Boerenblog

3575 x bekeken 2 reacties

Taken uit de keten naar het eigen bedrijf

Bedrijven met 100 procent drijfmest, mengvoer en bulkvarkens zullen in de nabije toekomst best overleven met 0 procent financiering. Anderen moeten aan de slag.

Op een netwerkavond afgelopen week vertelde collega-varkenshouder Bart Docters van Leeuwen over zijn jarenlange ervaringen met mestverwerking. Eind jaren ’90 deed ik meerdere praktijkproeven op ons bedrijf met zowel mestscheiding als mestdroging. De processen werkten goed, maar de capaciteit lag te laag en hierdoor rendeerde het niet. Alweer jaren zetten we jaarrond wekelijks zes vrachten drijfmest af aan dezelfde persoon. Vijf van deze zes vrachten bestaan uit water en beiden zijn we het er over eens dat dit vroeg of laat teruggebracht moet worden tot één vracht droge mest. Wekelijks een paar duizend euro uitgeven aan schoonwatertransport is absurd. Docters van Leeuwen weet dit inmiddels op zowel boerderij- als industrieelniveau uitvoering te geven.

Rantsoen met losse grondstoffen
Van dezelfde persoon neem ik veelal ook CCM af in de oogsttijd. Deze week is het meeste weer ingekuild. Het mag met recht het gouden graan genoemd worden; de inhoud van een paar sleufsilo’s overstijgt de waarde van woning en erf samen. Toch concurreert het goed met de andere granen die we voeren. In onze basisrantsoenen nemen we 10 procent CCM en 20 procent tarwe en gerst op, 40 procent is natte bijproducten. De laatste 30 procent bestaat uit enkelvoudige losse grondstoffen en voor een deel uit aanvullende voeders. Ongeveer 95 procent is volkomen transparant en bestaat uit grondstoffen met minimale marges.

Renovatie van voerkeuken
De afgelopen twee maanden hebben we onze voerkeuken drastisch gerenoveerd. Na zestien jaar brijvoedering en vertienvoudiging van de bedrijfsoppervlakte was dit hoogst noodzakelijk. Samen met mijn vaste bedrijfsverzorger heb ik het werk volledig zelf uitgevoerd. Het voeren moest gewoon doorgaan, dag en (soms) nacht hebben we doorgewerkt.

Nieuwe hamermolen
Vervolgens hebben we met hulp van de installateur een nieuwe hamermolen geplaatst. Het is prachtig om eindelijk de pure grondstoffen te kunnen verwerken. Het loopt boven verwachting goed en de dieren vreten als nooit tevoren. Persen, expanders en allerlei andere mooie technieken voegen vooral kosten toe.

Nieuwe weg

Boerenbond Deurne heeft het licht gezien en nodigt 100 zelfmengende varkenshouders uit om te tonen dat het met MyFeed een nieuwe weg inslaat: transparantie in losse grondstoffen en prijzen/marges, geen poespas en de prijzen gewoon op internet. Het doet sterk denken aan de opkomst van bijproducten in de jaren ‘80. Aanvankelijk zag de mengvoerindustrie het als concurrentie, later gingen ze er zich allemaal mee profileren. Exact hetzelfde gaat nu massaal gebeuren met het voeren van losse grondstoffen. Een volledig ontzorgd brokje heeft €40 tot €50 aan kosten per ton in zich voor malen, mengen, persen, brengen, advies en marge. De dierhouder moet evengoed investeren, dat resulteert echter vlot in een jaarinkomen.

