Expertblog

194 x bekeken 9 reacties

Antibioticavrije vleesvarkenshouderij: toekomstmuziek?

Varkenshouders twijfelen over het voortbestaan van de varkenscyclus, maar ik geloof er nog in.

Vleesvarkenshouders verdienden de afgelopen vier jaar gemiddeld genomen te weinig. Komt dat weer goed? De meningen verschillen. Varkenshouders twijfelen over het voort-bestaan van de varkenscyclus, maar ik geloof er nog in. Daarmee wordt ook rekening gehouden bij het invullen van de financiële behoefte van klanten. Maar is er dan niets veranderd?

Discussie

Onlangs organiseerden we bij de ING een bijeenkomst met managers uit de agrarische sector om te spreken over de agrarische sectoren met uitzicht op 2020. Aangezet door een econoom en een futuroloog discussieerde ik met een aantal gasten over de intensieve veehouderij. We scherpten uiteindelijk aan op de vleesvarkenshouderij. Misschien niet geheel verrassend kwamen we tot de conclusie dat de laatste 20 tot 30 jaar weinig is ontwikkeld in deze sector. Het mesten van varkens draait om een vaste leverancier van biggen (of de goedkoopste), all in-all out per afdeling, medicineren of niet, voer enigszins afgestemd op de leeftijd van de dieren en het afleveren tegen de beste prijs.

Topprestaties

Het gekke is dat varkenshouders over de hele wereld anders werken dan varkenshouders in Nederland. De vleesvarkens zijn daar meestal dienstbaar in de keten. Zo las ik vandaag nog in een vakblad het verhaal van de Amerikaanse familie Maschhoff. Zij gelooft overigens ook nog in de varkenscyclus. In zo’n varkens-keten hoeft het vleesvarken niet optimaal te produceren. Antoon van den Berg zei het zo treffend tijdens het eerste debat bij Johnny Hogenkamp: ‘In een keten hoeft niet elke schakel topprestaties te halen, het totaal van alle onderdelen samen bepaalt de rentabiliteit’. Misschien is dit wel de reden waarom de fokkerij wereldwijd niet gespitst is op een topprestatie van het vleesvarken: niemand, behalve de Nederlandse mester, is erbij gebaat.

Verandering

Maar nu gaat het veranderen. Vleesvarkenshouders krijgen gehoor bij vermeerderaars die biggen gaan produceren die een hoge groeiefficiëntie en slachtkwaliteit combineren. De biggen worden all in-all out opgelegd per locatie. Prijsschommelingen worden opgevangen doordat de ondernemer meerdere locaties aanstuurt. Opwarmen van de stal kost wel energie, maar die is duurzaam te verkrijgen uit mestvergisting, zonnewarmte of warmtewisseling. Als er al een aardgasaansluiting is, dan wordt die gebruikt voor het afleveren van groen gas. De varkenshouder haalt neveninkomsten uit energieproductie en heeft een gewaardeerde plaats in de maatschappij. Is dit toekomstmuziek?

Voerindustrie innoveert

Het gaat verder: de voerindustrie gaat innoveren. Dat is misschien al tientallen jaren nauwelijks gedaan. Ik drukte me in de discussie iets te stellig uit, wat me op een lesje mengvoer kwam te staan. De afspraak is gemaakt. De varkenshouder gebruikt in 2020 al jaren alleen curatieve antibiotica uit de productgroepen die wereldwijd zijn toegestaan voor dierlijk gebruik. Wat zou dat mooi zijn.

Economische cyclus

Ik werk ruim 30 jaar aan de rand van de varkenshouderij, en nu precies 25 jaar bij de ING. In die tijd is de opbrengstprijs van vleesvarkens gedaald. Logisch dat de bedrijfsomvang is gestegen per locatie. Het aantal varkenshouders is sterk gedaald en zal nog verder dalen. Wat echter blijft in een vrije markt is de economische varkenscyclus. Werkelijk.

Foto

Laatste reacties

  • no-profile-image

    john

    is er tijdens jullie gesprek ook gesproken over het trage productieproces van 11 maanden en wat de invloed daarvan is op de varkensmarkt?? even snel de productie bijregelen zit er niet in. Hoe gaan we in 2020 met deze situatie om. Blijven we als varkenshouder als een dolle produceren en afwachten wat we na 11 maanden krijgen voor ons harde werken of maken we een belangrijke stap naar marktgericht produceren waarbij kwaliteit en kwantiteit in balans zijn?

  • no-profile-image

    Jos

    Beste Kees, u heeft een lesje mengvoer gehad, schrijft u.; ik heb hier enkele samenstellingen liggen van 2010 en ca. 10 jaar geleden voor biggen met hoegenaamd geen verschillen; hoezo innovatie? Hooguit in produktiewijze, hoewel?

