Boerenblog

2 reacties

‘Boer beter betalen voordat toelagen omlaag gaan’

Eerst zorgen dat boeren een eerlijke prijs uit de markt kunnen halen, daarna kan er gesproken worden over vermindering van bedrijfstoelagen. Landbouwcommissaris Hogan doet een eerste aanzet, maar er is meer nodig, stelt Teun de Jong van de NAV.

Uit de op 2 mei gepubliceerde voorstellen van de Europese Commissie (EC) voor de EU-meerjarenbegroting 2021 – 2027 blijkt dat men het budget voor het Europees Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB) wil verminderen van € 410 naar € 380 miljard. Vandaag komt Landbouwcommissaris Phil Hogan met zijn plannen voor de invulling van het GLB na 2020.

De EC schetste op 29 november 2017 al de contouren in de Mededeling ‘De toekomst van voeding en landbouw’. Hogan heeft bij het Forum for the Future of Agriculture wat grote lijnen uitgezet, evenals adjunct-directeur van DG-Agri Moegele tijdens een recente landbouwborrel in Brussel. Beiden gaven al aan dat het GLB zou worden gekort in verband met de brexit en toename van de veiligheidskosten (hoewel vooral de Duitse en Franse boerenorganisaties DBV en de FNSEA deze korting willen voorkomen), en dat gedacht wordt aan;

  1. Aftopping van de toeslagen per bedrijf;
  2. Minder sturing vanuit Brussel op details van vergroening en meer op doelen per land;
  3. Meer aandacht voor klimaatverandering in de vergroeningseisen.
Vandaag komt Landbouwcommissaris Phil Hogan met zijn plannen voor de invulling van het GLB na 2020. - Foto's: ANP
Vandaag komt Landbouwcommissaris Phil Hogan met zijn plannen voor de invulling van het GLB na 2020. - Foto's: ANP

Verdeling GLB-geld

Er wordt recent steeds gezegd dat het ‘verkeerd’ is dat 80% van de directe betalingen naar 20% van de boeren gaat. Moegele nuanceerde dit echter, wat ook blijkt uit een recent WUR-rapport: in 2015 ging 72% van het geld naar familiebedrijven tussen 5 en 250 ha, 27% naar kleinere bedrijven en 1% naar bedrijven groter dan 250 ha. De bijna 2 miljoen hele kleine boerenbedrijven (minder dan 5 ha) in de EU vertekenen dus het beeld nogal. De 20% van de boeren waar 80% van het geld naartoe gaat, zijn in feite praktisch alleen familiebedrijven tussen 5 en 250 ha. Dat driekwart naar levensvatbare familiebedrijven gaat, lijkt de NAV redelijk.

Voor Nederland zijn de cijfers nog genuanceerder: in 2015 kregen 45.851 bedrijven toeslagen, waarvan maar 110 boven de grens van € 150.000. Aftopping per bedrijf werd in de NAV-ledenpeiling door ongeveer de helft van de respondenten een goed idee gevonden. Praktisch moet ervoor worden opgepast dat bedrijven niet kunstmatig gaan splitsen en dat er wel een gelijk speelveld blijft in de EU. Immers de kosten zijn in West-Europa ook veel hoger dan in Zuid- en Oost-Europa.

Veel partijen

Waar er geld te verdelen is, melden zich altijd veel partijen, zo ook bij de door het Ministerie van LNV georganiseerde bijeenkomst begin april, waar boerenorganisaties, maar ook vele natuur- en milieuorganisaties en onderzoeksinstellingen waren uitgenodigd. De vertegenwoordigers van boerenorganisaties waren veruit in de minderheid. Dit is tekenend voor het verwachte vervolg van het GLB-beleid. Het feit dat het hier gaat om ‘boerengeld’, oorspronkelijke inkomenscompensatie voor de liberalisatie van de markt, verdwijnt steeds verder naar de achtergrond.

‘Het feit dat het hier gaat om ‘boerengeld’, oorspronkelijke inkomenscompensatie voor de liberalisatie van de markt, verdwijnt steeds verder naar de achtergrond’

De verwachting is dat er minder geld beschikbaar komt voor Nederland en dat er van dat geld meer besteed gaat worden aan het halen van natuur- en milieudoelen. Dus minder geld voor de directe betalingen. Daar tegenover staat dat minister Schouten van mening is dat wij, boeren, beter betaald moeten krijgen voor onze producten en dat zij daarom van mening is dat er in het nieuwe GLB betere mogelijkheden moeten komen om de positie van de boer in de keten te versterken. Echter, de benodigde regelgeving op het gebied van mededingingsrecht en bewaking van de positie ‘in de keten’ schiet hiervoor nog steeds schromelijk tekort.

Daarnaast wil landbouwcommissaris Hogan in het nieuwe GLB minder ver gaan in het voorschrijven van uitvoeringsregels. Daarvoor komt er meer speelruimte voor de landen. Met het risico dat er nog minder sprake is van een gelijk speelveld in de EU.

Minister Schouten wil dat boeren beter betaald krijgen voor hun producten. In het nieuwe GLB zouden er betere mogelijkheden moeten komen om de positie van de boer in de keten te versterken.
Minister Schouten wil dat boeren beter betaald krijgen voor hun producten. In het nieuwe GLB zouden er betere mogelijkheden moeten komen om de positie van de boer in de keten te versterken.

Inzet NAV

De NAV blijft van mening dat het GLB een wending naar een beter, dus hoger prijsniveau moet maken zodat de boeren een eerlijk inkomen uit de markt kunnen verkrijgen. Hogan doet wel een eerste aanzet door de mogelijkheden van horizontale samenwerking tussen boeren te verbeteren, maar de vrijhandelsverdragen, waarbij wij hier in Europa de lage (goedkope) normen van bijvoorbeeld Oekraïne moeten aanvaarden, zijn daarmee in tegenspraak. Pas nadat een betere inkomenspositie en marktpositie van boeren zijn bereikt, kan er worden gesproken over korten of afbouwen van de bedrijfstoeslagen.

Laatste reacties

  • kaper

    Roepen ze al jaren gebeurt toch nooit

  • theoscheers

    Het zijn en blijven ambtenaren, dus onverbeterlijk !

Of registreer je om te kunnen reageren.