Home

Achtergrond

Met voedselveiligheid is overheid nooit klaar

Het stof na de fipronil-crisis dwarrelt neer. Maar het leed is nog niet geleden. En een volgend onderzoek naar de voedselveiligheid zit er al weer aan te komen. Met de voedselveiligheid lijkt de overheid nooit klaar.

Bijna 11 miljoen kilo aan eieren naar de destructor, 105 bedrijven die in totaal bijna 3,7 miljoen kippen hebben laten ruimen, 429 keer werden in supermarkten eieren gevonden die besmet waren; in totaal zijn 363 pluimveebedrijven met 808 stallen geblokkeerd geweest, waarvan er eind vorig jaar nog 37 geheel of gedeeltelijk geblokkeerd waren.

Gevolgen van fipronil-crisis

Dat alles is het gevolg van 2 ondernemers met het bedrijf Chickfriend die een wondermiddel hadden gevonden om bloedluis in de pluimveehouderij te bestrijden. De fipronil-crisis heeft diepe wonden geslagen in de pluimveesector. De inkomens daalden het afgelopen jaar met 30%. Aanvankelijk hadden in 2018 de niet-geblokkeerde bedrijven een meevaller: door de krapte op de eiermarkt waren de prijzen hoger. Maar toen in de loop van het vorig jaar de productie zich herstelde, daalden de prijzen weer.

Acties naar aanleiding van rapport Commissie-Sorgdrager

De ministers Carola Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) en Bruno Bruins (Medische Zorg) legden eind vorig jaar in een brief aan de Tweede Kamer uit welke acties zij ondernemen naar aanleiding van de fipronil-crisis. Aanleiding is het rapport van de Commissie-Sorgdrager, die vorig jaar een kritisch rapport produceerde, waarbij ze in alle geledingen een vinger op de zere plekken legde. Overheid noch inspecties noch bedrijfsleven bleef gespaard.

Waarschuwend signaal NVWA

De ministers zeggen dat in de afgelopen tijd hard is gewerkt aan verbetering van het systeem voor de borgen van de voedselveiligheid in de eierketen. Zo kan de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) in de toekomst een waarschuwend signaal afgeven, als er tekenen zijn van sjoemelaars in de sector. Bij de fipronil-crisis wist de NVWA van het illegale gebruik van het middel, maar werd er niet tegen opgetreden en werd ook niet gecommuniceerd dat er lieden in de markt actief waren, die het niet nauw namen met de voorschriften. Tegelijkertijd waren er ook ondernemers die weet hadden van de activiteiten van het bedrijf Chickfriend en daar grote vraagtekens bij zetten. Ook zij trokken niet aan de bel.

“Het is van wezenlijk belang dat de NVWA en de sector zo snel mogelijk handelen zodra zij signalen van overschrijdingen en fraude opvangen”, schrijven Schouten en Bruins. Voor de pluimveehouders is een meldpunt ingericht om signalen door te geven. Ondernemers moeten signalen van voedselfraude herkennen – het IKB-Ei moet daar bij helpen.

Tweede rapport

De acties van Schouten en Bruins richten zich nu op de eiersector. Dit jaar komt er echter nog een tweede rapport naar aanleiding van de fipronil-crisis – van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. De OVV beperkt zich niet tot fipronil in de eierketen. Het onderzoek strekt zich uit tot overheidsorganisaties en bedrijfsleven die betrokken zijn bij voedselveiligheid. De OVV kijkt ook naar wat er gebeurd is met de conclusies en aanbevelingen uit eerdere onderzoeken (onder andere naar de risico’s in de vleesketen en salmonella in zalm).

Aanvullende acties

Niet voor niets verwijzen Bruins en Schouten naar dat onderzoek in hun brief aan de Tweede Kamer. Het kan zomaar zijn dat daar aanbevelingen uitkomen, die aanleiding zijn voor extra ingrepen. Indien nodig, aldus de ministers, worden die aanvullende acties opgenomen in het Actieplan Voedselveiligheid.

Of registreer je om te kunnen reageren.