Home

Achtergrond 3 reacties

Meer druk op poldergrond

De grondprijzen in Flevoland liggen al torenhoog en de komende jaren stijgen die verder. Boerengrond is gewild en bodemdaling in de polder zorgt ervoor dat minder grond geschikt is voor landbouw.

Flevoland verliest tot 2025 ruim 6.000 hectare landbouwgrond en tot 2040 gaat er van het landbouwareaal in de polders nog eens 2.000 tot 3.000 hectare af. De belangrijkste oorzaken zijn verstedelijking, uitbreiding van vliegveld Lelystad en nieuwe zonneparken. Daarnaast speelt bodemdaling een grote rol waardoor landbouw straks niet overal meer even goed mogelijk is. Dit staat in het van Wageningen UR en het Kadaster.

Grondprijs Flevoland

Het verlies van landbouwgrond lijkt juist in Flevoland pijnlijk. Het is bij uitstek een landbouwprovincie met goede, dure grond. Dat blijkt uit cijfers van het Kadaster. In 2005 kostte een hectare landbouwgrond (gemiddelde bouw- en grasland) in Nederland € 27.645. De Noordoostpolder (€ 35.411 per hectare) en de Zuidelijke IJsselmeerpolders (€ 39.948) zaten daar toen al ruim boven. Die verschillen zijn sindsdien alleen maar groter geworden. In 2015 kostte een hectare in beide polders respectievelijk gemiddeld € 88.259 en € 103.434. De grondprijzen lagen daarmee 50 tot 80% hoger dan het landelijk gemiddelde: € 58.378 per hectare. In 10 jaar tijd zijn de prijzen in de polder 2,5 keer over de kop gegaan.

Lees verder onder de grafiek.

Het totale areaal akkerbouw- en grasland in Flevoland is tussen 2000 en 2018 met 5% gekrompen. Vorig jaar ging het nog om 81.300 hectare landbouwgrond.

Almere ‘eet’ veel grond op

Toch is het landbouwareaal in Flevoland tot nu veel toe minder hard gekrompen dan in de rest van het land. In Nederland daalde het areaal akkerbouw- en grasland van 1,88 miljoen hectare in 2000 naar 1,66 miljoen hectare in 2018: -12%. Flevoland verloor in die periode 4.500 hectare landbouwgrond: -5%. Bijna 58% van alle poldergrond bestaat nog uit akkerbouw- of grasland: 81.300 hectare (bron: CBS).

Lees verder onder de grafiek.

Het aandeel van landbouwgrond in het totale areaal is deze eeuw veel sneller afgenomen in Nederland dan in Flevoland.

Bodemdaling

De krimp zal vanaf nu dus veel harder gaan. Volgens Arnold Michielsen, voorzitter van LTO Noord Flevoland, is dat niet onlogisch. “Voor stedelijke ontwikkeling was in de jaren hiervoor al veel grond ‘ingeboekt’. Die reserveringen zijn nu op. Daar komt de problematiek rond bodemdaling bij. Dat is vooral in de Zuidelijke polder rond Almere – het diepste putje – en in de omgeving van Emmeloord en Nagele een groeiend probleem. Landbouw wordt in die gebieden moeilijker. En er komt nu eenmaal niet meer grond bij.”

Verstedelijking

Het zijn factoren die de grondhonger vergroten en de prijzen verder zullen opdrijven. De verstedelijking speelt in Lelystad, maar vooral in Almere. De woningbouw gaat er hard en kost volgens LTO zo’n 300 hectare per jaar. En dan is er het Almeerse project Oosterwold in Zuidoost-Flevoland dat 4.300 hectare in beslag neemt. Dat gebied moet ruimte bieden aan 15.000 woningen waarin natuur en landbouw ook een rol spelen. Michielsen: “Het idee was een zachte overgang van stedelijk Almere naar landelijk gebied. Het Rijksvastgoedbedrijf dat de grond uitgeeft is er vast blij mee, maar landbouw hobbelt er in dit project wat achteraan.”

Lees verder onder de foto.

In Flevoland zal het areaal landbouwgrond sterker afnemen dan het tot 2019 deed. Dat heeft vooral met de groei van Almere én bodemdaling te maken. Nieuwe zonneparken spelen een kleinere rol. - Foto: Mark Pasveer
In Flevoland zal het areaal landbouwgrond sterker afnemen dan het tot 2019 deed. Dat heeft vooral met de groei van Almere én bodemdaling te maken. Nieuwe zonneparken spelen een kleinere rol. - Foto: Mark Pasveer

1.000 hectare zonneparken

Uitbreiding van vliegveld Lelystad en zonneparken spelen een relatief kleine rol in de afname van landbouwgrond in Flevoland. De meeste grond voor het vliegveld is al ingeboekt. LTO stelt dat daar tot 2040 nog maximaal enkele honderden hectares aan toegevoegd kunnen worden. Voor zonneparken zijn inmiddels bindende afspraken gemaakt. De provincie Flevoland laat weten dat hier maximaal 1.000 hectare grond voor beschikbaar komt. In eerste instantie gaat het om 500 hectare, daarna volgt een evaluatie. Daarbij hoopt LTO dat hoogproductieve landbouwgronden niet in beeld komen, maar dat is niet helemaal uit te sluiten.

Toch is Michielsen niet ontevreden over het resultaat. “Het had veel erger gekund. Gemeentes hadden veel grotere ambities. Alleen Almere wilde al 4.000 hectare aan zonneparken, Zeewolde 2.000 hectare.” Voor LTO was dat niet realistisch. “Pas op 8% van de daken in Flevoland liggen zonnepanelen. Moet je dan nu al met goede grond beginnen?”

Wat wil Forum voor Democratie?

Forum voor Democratie boekte in Flevoland een grote overwinning tijdens de Provinciale Statenverkiezingen op 20 maart. De partij behaalde vanuit het niets 8 van de 41 zetels. Alleen de VVD kwam met 6 zetels enigszins in de buurt. Maar liefst 13 partijen haalden een of meerdere zetels. Met zoveel versnippering is een coalitie zonder Forum voor Democratie alleen mogelijk met tenminste 6 partijen. Voor akkerbouwers en veehouders is het de vraag wat de partij met de voor hen belangrijke punten gaat doen. Vooralsnog heeft de partij geen standpunt geformuleerd over bodemdaling, zonneparken of vliegveld Lelystad.

Check de grond- en pachtprijzen, actuele koopaktes en andere agrarische transacties op boerderij.nl/landbouwgrond

Laatste reacties

  • veldzicht

    Zo lang natuur en natuuraanleg belangrijker is dan een gezonde landbouw zal er weinig veranderen .Lukt het die plannenmakers niet nieuwe natuur aan te leggen noem je het toch waterberging in combinatie met natuur en de portemonnees vliegen open.En zo wordt onze mooie landbouw langzaam maar zeker afgebroken in een land waar de beleidsmakers niets meer hebben met landbouw en de landbouw belangen met alles op de 2e plaats komen..

  • agratax.1

    @veldzicht. Als FvD echt beleid gaat voeren waarbij arbeidsmigratie nagenoeg onmogelijk wordt, zal de landbouw toch moeten inbinden en zal de arbeid intensieve productie onmogelijk worden. Dan maar geld opstrijken zou ik denken en zelf migrant worden of op je lauweren gaan rusten voor de politieke beleidsmakers je nog verder het financiele moeras in duwen.

  • koestal

    Alle boeren worden uiteindelijk weg gekocht.

Of registreer je om te kunnen reageren.