Akkerbouw

Achtergrond 10 reacties

Klimaatverandering vraagt flinke aanpassing aardappelteelt

Per saldo kunnen aardappelopbrengsten door de klimaatverandering groeien. Maar dan moet wel een aantal risico’s worden afgedekt.

“Uiteindelijk kan de klimaatverandering voor de akkerbouw gunstig uitpakken.” Dat zei aardappelspecialist Peter Kooman van Aeres Hogeschool op de Boerderij Aardappelronde bij Landbouwbedrijf Straver in het Brabantse Almkerk.

Aardappeloogst. Door klimaatverandering kunnen de opbrengsten groter worden. - Foto: Mark Pasveer
Aardappeloogst. Door klimaatverandering kunnen de opbrengsten groter worden. - Foto: Mark Pasveer

Kooman sprak over ‘Aardappelteelt in een veranderend klimaat’. In zijn opsomming van kansen en risico’s was het rijtje risico’s aanmerkelijk langer dan dat van de kansen.

Grotere opbrengst bij klimaatverandering

Om met de kansen te beginnen: als gevolg van een gemiddeld warmer klimaat is een langer groeiseizoen mogelijk. En door meer CO2 in de lucht zal er meer fotosynthese zijn. “Dus hogere opbrengsten”, zegt Kooman. “Meer tonnen per hectare.” Hij put uit cijfers van 2016 die laten zien dat tegenover een haalbare opbrengst van 88 ton per hectare nu, in 2050 als gevolg van een 2 graden hogere temperatuur volgens modelberekeningen opbrengsten van 138 ton per hectare mogelijk zijn.

‘Van gemiddeld 60 naar 90 ton per hectare moet mogelijk zijn’

“Dat is dan misschien theorie, maar van gemiddeld 60 ton naar gemiddeld 90 ton per hectare moet mogelijk zijn, met grotere knollen en misschien ook met een hoger drogestofgehalte. Het maakt nogal wat uit als een vroeg gepoot gewas aan het eind ook nog een week of langer kan doorgroeien. Je krijgt er zomaar een paar honderd kilo aardappelen per dag bij, reken dan maar uit.”

Alleen groei als risico’s worden beperkt

Maar het veranderende klimaat veroorzaakt ook problemen. Warme periodes in de winter kunnen de bewaring moeilijk maken. We zagen pas nog dat het met Kerstmis warmer was dan met Pasen. Meer neerslag, vaker heftige buien. Die kunnen in het voorjaar, in het seizoen, maar ook bij de oogst voor grote problemen zorgen. Maar ook vaker erg droge en erg warme periodes. Door stijging van de zeespiegel wordt het water in bepaalde gebieden zouter.

‘Ik signaleer dat in Europa de weerstand tegen dit type gmo-gewassen afneemt’

Om dus van de voordelen van klimaatverandering te kunnen profiteren, is dat volgens Kooman via beperking van de risico’s. Dat heeft flinke gevolgen voor de aardappelbewaring, mechanische koeling, rassen, ontwatering, irrigatie, beheersing van ziekten en plagen, oogstplanning. “Qua rassen kun je denken aan rassen die weinig gevoelig zijn voor doorwas of holheid. Of ongevoelig voor phytophthora. De rassen zijn er, ik signaleer dat in Europa de weerstand tegen dit type gmo-gewassen afneemt.”

Tijd om te veranderen

“Alles bij elkaar concludeer ik dat telers mogelijkheden hebben om opbrengsten te verhogen als ze maar maatregelen treffen om water beter te benutten, en om te gaan met meer ziekten en plagen en gebreken. De aardappelteelt wordt complexer en duurder. Maar de veranderingen zijn niet nieuw en komen ook niet van vandaag op morgen. Er is tijd voor aanpassing.”

