Boerenleven

Achtergrond laatste update:15 jun 2020

1936: Zaad ontsmetten in heet water

Ontsmet zaad had minder last van schimmels maar de kiemkracht nam door de gebruikte methoden soms wel af.

De foto van vorige week was de eerste van het ontsmetten van zaaizaad, op de foto hieronder gaat het daar ook over. Ontsmetten was een heel proces dat vaak op de boerderij zelf werd uitgevoerd. Vaak deed men het zelf, soms kwamen er loon-ontsmetters langs.

Voor deze loonwerkers werd wel gewaarschuwd, er zat nogal wat kaf onder het koren. In de stomende ketels zou lang niet altijd een ontsmettingsmiddel zitten, maar soms alleen heet water. Dat deed uiteraard niets, terwijl de boeren wel een forse rekening gepresenteerd kregen.

Lees verder onder de foto.

De damp kwam van de trommel af waar in water tot boven de 50 graden werd gebracht. Hoe kouder het voorgeweekte graan was, hoe langer het opwarmen duurde. Uiteindelijk bleek deze methode niet de meest gunstige voor het behoud van kiemkracht. - Foto: Misset
De damp kwam van de trommel af waar in water tot boven de 50 graden werd gebracht. Hoe kouder het voorgeweekte graan was, hoe langer het opwarmen duurde. Uiteindelijk bleek deze methode niet de meest gunstige voor het behoud van kiemkracht. - Foto: Misset

Of het nou loonwerk was of eigen werk, de landbouwconsulenten adviseerden zoveel mogelijk kwikhoudende verbindingen. Het aloude kopersulfaat was prima en lekker goedkoop, maar het werkte niet tegen alles. Zo haalde het niks uit bij strepenziekte in gerst. Na de ontsmetting, dook de veroorzakende schimmel doodleuk weer op. Bij een kwikbehandeling was dat niet het geval.

Trommelfase afgerond

Op de foto hierboven is de trommelfase net afgerond. In de trommel zat heet water, 53 graden voor tarwe, 51 graden voor gerst. Soms werd aan het hete water een ontsmettend middel toegevoegd, soms werd dat er na afloop doorheen geschept. Het viel niet mee om, nadat het voorgeweekte graan in de trommel was geschept, een grote hoeveelheid water snel op de gewenste temperatuur te krijgen. Helemaal niet omdat het ontsmetten meestal in het begin van het jaar gebeurde, toen we nog echte winters hadden.

Het was een complexe en intensieve methode die uiteindelijk geen blijvertje bleek.

Dit artikel is te lezen in Boerderij 37 van dinsdag 9 juni en is onderdeel van de rubriek Zo ging het toen

Of registreer je om te kunnen reageren.