Home

Achtergrond 7 reacties

Oekraïne: van graanschuur naar supermarkt

Oekraïne wil de komende jaren de productiviteit verhogen en de export opvoeren. Precisielandbouw en het hervormen van de grondmarkt moeten daaraan bijdragen.

Oekraïne heeft grootse plannen op het gebied van landbouw. Het land wil opschalen van ‘de graanschuur van Europa’ naar ‘de supermarkt’ van het Westerse continent. Het land zou één van de meest veelbelovende landen zijn voor de wereldwijde agrarische productie. ‘Het voeden van de wereld’ ziet Oekraïne als persoonlijk doel. Daarvoor haalt het alles uit de kast om de productiviteit de komende jaren te verhogen en de export te vergroten. Dat bleek op het Ukrainian Agro-industrial & food Forum in Rotterdam vorige week.

Productiviteit verhogen

Oekraïne is een land met zo’n 43.000 private boeren en meer dan 40 miljoen hectare aan landbouwgrond. Om de supermarkt van Europa te worden, moet de productiviteit de komende jaren omhoog. Het verhogen van de productiviteit is de afgelopen jaren al ingezet. De opbrengsten per hectare van bijvoorbeeld granen en peulvruchten zijn nu 4 ton, tegenover 2,5 ton 10 jaar geleden.

Graanoogst in Oekraïne. Het land wil de komende jaren de productiviteit verhogen en de export vergroten. - Foto: ANP
Graanoogst in Oekraïne. Het land wil de komende jaren de productiviteit verhogen en de export vergroten. - Foto: ANP

Volgens de Oekraïense minister van landbouw, Olga Trofimtseva, was de totale graanopbrengst vorig jaar 70 miljoen ton, het hoogste in de geschiedenis. Binnen korte tijd moet die opbrengst naar 100 miljoen ton. Oekraïne verwacht in 2018-2019 49 miljoen ton graan te exporteren. Granen, olie en oliehoudende zaden zijn de belangrijkste agrarische exportproducten voor Oekraïne.

De Europese Unie is na China het belangrijkste exportland voor agrarische producten. Zo’n 33% van de totale landbouwexport gaat naar de Europese Unie, met Nederland als derde belangrijkste land op de lijst van waar de meeste producten heen gaan. Andersom staat Nederland op de zevende plek als land van waaruit Oekraïne agrarisch producten importeert.

Meer export

Een doel van minister Trofimtseva is om de export te verhogen en het aantal exportlanden uit te breiden. “Hoe meer handel we hebben, hoe beter”, aldus de minister in gesprek met Boerderij. Om dat te bereiken moet de opbrengst omhoog. Een middel om dat te bereiken is precisielandbouw.

Precisielandbouw ontwikkelen

Ook in Oekraïne is het een onderwerp dat volop de aandacht krijgt. De term ‘Agtech’ staat in de top-10 van meest gebruikte termen in de Oekraïense media, aldus de minister. “Zelfs de kleine en middelgrote boeren krijgen steeds meer interesse in ontwikkelingen in de precisielandbouw.” Ze geeft toe, het is niet makkelijk om ze allemaal mee te krijgen. Informatie, educatie en financiële ondersteuning moeten boeren over de streep trekken.

Volgens de minister kan Nederland een belangrijke rol spelen in het omhoog tillen van de precisielandbouw in Oekraïne. Het forum in Rotterdam was er dan ook op gericht de samenwerking tussen de twee landen te stimuleren.

Coöperaties oprichten

Volgens de minister zijn er in Oekraïne zo’n 100 grote agrarische holdings die per bedrijf 50.000 hectare bezitten. Daarnaast zijn er ongeveer 40.000 kleine en middelgrote bedrijven die gemiddeld 500 hectare hebben. Voor de minister is het een punt van aandacht om de, in Oekraïense termen, kleinere boeren te kunnen laten concurreren met de grote bedrijven. Ze stimuleert bijvoorbeeld het oprichten van coöperaties.

Pas als grondmarkt open is, kunnen we investeren in grond en beregening en zal de productiviteit stijgen

Kateryna Rybackenko, CEO van Agro-Region

Grondmarkt hervormen

Tegelijkertijd werkt de Oekraïense regering aan het hervormen van de grondmarkt, waardoor buitenlandse investeerders weer grond kunnen kopen. Op dit moment is het niet mogelijk landbouwgrond te verkopen, waardoor grote bedrijven grond pachten van (kleine) grondbezitters. Volgens Kateryna Rybackenko, CEO van Agro-Region, een bedrijf dat 38.000 hectare landbouwgrond beboert, zal het openen van de grondmarkt alles veranderen. “Pas dan kunnen we investeren in grond en beregening en zal de productiviteit omhoog gaan.”

