Expertblog

‘Duurzaam Avebe een uitdaging’

Gaat het Avebe lukken om aan genoeg duurzame aardappelen te komen?

Avebe viert dit jaar zijn 100-jarig jubileum. De landbouwpers bericht daar uitgebreid over. Avebe mag best trots zijn als bedrijf, door onderzoek en innovaties hebben ze een scala aan nieuwe producten voor de foodindustrie ontwikkeld op basis van aardappelzetmeel en eiwitten uit de aardappel. Met deze nieuwe producten is Avebe in staat om meer toegevoegde waarde te realiseren, met als resultaat een hogere uitbetaalprijs voor de leden/leveranciers van grondstof.

Jubilaris stelt 3 doelen

De toekomst lijkt ook zonnig voor Avebe; met basisingrediënten voor vleesvervangers en glutenvrije producten kan het bedrijf inspelen op een groeiende markt. Om deze markt te kunnen bedienen, hebben ze 3 doelen gesteld: meer zetmeel per hectare, 10% minder CO2 en 10% minder milieubelasting. Het resultaat hiervan moet uiteindelijk een duurzame industrie met meer toegevoegde waarde zijn.

Enorme uitdaging

Als ik de berichten zo lees, zie ik nog wel een enorme uitdaging voor Avebe om het in de toekomst vol te houden in Noordoost-Nederland. Ik vraag me namelijk af hoe het bedrijf in de komende tijd aan de duurzame doelstellingen gaat voldoen en toch genoeg grondstof beschikbaar houdt om de groeiende markt te kunnen bedienen. Het areaal is de laatste jaren stabiel rond de 45.000 hectare (CBS), maar is deze oppervlakte in de nabije toekomst nog steeds beschikbaar voor zetmeelaardappelen?

Minder akkerbouwgrond beschikbaar

Ik zie een aantal bedreigingen voor de zetmeelaardappelproductie zoals concurrerende aardappelteelten. Zo is de vlokkenteelt de laatste jaren flink aan het uitbreiden in het Noordoosten en worden ook steeds meer aardappelen voor de fritesindustrie in het gebied geteeld. Dit alles vindt plaats bij een afnemende beschikbaarheid van akkerbouwgrond. Sinds 2000 is de oppervlakte akkerbouwgrond in Nederland met meer dan 15% afgenomen en er is geen reden om aan te nemen dat deze trend zich niet in de toekomst voortzet.

Bodem wordt eenzijdig zwaar belast

Uit een analyse die wij in 2018 van de landbouwtellingen maakten, bleek bovendien dat ruim 60% van de zetmeelaardappelen in een 1-op-2-rotatie werd geteeld. Zowel binnen als buiten het zetmeelgebied wordt dit niet als een duurzaam teeltsysteem gezien. Binnen dit systeem wordt de bodem eenzijdig zwaar belast.

Daarnaast neemt de aaltjesdruk toe en zijn de beschikbare resistenties beperkt. De verwachting daarbij is dat er op korte termijn niet veel extra resistenties beschikbaar komen. Uiteindelijk zal men de rotatie moeten verruimen. Dit leidt tot hogere opbrengsten per hectare, maar niet tot extra beschikbaarheid van grondstof.

Hoe goed wordt de zetmeelaardappel betaald?

De zetmeelteelt is de afgelopen 100 jaar belangrijk geweest voor Noordoost-Nederland. Of het de komende eeuw ook zo zal zijn, zal mede afhangen of Avebe in staat is voldoende waarde toe te voegen aan de zetmeelaardappel. De belangrijkste randvoorwaarde voor de teelt zal zijn hoe goed de aardappelen betaald gaan worden. De prijs gaat uiteindelijk bepalen of de benodigde maatregelen voor een duurzame teelt doorgevoerd kunnen gaan worden en of de concurrentie met andere teelten om grond aangegaan kan worden.

Of registreer je om te kunnen reageren.