Home

Achtergrond

Wat zijn de voor- en nadelen van een warm najaar?

Nooit eerder was het zo warm in oktober. De warme en droge omstandigheden van dit najaar zorgen voor zowel voor- als nadelen voor gewassen.

Aandachtspunten in warm najaar

  • Wees alert op luizen in granen en aardappelen
  • Houd de onkruidgroei in de gaten 
  • Wees alert op ziekten die de kop opsteken 
  • Beoordeel schade aan grasmat in het voorjaar

Zo biedt het uitblijven van regen veel boeren de kans om op tijd de wintergranen te zaaien. Volgens Ruud Timmer, onderzoeker granen bij Wageningen University & Research, kleeft er echter ook een nadeel aan: “Op sommige plaatsen groeien de vroeg gezaaide granen nu zo snel, dat de plant gevoeliger wordt voor vorstschade in de winter. Dan vriest de plant in het ergste geval kapot”.

Beregenen voor oogsten

Aaldrik Venhuizen, manager R&D plant bij Agrifirm Plant, ziet dat door de droogte granen onregelmatig opkomen: “Voor de kieming van de zaden is nu eenmaal genoeg vocht nodig, en dat is er op de meeste plaatsen niet.”

Tekst gaat verder onder de foto.

Beregenen van peen in Dronten. Uniek voor de tijd van het jaar. - Foto: Sytze Bakker
Beregenen van peen in Dronten. Uniek voor de tijd van het jaar. - Foto: Sytze Bakker

De droogte gooit ook roet in het eten bij het oogsten van peen en aardappelen. Marco van Soesbergen, productmanager bij CropSolutions, ziet dat boeren hun percelen beregenen voordat ze de aardappelen en peen oogsten. “De peen en aardappelen zijn te schoon. Er kleeft geen aarde aan waardoor de kans op schade groter is”, aldus Van Soesbergen. Daarnaast vraagt de bewaring van consumptieaardappelen extra aandacht bij hoge temperaturen. Beregenen gebeurt volgens hem ook bij de uien die geplant zijn: “Uien hebben vaste, vochtige grond nodig om te kunnen wortelen, de grond is nu veel te los en droog”.

Tekst gaat verder onder de tweet.

Amper slakken, wel veel luizen

Een voordeel van de droogte ziet Venhuizen ook: slakken zijn amper actief, omdat zij juist houden van vochtige omstandigheden. Luizen zijn echter wel veelvuldig aanwezig, vooral het aantal schadelijke bladluizen is dit jaar hoog volgens cijfers van de NAK. Onder andere aardappelen en granen zijn gevoelig voor virussen die overgebracht worden door bladluizen. Van Soesbergen: “We zien dat het aantal luizen sterk toeneemt, in plaats van afneemt, wat normaal zou zijn voor deze tijd van het jaar.” Luizen kunnen het gerstvergelingsvirus overbrengen. Ruud Timmer merkt op dat het risico op dit virus nog groter wordt bij een zachte winter. Het kan dan volgens hem dan ook de moeite waard zijn om dit najaar al, in plaats van pas in het voorjaar, tegen luizen te spuiten. Daarnaast is er ook een grotere kans dat ziekten zoals roest nu al de kop opsteken: “De unieke weersomstandigheden vragen om het nauwlettender in de gaten houden van gewassen.”

Tekst gaat verder onder de tweet.

Onkruid groeit verder in warme herfst

Timmer signaleert ook dat onkruid door het warme najaar de kans krijgt verder te groeien. Dat kan een bedreiging voor gewassen vormen. Onkruid komt ook voor op de stukken gras die geleden hebben onder de droogte, zo ziet Theo van der Weiden, rundveespecialist en coördinator ‘Kijk op Gras’ bij De Heus Voeders. “Sommige melkveehouders zijn grasland aan het doorzaaien, andere hebben percelen opnieuw ingezaaid en sommige zijn vooral bezig met de onkruidbestrijding”, aldus Van der Weiden. Volgens hem is het erg uitzonderlijk dat de droogte nu wéér een rol speelt: “Na de regen begin september herstelde het gras behoorlijk, maar nu is het alweer langdurig droog”. Er komt volgens hem nog nauwelijks gras bij.

Smakelijk is het gras voor weidend vee wel. Dit komt door het hoge suikergehalte. Van der Weiden ziet het niet gebeuren dat er nog volop gemaaid kan worden wanneer er binnenkort regen valt: “Als er nu regen van betekenis valt, is het weideseizoen in ieder geval voorbij. Hoe het gras de winter doorkomt, is moeilijk te voorspellen. Het advies is om in het voorjaar de grasmat opnieuw te beoordelen, te wiedeggen en waar nodig door te zaaien.”

-          Luizen zijn echter wel veelvuldig aanwezig, vooral het aantal schadelijke bladluizen is dit jaar hoog volgens cijfers van de NAK. Onder andere aardappelen en granen zijn gevoelig voor virussen die overgebracht worden door bladluizen.

Of registreer je om te kunnen reageren.