Varkenshouderij

Foto & video 1966 x bekeken 2 reacties

Optimaliseren met vierwekensysteem

Gerjan Huisman begon in december vorig jaar met omschakelen van een weeksysteem naar een vierwekensysteem. Na een halfjaar is de uitval in de kraamstal met 3 procent gedaald.

Foto

  • Johan Huisman (69) helpt zijn zoon Gerjan (35) nog dagelijks met de 275 vermeerderingszeugen. Ze houden met plezier varkens op een pachtboerderij van landgoed Rozendael in Heino (Ov.). Uitbreiding is op deze locatie niet mogelijk; vandaar dat Gerjan kiest voor optimalisatie in een vierwekensysteem.

    Foto’s: Henk Riswick, tekst: Judith Waninge

  • Na een aantal adviesgesprekken met de voorlichter van Hendrix-UTD en Rainier van Gelderen van Janssen Animal Health bleek het vierwekensysteem het beste bij het varkensbedrijf te passen. Na het laatste gesprek, waarin de kalenderplanning werd doorgenomen, bleek dat Huisman de week erop meteen kon beginnen met de eerste groep zeugen.

  • In de planning er is rekening mee gehouden dat de week met kerst en oud en nieuw een rustige werkweek is. In de stallen waren 70 kraamhokken beschikbaar; met het overschakelen zijn tien hokken verbouwd tot biggenhokken. Naast die verbouwing is intern ook de dekstal vergroot. Verbouwen en omschakelen kan Huisman niemand aanraden; hij zegt dat het afgelopen halfjaar een erg drukke tijd is geweest.

  • Doordat er maar één leeftijdgroep in de kraamstal ligt, kan de varkenshouder systematisch werken. De zeugen krijgen met een vijzel twee fasen voer verstrekt, na drie zoogdagen gaan de zeugen over op een luxer lactovoer. Op woensdag beginnen de eerste zeugen al te werpen. Op vrijdag moeten de laatste zeugen geworpen hebben; anders loopt de weekgroep te veel uiteen.

  • Als de zeug geworpen heeft en opstaat, doet Huisman de biggen in een zelf ontworpen bak zonder bodem in het hok, zodat de zeug rustig kan eten en drinken. Met de bak leren de biggen de ligruimte kennen en vermindert ook het aantal doodliggers.

  • Op de eerste dag zijn er geen behandelingen, anders dan tanden slijpen. Alleen van de biggen van de onrustige zeugen en gelten slijpt de zeugenhouder de tanden. Vader Johan en kennis Henk helpen bij het tanden slijpen.

  • De biggen gaan in de zelf ontworpen biggenbehandelkar waar een kunststofrooster in ligt. In de centrale gang worden de tanden geslepen. Dit geeft minder onrust in de kraamhokken. Na het weekend krijgen de biggen de andere behandelingen zoals ijzer, staarten couperen en castreren. Hiervoor huurt Huisman extra hulp in.

  • De biggenbehandelkar, die op de juiste hoogte voor het werken met een rechte rug is gemaakt, doet ook dienst als vervoermiddel van de gespeende biggen. Dan gaat het kunststof rooster eruit en staan de biggen op driekantroosters. De behandelkar heeft aan de onderkant een luikje waardoor het schoonmaken ervan eenvoudig is.

  • Een aantal zaken moest de varkenshouder bij omschakeling naar een meerwekensysteem extra aanschaffen. Voor elk kraamhok is een biggenlamp nodig. Huisman heeft een simpel systeem met alleen een kabel met fitting, waaraan de lampen hangen. Als de biggen drie dagen oud zijn, draait hij de lampen eruit zodat ze schoon blijven en ook bij de volgende worp weer genoeg warmte afgeven.

  • De biggen speent Huisman op woensdagavond op drie weken leeftijd. De zeugen gaan donderdagmorgen uit de kraamstal. Daarna huurt de ondernemer een spuitploeg in om alles schoon te spuiten.

  • In de oude kraamstal zijn nu biggenhokken gemaakt. De inrichting van kraamhok is eruit gehaald, voerbakken zijn erin gezet en het biggenhok is klaar.

  • De tomen worden zoveel mogelijk bij elkaar gehouden. Alleen de kleinere biggen van elke toom gaan naar een apart hok.

  • Huisman heeft vier verschillende soorten biggenhokken. Alle gespeende biggen voert Huisman handmatig. Dit kost veel arbeid. “Het kost me te veel geld om alle bestaande biggenhokken te automatiseren, mede omdat ik nog niet weet of ik verder boer na 2013”, vertelt Huisman.

  • De afdeling met de kleinste biggen heeft naast een droogvoerbak een brijvoerautomaat met een luxere speenkorrel. Het werken met de weekgroepen heeft als voordeel dat de biggen allemaal dezelfde leeftijd hebben. Door de zeugen gescheiden te houden van de biggen, gaat de gezondheid van de biggen omhoog.

  • In alle afdelingen kan Huisman medicijnen verstrekken door het drinkwater. Veel problemen heeft Huisman niet bij de biggen. Het uitvalspercentage na spenen is de laatste maanden onder 2 procent.

  • Doordat er meer biggen van dezelfde leeftijd liggen, zijn er ook meer voerbakken nodig. Alles ligt netjes opgeruimd in bakken. Huisman houdt ervan gestructureerd te werken en dat is aan alles te zien. In de centrale gang staan geen overbodige zaken en drijfschotten hangen aan de wand.

  • In de voormalige kapschuur heeft de varkenshouder de dragende zeugen en de gespeende biggen gehuisvest. De luchtstromen van de zeugen en de biggen zijn goed van elkaar gescheiden. Niet allen de luchtstromen maar ook de looplijnen zijn gescheiden. In de biggenstal gebruikt Huisman andere laarzen dan bij de zeugen.

  • Bij het wisselen van de kraamstal naar de dekstal parkeert de zeugenhouder een twintigtal zeugen in een grote ruimte van de voormalige kapschuur. Als de drachtige zeugen ’s avonds weer naar de kraamstal gaan, kunnen de guste zeugen naar de dekstal.

  • In de dekstal waar 20 boxen zijn bijgebouwd, zijn extra tl-lampen boven de zeugen gemonteerd. Op woensdagmorgen gaan alle zeugen die terugkomen weg, evenals een selectie uit de kraamstal. In een vierwekensysteem is het lastig om terugkomers weer in een groep te plaatsen. Het vervangingspercentage ligt nu op ongeveer 45 procent. Het streven is om dit rond de 40 procent krijgen.

  • Het dekmanagement moest de varkenshouder ook aanpassen. Meer dekbeugels zijn nodig. En omdat er meer sperma tegelijk komt, is een grotere koelbox nodig.

  • Doordat Huisman nu grotere groepen biggen kan verkopen, is hij overgestapt naar een andere handelaar en eindbeer. De-A20 zeug insemineert hij nu met de Deense Duroc van Klasse KI.

Laatste reacties

  • no-profile-image

    han

    ik doe zelf al bijna drie jaar het vierweeks systeem maar speen met 23 dagen als je begrijpt wat ik bedoel

  • no-profile-image

    john

    hoe speen je op 23 dagen? of is dat gemiddeld? Oude zeugen die nog een ronde als pleegzeug meegaan. Maar de grootste hoop die zeugen, dus de zeugen die opnieuw gedekt worden zullen toch op 19 tot / met 21 dagen gespeend worden. enkele vroege worpen zullen wel 23 dagen halen.

Of registreer je om te kunnen reageren.