Laatste reacties

  • Helaas weer zo'n flut artikel. Als het warmer wordt en dus met langere groei periodes kun je misschien 2 gewassen achter elkaar per jaar telen maar het is echt niet zo dat je met 50% langere groeiperiode ook 50% hogere opbrengst krijgt. Dan zouden ze in brazilie wel 50 ton maiszaad per ha oogsten of 15 ton soya. Zo werkt het dus niet. Maar in sommige tropische gebieden kunnen ze soms wel 3 maal rijst oogsten per jaar, Maar niet 1 x oogsten met 2 maal de opbrengst.

  • boer drenth

    Wat weer geweldige vooruitzichten. Een droge zomer net als 1976 , en je hmoet het doen met een kwart van 80 ton. Je kunt van alles roepen maar je kan het niet voorspellen hoe het word. We hebben met de natuur te maken en die is geen jaar gelijk. In 1959 was er ook veel zon ,maar er groeide helemaal niks , even zo in 1976 . In de jaren 60 is er heel veel verzopen. Je kan het niet vooraf bekijken .

  • Alex63

    Als ik naar de foto kijk dan snap ik waarom er tegenvallers zijn in de aardappel teelt want water en aardappelen dat gaat niet samen! Als er in het najaar zo pootaardappelen uit de grond worden gehaald is de pootgoedteler opgelucht dat ze eruit zijn maar de consumptie nateler is het oogstjaar erop niet blij want die zit met de gevolgen, eigenlijk kun je dat toch wel bedenken daar moeten we toch al die geleerden niet voor hebben! Maar ja zo ook met de consumptieteler die dergelijke oogst aan de man wilt brengen ook dat is meestal geen succes en zeker niet op langere termijn uit de bewaring. Ik denk dat dat de uitdaging is om terug vroeger uit het land te zijn en misschien de laatste kg voor lief te nemen, trouwens wat betreft de opbrengsten die stijgen de laatste jaren ook niet meer dus het gaat niet goed. We moeten af van de boeremanagers we moeten terug gaan boeren!!!!

  • robclaas

    boer rob Nog meer aardappels die niet weg te geven zijn en die 80 ton geloof ik al helemaal niet zeker niet als ik zie op de foto hoe ze de grond vernielen

  • kleine boer

    Waarom niet op beddenteelt proberen?

  • agratax(1)

    Laten we wel zijn bij temperaturen >24 C groeien de meeste aardappelrassen niet meer en zijn ze blij dat ze niet de pijp uit gaan. Hier helpt ook irrigatie niet meer, want de grond en gewas temperatuur loopt te ver op. Dus die 2 C zou wel eens heel anders kunnen uitpakken dan dit artikel ons wil doen geloven.

  • info36

    Nu al moet er minstens 25% minder aardappelen geteeld worden in Noord-West Europa wil de teelt rendabel blijven. Laat staan bij hogere opbrengsten.

  • eltjo.huizenga1

    In Canada en Amerika groeien de aardappelen ook bij temperaturen van 30-35°C, beste Agratax… Misschien die rassen eens gaan proberen in Nederland?

  • agratax(1)

    @eltjo.huizenga. Is bekend, maar daar zijn irrigatie inspanningen voor nodig . Je zult net zo goed als ik weten dat afgelopen weken er dagen waren dat de aardappelplanten slap op het land lagen en hierdoor selectie onmogelijk was. Van groei was toen al geen sprake meer. Landen als Marokko telen in de hete zomermaanden geen aardappelen omdat de grond bij temp. >30 C te heet wordt en groei niet mogelijk is ook niet met irrigatie. Dat er ras verschillen zijn is duidelijk.

  • phmulder

    Ik denk dat Info36 wel degelijk een punt heeft: wie is ooit financieel beter geworden van verdubbelde opbrengsten? Bedenk dat alles dan verdubbeld: bodembelasting door 2x zo grote kiepers, grotere bewaarschuren, kortom de kosten verdubbelen. Kijk eens naar de achterliggende 40-50jaar: we zien dat boereninkomens niet verdubbeld zijn maar wel de bedrijfsoppervlakte in een uiterste poging het inkomen op peil te houden...maar gezien doordenderende schaalvergroting niet echt lukt...race to the bottom.

Laad alle reacties (6)

Of registreer je om te kunnen reageren.