de sector een warm hart toe en willen ze best laten zien waarmee ze bezig zijn. Huisingh: “Er is veel enthousiasme vanuit de boeren om deel te nemen, maar zo’n groot publieksevenement is niet voor elke boer weggelegd. De ene boer geniet intens van de drukte op zijn boerderij, andere boeren vinden het na een of twee keer wel mooi geweest. Er doen er elk jaar zo’n 70 mee.”

Het bedrijf schoon en veilig en veel vrijwilligers zoeken

4 weken voor de Campina Boerderijdagen met Pinksteren zouden plaatsvinden, begonnen Cor Veldhuisen en zijn vrouw Nieske al met opruimen en schoonmaken van het erf en de gebouwen van hun melkveehouderij in Nigtevecht (Utrecht). Een belangrijke eis van melkverwerker Campina is immers dat bedrijven die meedoen aan de jaarlijkse Boerderijdagen, representatief zijn.

"Voor het geld moet je het niet doen, want er gaan veel uren inzitten", zegt melkveehouder Cor Veldhuisen.
"Voor het geld moet je het niet doen, want er gaan veel uren inzitten", zegt melkveehouder Cor Veldhuisen.

Veldhuisen deed voor de tweede keer mee en het bedrijf was beide keren zelfs ‘persboerderij’. Dat betekende onder andere dat turner Epke Zonderland, het boegbeeld van Campina, op het voorbeeldbedrijf aanwezig was. “Dat is wel een eer. We vinden het leuk om ons bedrijf te laten zien. Voor de eerste Boerderijdag hebben we de stal helemaal schoongespoten. Daar is de bedrijfsverzorging wel een week mee bezig geweest.”

Veiligheid is belangrijk aspect

Het melkveebedrijf telt 115 melk- en kalfkoeien. Verder lopen er 19 schapen en gebruikt Veldhuisen 67 hectare grond, waarvan 7 hectare mais. Behalve dat hij ervoor zorgde dat het bedrijf voor de Boerderijdag door een ringetje kon worden gehaald, is veiligheid een belangrijk aspect. “Gevaarlijke plekken moet je afzetten, of er iemand bijzetten. De machines hebben we achter in een wei gezet, weg van het bedrijf. De ronde hooibalen hebben we niet te hoog gestapeld en er borden ’niet beklimmen’ bijgezet. Dat zijn zaken die je goed op orde moet hebben.”

Minimaal 30 vrijwilligers zoeken

De lastigste klus voor een Campina Boerderijdag is dat de deelnemende melkveehouders wel minimaal 30 vrijwilligers moeten zoeken. Die staan bij de diverse spelen, bij afzettingen, bij de parkeerplaats, bij de zuivelbar, bij het schminken. “Het is veel werk om zo’n ploeg bijeen te krijgen. Veel familie en kennissen. Gelukkig nam de stagiair 7 vrienden en vriendinnen mee.”
Campina hanteert een draaiboek waarin alle aspecten van de Boerderijdag zijn benoemd, inclusief alle te verdelen taken, de verantwoordelijkheden, veiligheidsaspecten et cetera. Enkele weken van tevoren is een briefing voor alle vrijwilligers, zodat iedereen weet wat hem die dag te doen staat en waar de vrijwilligers op moeten letten. Veldhuisen: “Je krijgt op zo’n dag 1.500 bezoekers op je erf. Dat moet je echt goed organiseren.”

Onkostenvergoeding van € 1.750

Veldhuisen ontvangt € 1.750 van Campina als onkostenvergoeding en de vrijwilligers krijgen een lunch. “Voor het geld moet je het niet doen, want er gaan veel uren inzitten. Maar zo’n Boerderijdag is goed voor het imago van de melkveehouderij. We krijgen veel waardering van bezoekers en dat is fijn.”