  • no-profile-image

    Jan

    Klopt Jos, in voergrondstoffen verandert niets. Vanuit marketing oogpunt doet de industrie alsof en boeren worden graag dom gehouden. Een beetje andere mix, een flitsende naam en campagne en de boeren beginnen als vanzelf te kwijlen. ForFarmers komt nu weer met een reeks flisende namen in biggenvoer, goed voor de beurzen, advertenties en de voorlichters hebben weer wat "nieuws" te vertellen. Het mag enkele tonnen kosten.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Varkenscyclus? Heeft die ooit bestaan dan? Het is eerder een graancyclus. In de varkenshoudeij worden er heden ten dage allerlei scenario`s bedacht om het aantal varkens in de EU met een 10% terug te brengen. Prima, maar wat gebeurd er dan met de prijs van varkensvoer (graan) wanneer die op een gelijkblijvend productieniveau blijft? 10% minder varkensvoer zal er dan ook nodig zijn. Die voer/graanprijs zal dan wel gaan zakken lijkt mij. Maar ja, als die voer/graanprijs daalt dan wordt het weer aantrekkelijk om varkens te mesten en zal er dus geen afname van het aantal varkens plaatsvinden. (Vooral buiten de EU op een lager prijsniveau van varkensvoer). Het aantal varkens in de EU toch terug weten te brengen betekend dan de financiële problemen van de varkenshouderij overhevelen naar de akkerbouwers die primair het varkensvoer produceren. (Alsof die akkerbouwers daar op zitten te wachten.) Bij de beschouwingen over de huidige marktsituatie van de varkenshouderij mis ik die analyse van de prijsvorming van de veevoermarkten. Bij mijn weten begint het wel en wee van de varkenshouderij met de primaire productie van veevoeders vanuit de akkerbouw. Om varkensvlees te produceren heb je eerst varkensvoer nodig, toch? En te veel productie van veevoer/graan voor varkens betekend dan zondermeer te veel productie van varkensvlees. Marktregulatie voor varkensvlees gaat inhouden dat er dan ook een marktregulatie voor veevoer zal moeten komen. Anders zal door fluctuaties op de veevoermarkten de varkensmarkt steeds ontregeld bljven. Wanneer je de primaire productie en prijsvorming van het varkensveevoer betrekt bij de "varkenscyclus" dan lijkt het me vreemd dat er een "varkenscyclus" bestaat. Bedenk daarbij ook dat, inclusief de productie van veevoer vooraf, de productie van een kilo varkensvlees een 2 jaar in beslag neemt. Niet echt om snel op marktsituaties van varkensvlees in te kunnen spelen. Volgens mij de veevoerproductie dan maar reguleren, dan is de markt voor varkensvlees meteen ook gereguleerd. Met opnieuw een buffer van de graanvoorraad in de EU moet dat toch kunnen? Hebben de akkerbouwers naast de graanproductie ook meer houvast bij hun andere plantaardige productie. Maar helaas past dat niet binnen het huidige vrijemarkt denken volgens de "varkenscyclus".

  • no-profile-image

    Klaas

    Mooie gedachte natuurboer, maar zo werkt de markt en praktijk niet. Of denkt de akkerbouwer wel diep na wanneer hij op zijn percelen energiegewassen teelt en zo het areaal voedergewassen vermindert?

  • no-profile-image

    natuurboer

    Ik kan er nog wel wat anders bijhalen, Klaas. Het zijn niet alleen energiegewassen. Wat denk je van de uitbreiding van het melkquotum met nu 3%. Die 3% meer melkquotum houdt in dat er in Nederland ca 30.000 ha meer grondgebruik is gekomen van voerproductie voor de Nederlandse melkkoeien. En dat betekent ook dat er tegelijkertijd 30.000 ha minder grond voor de teelt van varkensvoer is ontstaan. Alsmede 30.000 ha waar nu koeienmest in plaats van varkensmest wordt aangewend. In Nederland zijn het dan de verdringingseffecten van grondgebruik bij zowel melkveehouderij (uitbreiding melkqotum) als akkerbouw ( energiegewassen), die ook tot de varkenshouderij zullen doordringen. Melkveehouders mogen ook wel eens nadenken welk effect het afschaffen van het melkquotum, qua voer en mestproductie, voor de Nederlandse varkenshouderij gaat betekenen.

  • no-profile-image

    W Zandbergen

    Bij het lezen van de kop dacht ik het zal gaan over antibioticavrije vleesvarkenshouderij, maar nee. Zo kom je ook niet van de antibiotica gebruik af. Het gebuik van antibiotica bepaald of de varkens in Nederland nog wel een toekomst heeft. Gaat het gebruik niet drastisch afnemen is het einde verhaal.

  • no-profile-image

    iemand

    Ik hoop van ganser hart dat de varkenshouderijen er mee ophouden, mijn en heeeel vele anderen mensens grootste wens.
    Het dierenleed de ziektes de gezondheid van de natuur, alles is ermee gebaat dat dit stopt.
    STOP de megastinkstallen, stop dierenleed.

  • no-profile-image

    iemand

    We zullen moeten gaan stoppen met het fokken van dieren voor menselijk genot!
    De natuur zal weer zijn weg moeten kunnen gaan, en wij als mens mogen de grote prachtige natuur niet nog meer beïnvloeden naar de ondergang ervan.
    Daarom begin het stoppen van fokken, waar halen wij als mededieren het recht vandaan. Het is slecht! Ga alternatieven zoeken en financier die! Help, groente en fruitkwekers..

Laad alle reacties (5)

Of registreer je om te kunnen reageren.