Verschil van €15 per varken
Werden de netwerkavonden vorig seizoen nog kritisch aanschouwd, nu zien we al opvolging. ABN Amro rapporteerde in zijn visie op de veehouderij op gelijke wijze als Boerenbond Deurne. Varkenshouders gaan meer taken uit de keten naar het eigen bedrijf toetrekken. De verkoop van grondstoffenleverancier Cefetra is slechts een teken aan de wand, de marges op losse grondstoffen zijn zoals gezegd zeer minimaal. In navolging hierop zal ook de geldelijke waarde van mengvoerfabrieken sterk reduceren. Wie goed op de financiële cijfers en noteringen let, ziet dit vandaag al gebeuren. In een recente netwerkbijeenkomst zagen we de mooie samenwerking van akkerbouwer Paul Roelofs en vleesvarkenshouder Gerard Driessen. Ik mocht dat kort geleden ook aanschouwen. Prachtig mooie tarwe die voor €24 bijna rechtstreeks in de bek van het varken glijdt. Per saldo doet deze tarwe niet onder voor een gemiddelde vleesvarkensbrok die inmiddels toch de €30 gepasseerd is. Bruto verschil: €15 per varken.

Verschil van €10 per big
Op dezelfde avond liet varkens- en melkveehouder Johan van Hal zien dat hij volop regie neemt in mestafzet, verwerking en de afzet van zijn varkens en biggen. Blijvers zullen moeten investeren in een of meer van deze zaken. Het voorbeeld zag ik twee weekends terug op het bedrijf bij Berlijn van Leon van Dijck. Zijn buurman met 3.000 hectare grond haalt maar wat graag de mest van zijn bedrijf met 2.500 fokzeugen; het eerste voordeel van een paar euro per big. De volgende €5 komt uit de opbrengst. Niet alleen liggen de noteringen ter plekke al een paar euro hoger, er komt ook nog eens een paar euro boven op voor de hoge gezondheid. Van Dijck produceert al zeven jaar vrij van PRRS, mycoplasma en APP en ent hier ook niet tegen. Dat was tijdens mijn bezoek goed te zien. Zijn totale gezondheidskosten liggen op slechts €30 per zeug en inclusief een circo-enting voor de fokbiggen. Tel uit dat het totale voordeel: €10 per big.

Grote ketenkansen
De complete keten heeft er baat bij dat we in Nederland nog forse slagen maken en daarbij het vizier gericht houden op het boerenerf, FarmFocus. De achterstand van €10 per big en een gelijk bedrag per vleesvarken is voor een aanzienlijk deel weg te werken wanneer we de faalkosten aanpakken. Individuele grotere ondernemers pakken de regie op het eigen erf zelf op en kunnen hierdoor verder ontwikkelen. De drie producenten die we deze week in de showroom aan het woord hadden, verzorgen nu al honderden hectares en koeien, duizenden zeugen en tienduizenden vleesvarkens. Ook voor middelgrote bedrijven als het onze liggen er echter nog kansen genoeg. Je moet ze wel zien en nu aanpakken. Als producenten en keten gezamenlijk liggen er nog grote kansen. Het rendement door samenwerking is bijzonder hoog, maar vooral noodzakelijk.

Laatste reacties

  • joannes

    Prima verhaal, hier kunnen we wat van leren! Alleen jammer voor die veevoer producenten, die worden hiermee gereduceerd tot potentiele bemiddelaars en mogelijk adviseur bureau! Maar ja ze hebben jaren de trommel geslagen en het werd tijd dat die monopolies een keer vielen!

  • drientje

    Johnny, je geeft terecht wel aan dat er voor jou nog kansen zijn. Je hebt dan over een bedrijf met 1600 zeugen met geltenopfok. Dit is mogelijk,voldoende omvang om een onafhankelijke voeradviseur in te huren. Het is niet meer verantwoord om een voerproducent het rantsoen uit te laten rekenen waarbij door hun ook het aanvullend voer geleverd word. Ze draaien, zonder uitzondering, je allemaal een poot uit. Op het moment van uitrekenen zit nog een voordeel in gebruik van enkelvoudige grondstoffen, maar naar verloop van tijd worden de grondstoffen van het aanvullend voer duurder, en de prijs van het gehele aanvullend gaat met sprongen omhoog.

Of registreer je om te kunnen reageren.