Bezoekersstroom in goede banen leiden

Albert Heijn geeft al jaren met Buitendagen, lentefeesten en andere evenementen klanten de gelegenheid om een kijkje achter de schermen te nemen bij toeleveranciers. In 2018 zetten 70 aardappel-, groente- en fruittelers, veehouderijen, bakkerijen en brouwerijen de poorten open voor het Albert Heijn-publiek, zo’n 60.000 mensen. Belangstellenden moesten zich van tevoren aanmelden, zodat de bezoekersstroom in goede banen kon worden geleid en bedrijven niet werden overspoeld.

Je krijgt op zo’n dag 1.500 bezoekers op je erf. Dat moet je echt goed organiseren

Cor Veldhuisen, melkveehouder in Nigtevecht (Utrecht)

Het supermarktconcern huurt voor het organiseren van de publieksevenementen bureaus in. De laatste 2 Buitendagen werden door het gerenommeerde bureau Xsaga verzorgd. Patrick Roubroeks, directeur van Xsaga, zegt dat zijn bureau er alles aan doet om het de boer zo makkelijk mogelijk te maken om mee te doen. Het is best ‘een ding’ dat de boer zo veel bezoekers op zijn erf krijgt. “Je hebt een mooi bedrijf, maar met 2 toiletten, waar dan 1.500 bezoekers komen. Wij helpen de boer door alles facilitair en logistiek te regelen, zodat hij zijn passie, zorg en aandacht voor zijn producten en dieren kan laten zien.”

Voor elke locatie stelt Xsaga een apart draaiboek op waarin alles wordt vastgelegd wat geregeld moet worden. Het bureau schakelt voor de Buitendag zelf 125 mensen in om alles in goede banen te leiden. Daar komen dan nog eens honderden verkeersregelaars en EHBO‘ers bij.

Al laat Albert Heijn veel regelen voor de deelnemende boeren, zij houden wel hun eigen verantwoordelijkheid, stelt Roubroeks. “Het is uiteraard van belang dat landbouwmachines veilig weg staan en dat een mestput goed is afgedekt. Als organisatie hebben we een doorlopende verzekering voor ongevallen, maar dan nog moeten beide partijen er natuurlijk alles aan doen om een evenement veilig te laten verlopen.”

HZPC organiseert kleinschalige demodagen

De demodagen die aardappelveredelaar en pootgoedhandel HZPC jaarlijks in Nederland houdt, zijn weliswaar geen publieksevenement, maar er komen toch tientallen tot maximaal 100 telers op af. Het bedrijf koos er 7 jaar geleden bewust voor om de demodagen minder massaal te maken. In plaats van enkele grootschalige, landelijke demo’s per jaar zijn dat nu 6 meer kleinschalige demo‘s: 2 in zowel Groningen en Friesland en 1 in de regio’s Noord-Holland/Texel en de Noordoostpolder.

Kleinschaliger bijeenkomsten zijn minder ingrijpend voor de telers waar de demodagen worden gehouden

Harm Steenhuis, verantwoordelijk voor HZPC-demodagen

“Kleinschaliger bijeenkomsten zijn minder ingrijpend voor de telers waar de demodagen worden gehouden”, zo motiveert Harm Steenhuis, verantwoordelijk voor de demodagen van HZPC, die keuze. Het bedrijf werkt bewust met een kleine groep vaste gastbedrijven, die centraal in de regio liggen. De demodagen zijn ’s middags van 17.00 tot 19.00 uur, zodat de telers overdag gewoon hun werk kunnen doen. In die 2 uur geeft HZPC vooral voorlichting over nieuwe rassen en zaken als loofdoding en aardappelmoeheid. “De ontvangende teler hoeft bijna niets te regelen. Een veldje dient als parkeerruimte, in een opslagloods maakt hij wat ruimte en zet een stel kistjes neer om op te zitten. Wij versturen de uitnodigingen, verzorgen de inhoudelijke kant en de catering. Na afloop is er fish and chips en praten de telers bij met elkaar. Dit werkt uitstekend zo.”

Deze boeren organiseren ook evenementen op hun erf

Of registreer je om te kunnen reageren.