Kansen voor biologische landbouw

Kansen liggen er volgens Oekraïne ook in de biologische landbouw. Nederland is een belangrijk land voor de biologische export van Oekraïne. De meeste biologische producten uit Oekraïne vinden hun weg naar Nederland. Oekraïne heeft een biologisch areaal van 289.000 hectare en 375 gecertificeerde biologische boeren. Tot voor kort had Oekraïne geen duidelijke wetgeving voor biologische productie, maar met een nieuwe wet is daar verandering in gekomen. Deze nieuwe wet is gebaseerd op de Europese wetgeving voor biologische productie.

Dierenwelzijn en diergezondheid op EU-niveau brengen

Niet alleen op het gebied van biologische landbouw probeert Oekraïne op één lijn te komen met de Europese Unie. In het associatieverdrag dat de EU met Oekraïne sloot, is afgesproken dat Oekraïne zich inspant om de wetgeving op het gebied van dierenwelzijn en diergezondheid in overeenstemming te brengen met die van de EU.

Volgens Volodymyr Lapa, hoofd van de Oekraïense voedsel- en consumentenautoriteit, is 43% van de wetgeving over diergezondheid en -welzijn nu volgens Europese standaarden. Het doel is om deze wetgeving in 2021 volledig volgens Europese principes aangepast te hebben. “Een grote uitdaging voor de sector, waarmee niet iedereen blij is. Het brengt natuurlijk veel kosten met zich mee,” aldus minister Trofimtseva. “Nieuwe lidstaten kregen zelfs meer tijd dan Oekraïne om de wet in overeenstemming te brengen met de Europese wetgeving”, voegde ze er met een wrange glimlach aan toe. Ze benadrukt echter dat alle export naar de EU voldoet aan Europese standaarden. Nederlandse pluimveehouders maken zich echter zorgen over oneerlijke concurrentie, doordat er nog steeds eiproducten afkomstig uit legbatterijen naar de EU zouden komen.

Minister Oekraïne: zorgen nieuw kippenakkoord onterecht

Door een onbedoelde achterdeur in het verdrag tussen Oekraïne en de EU kon Oekraïne lange tijd onbeperkt kipfilet naar de Europese Unie en naar Nederland exporteren. Daarom sloot de Europese Commissie recent een principeakkoord met Oekraïne over aanpassingen in het associatieverdrag. Volgens de aanpassingen wordt het quotum verhoogd van 20.000 ton naar 70.000 ton en is tariefvrije import van het omstreden product (filet met bot eraan) niet meer mogelijk.

Carola Schouten, minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, heeft over het verhoogde quotum haar ongenoegen geuit bij Europees landbouwcommissaris Phil Hogan. De Oekraïense collega van minister Schouten snapt dat zij hierover haar ongenoegen uit, maar vindt het niet terecht. “Ik ben ook minister, ik sta ook voor mijn achterban en voel ook druk bij gevoelige kwesties vanuit mijn achterban. Maar de overeenkomst geldt voor heel Europa, niet specifiek voor Nederland. Onze bilaterale overeenkomst werkt vanuit beide kanten goed. Ik snap dat het een gevoelig onderwerp is, maar de EU moet zich ook realiseren dat de export vanuit de EU naar Oekraïne harder groeit dan andersom. We zijn nog altijd netto-importeur.”

Eric Hubers, LTO/NOP-voorzitter sprak ook met minister Trofimtseva over het ongenoegen vanuit de Nederlandse pluimveesector. Hij noemde het een goed gesprek waar zeker een vervolg inzit.

Laatste reacties

  • deB.


    Komt dat mooi uit....hier worden we het land uitgewerkt.
    Dus mogen andere landen het gaan doen... Succes verzekerd ahum

  • Gat

    Dankzij rutte met zijn inlegvelletje. Dat geeft de industrie en vervoer de ruimte die de boeren mogen inleveren. En al liggen die koeien of varkens in een meter stront. Ver van huis heeft niemand hier in nederland daar een probleem mee. Als we maar ons leven kunnen blijven leiden zonder te hoeven inleveren voor het milieu.

  • Maas1

    Het schrijven van Carolien Kloosterman maakt duidelijk dat voor de industrie en de voedselverwerkende industrie in Nederland dat ze van grond stoffen toevoer " verzekerd" is uit o.a. de Oekraïne, en dat de Nederlandse boer niet meer nodig is!

    ( Nu nog ff de GFT bak legen voor het jongvee en de kringloop gedachte is compleet,back to the '60..)

  • Tijdens de machtswisseling in Oekraïne door het westen stonden de VVDer Van Balen en Verhofstadt daar op de barricades het volk aan te moedigen.Toevallig aanwezig toen?

  • Maas1

    Stel je eens voor dat bij de gele hesjes in Frankrijk de Russen hadden gestaan, dan had de ballen bak van de VVD op z'n kop gestaan!

  • farmerbn

    Ook grappig; wel bio maar geen spelregels.

  • faeane

    Welvaart creeren door hun grond te verpatsen, geschiedenis herhaald zich

Laad alle reacties (3)

Of registreer je om te kunnen reageren.