Home

Achtergrond

T-rijbewijs zorgt voor betere rijbekwaamheid

De Tweede Kamer is tevreden over de invoering van het trekkerrijbewijs.

De invoering van het Trekkerrijbewijs (T-rijbewijs) heeft de rijbekwaamheid van bestuurders van trekkers en de bewustwording van het rijden met grote landbouwvoertuigen verbeterd. Deze ontwikkelingen maken het aannemelijk dat de verkeersveiligheid zal toenemen als gevolg van invoering van het T-rijbewijs.

Dit concludeert minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) op basis van een evaluatie van het T-rijbewijs. Tijdens een debat in de Tweede Kamer blijkt de politiek tevreden over de invoering van het trekkerrijbewijs.

Na voldoende praktijklessen moet bij het CBR rijexamen worden gedaan voor het trekkerrijbewijs.
Na voldoende praktijklessen moet bij het CBR rijexamen worden gedaan voor het trekkerrijbewijs.

Het T-rijbewijs is 1 juli 2015 ingevoerd voor bestuurders van landbouwtrekkers en motorvoertuigen met een beperkte snelheid (MMBS). Het is een volwaardig rijbewijs dat in de plaats is gekomen van het tot dan toe geldige trekkercertificaat voor chauffeurs van 16 en 17 jaar oud. Meerderjarige bestuurders hadden geen rijbewijs nodig.

Adviesbureau Royal HaskoningDHV evalueerde het nieuwe trekkerrijbewijs in opdracht van het ministerie van I&W. Centrale vraag hierbij was in hoeverre het T-rijbewijs bijdraagt aan verbetering van de verkeersveiligheid.

Aantal dodelijke ongevallen daalde jarenlang niet

Het T-rijbewijs werd ingevoerd omdat het aantal dodelijke ongevallen waarbij landbouwvoertuigen betrokken zijn al jaren niet daalt. Dit aantal is stabiel – ongeveer veertien -, terwijl het totaal aantal dodelijke verkeersongevallen wel daalt.

En deel van de ernstige ongevallen met landbouwvoertuigen wordt veroorzaakt door het gedrag van de bestuurders. De risico’s en gevaren van de grote zware voertuigen worden onvoldoende gezien of geaccepteerd.

“Concreet uit dat zich onder andere in rijden met een te hoge snelheid, het niet verwijderen of afschermen van machines op de openbare weg, en het gebruik van landbouwvoertuigen voor privéritten”, aldus de onderzoekers.

Jonge bestuurders zijn meer dan gemiddeld betrokken bij ongevallen. Dat komt volgens de onderzoekers door de onervarenheid van de chauffeurs en doordat de jonge bestuurders meer risicogedrag vertonen.

“Gebrek aan gevaarherkenning, onvoldoende risicobewustzijn en beperkte zelfinschatting vormen mogelijk een probleem bij jongeren van 16 jaar. Vooral bij jongens”, stellen de onderzoekers.

Bij het controleren van de verlichting is het in de lessituatie handig dat je met z'n tweeën bent. in de praktijk is dat vaak anders.
Bij het controleren van de verlichting is het in de lessituatie handig dat je met z'n tweeën bent. in de praktijk is dat vaak anders.

Mogelijk onderscheid zware en lichte voertuigen

Uit de evaluatie blijkt dat het lastig is om de effecten van het T-rijbewijs op de verkeersveiligheid te meten. Het aantal ongevallen wordt vaak gebruikt als graadmeter voor verkeersveiligheid, maar het aantal ongevallen met landbouwtrekkers is relatief laag.

Volgens de onderzoekers is het ook niet realistisch om op korte termijn een significante daling van het aantal ongevallen te verwachten. “In verhouding heeft nog maar een klein deel van de T-rijbewijshouders het nieuwe examen afgelegd”, klinkt het bij Royal HaskoningDHV.

De examens met trekker en aanhanger worden wel als zwaar ervaren

Over het algemeen zijn de reacties op het T-rijbewijs positief. De extra lasten vallen volgens de onderzoekers mee en de politie zegt meer grip te hebben gekregen op handhaving van landbouwvoertuigen en MMBS.

Wel worden de examens – met trekker en aanhanger – als zwaar ervaren voor bestuurders van MMBS-voertuigen. De onderzoekers opperen of binnen het T-rijbewijs wellicht onderscheid gemaakt moet worden tussen zware en lichte voertuigen. Minister Van Nieuwenhuizen zal de haalbaarheid hiervan onderzoeken.

62% slaagt voor praktijkexamen

Anders dan bij het trekkercertificaat moet voor het T-rijbewijs echt rijexamen worden gedaan bij het CBR. Dat examen bestaat zowel uit een theorie- als een praktijkgedeelte.

Inmiddels zijn 86 rijinstructeurs voor het T-rijbewijs bij het CBR geregistreerd. Er zijn tot en met augustus 2017 bijna 7.000 praktijkexamens afgelegd. De slagingspercentages zijn 78% voor het theorie-examen en 62% voor het praktijkexamen. CBR noemt deze scores goed.

Tussen 1 juli 2015 en 1 juli 2016 hebben 10.002 houders van het trekkercertificaat dit omgewisseld voor het T-rijbewijs. Dat was alleen nodig voor degenen die vóór 1 juli 2015 nog niet over een B-rijbewijs beschikten.

Bestuurders die op 1 juli 2015 al een rijbewijs B hadden, mogen met dat rijbewijs een trekker besturen. Ze krijgen bij de eerstvolgende vernieuwing van het B-rijbewijs automatisch de categorie T bijgeschreven. Ze moeten hun rijbewijs dan wel voor 1 juli 2025 laten vernieuwen.

Of registreer je om te kunnen reageren.