Rundveehouderij

Foto & video 1627 x bekeken

Fors minder uitval vaarskalveren

Het melkvee- en zuivelbedrijf Den Eelder Ambachtelijke Zuivel in well (Gld.), dat 475 melkkoeien houdt, veranderde de jongveeopfok rigoreus. Daarmee drong het de uitval terug van 8 naar 3 procent.

Foto

  • Jaarlijks fokt Ernst van der Schans (54) in Well (Gld.)zo'n 150 tot 170 vaarskalveren opgefokt op zijn bedrijf met zo’n 475 melkkoeien. Er worden geen dieren aangekocht. Gemiddeld geeft een koe 35 liter. Het rollend jaargemiddelde is 10.500 liter per koe. De melk op het bedrijf wordt verwerkt tot zuivelproducten als yoghurt, karnemelk, vla en boter.

    Foto's: Bert Jansen, tekst: Dick van Doorn.

  • In de oude situatie stonden de kalveren in houten eenlingboxjes bij de zieke koeien. Zodoende was de ziektedruk erg groot.

  • In de nieuwe situatie staan de stier- en vaarskalveren buiten in schone, droge kalveriglo's.

  • Bij Van der Schans zijn de kalveriglo's in twee groepen verdeeld. Achterin staan de vaarskalveren die aangehouden worden. Ze blijven hier 10 dagen staan en worden dan verplaatst naar de jongveestal.

  • De iglo's zijn in een sleufsilo gezet. De betonwanden van de silo bieden beschutting tegen de wind. “In de winter zaten de kalveren hier ook met 12 graden Celsius onder nul,” zegt medewerker Johan van Herpen. “Natuurlijk krijgen ze volop biest, die kachel van ze moet natuurlijk wel aan de gang blijven.”

  • De vrachtwagen die de stier- en vaarskalveren ophaalt die het bedrijf verlaten blijft altijd op deze plek staan, vooraan bij de oudste kalveren. Zodoende komt de vrachtwagen en de veehandelaar zelf niet bij de vaarskalveren die aangehouden worden.

  • Zo snel mogelijk na de geboorte krijgen de kalveren 4 liter biest toegediend. De tweede dag weer 4 liter, de derde en vierde dag 2 keer daags 1,5 liter kunstmelk en vervolgens 2 keer daags 2 liter kunstmelk.

  • Als de kalveren de boxen hebben verlaten, worden ze met de hogedrukspuit schoongespoten. Vervolgens worden de boxen iets schuin gezet zodat de wind er onder door kan blazen. Van der Schans heeft zo'n tien iglo's per honderd koeien. Daardoor kunnen pieken in het afkalven makkelijk worden opgevangen. Op dit bedrijf bedraagt de leegstandsperiode zo'n veertien dagen.

  • Vlak voor ingebruikname worden de iglo's voorzien van een ruime dosis schoon stro.

  • Sinds maart 2010 heeft het melkveebedrijf een splinternieuwe jongveestal. Volgens medewerker Van Herpen probeert het bedrijf met deze nieuwe stal te realiseren dat het jongvee een probleemloze opfok heeft waardoor in de toekomst wellicht de vaarzen in plaats van op 24 maanden met 22 maanden kunnen afkalven. “Dan verdienen we deze investering zo weer terug,” aldus Van Herpen.

  • De stal is opgedeeld in 8 strohokken. De hokken zijn van elkaar gescheiden door betonnen muren zodat de kalveren niet met elkaar in contact kunnen komen en er zodoende geen besmetting of tocht kan plaatsvinden.

  • De voorste 4 hokken zijn voor de jongste vaarskalveren en zijn voorzien van een drinkautomaat.

  • Het is duidelijk te zien dat de nieuwe aanpak werkt. Het stro van de jongste kalveren is schoon en droog. Doordat ze een goede en gezonde start hebben, kunnen de kalveren beter doorgroeien.

  • “Dit is zoals wij het hebben willen,” zegt medewerker Van Herpen. “Dat je tussen een koppeltje kalveren staat die niet hoesten en niet staan te 'pompen'.” Om de kalveren extra comfort te bieden, staat gedurende de melkperiode een groepsiglo in de strostal.

  • De kalveren hebben de eerste 7 weken onbeperkt beschikking over verse brok. “Onbelemmerde brokverstrekking is belangrijk,” aldus Van Herpen. “Schoon en fris krachtvoer. We hebben het in deze brokbakken zitten omdat dit beter is dan in een pvc-pijp voor het hek of op de grond. Dan moeten deze jonge kalveren nog te ver reiken.”

  • De eerste drie weken krijgen ze eveneens hooi in een ruif. “In negen weken moeten we in plaats van melkverwerkers, ruwvoerverwerkers van ze maken.”

  • Bij de dakconstructie is het isolatiemateriaal zo geplaatst dat er geen gordingen meer te zien zijn. Het dak is van onderen helemaal glad zodat de wind makkelijk de stal weer kan verlaten en niet naar beneden kan vallen op het kalf. Het isolatiemateriaal isoleert in de winter tegen de koude en in de zomer tegen hitte.

  • Bij de drinkautomaat zit ook een medicijndosator. “Die hebben we nog nooit gebruikt,” zegt Van Herpen.

  • Ook het boekje waar eventuele problemen ingeschreven geeft duidelijkheid. “We draaien nu een jaar en er staan alleen nog enige gezondheidspunten in van vorig jaar.”

  • Alle acht hokken met vaarskalveren krijgen aan het hek hooi, bierbostel, beetje maïs en 0,5 kilogram tarwe en 0,5 kilogram soja per kalf. Iedere voerbeurt wordt het oude voer weggehaald.

  • De oudere kalveren vreten voornamelijk aan het hek. Ze blijven hier zitten tot 16 à 17 weken. Dan eten ze volop ruwvoer en kunnen beter tegen een stootje. Tot voor een jaar geleden gingen de vaarskalveren namelijk al met 10 à 11 weken naar de opfokstal.

  • Voor kalveren van 10 à 11 weken was de overgang naar deze voormalige ligboxenstal te groot. Ruwvoer vreten aan het voerhek, geen stro meer en een mestschuif die regelmatig heen en weer gaat. De overgang was te groot. Kalveren van 16 à 17 weken kunnen dit wel handelen.

  • Melkveebedrijf Den Eelder Ambachtelijke Zuivel levert onder meer aan een aantal supermarkten in Nederland. De melk van het bedrijf wordt verwerkt in een kleine zuivelfabriek op het terrein van het melkveebedrijf. Hier werken 9 medewerkers. Het agrarische bedrijf werkt met 4 medewerkers.

Of registreer je om te kunnen reageren.