Rundveehouderij

Foto & video 2328 x bekeken 5 reacties

Zuid-Afrika: mooi niet makkelijk

Zuid-Afrika is een prachtig land met grote verschillen. De melkveehouderij heeft het er niet gemakkelijk. Droogte, hoge voerkosten en een melkprijs die onvoldoende mee stijgt.

Foto

  • De Tafelberg is een van de gezichtsbepalende punten voor Zuid-Afrika. We maken een rondreis langs melkveebedrijven van de West-Kaap bij Cape Town (Kaapstad), via de Oost-Kaap rondom Port Elizabeth tot KwaZulu Natal in het Oosten.




    Foto's: Gerbrich Andringa, tekst: Robert Prins

  • De melkveehouderij is nauw verbonden met het maken van wijn. In Zuid-Afrika zijn veel gemengde bedrijven met zowel een wijnmakerij als melkveehouderij. Op de voorgrond is een wijngaard te zien. Achter het meertje loopt een koppel Nguni, het lokale runderras in Zuid-Afrika.

  • Op bezoek bij melkvee- en wijnbedrijf De Grendel. Daar worden we getrakteerd op een wijnproeverij. Het drinken van een wijntje in de avondzon heet heel toepasselijk sundowner. In dit deel van Zuid-Afrika spreken de mensen veelal Afrikaans. Als je geconcentreerd luistert naar duidelijk pratende Afrikaners, is het aardig te volgen voor Nederlandse oren.

  • De melkveehouderij in de West-Kaap kan het best vergeleken worden met de Amerikaanse/Californische manier van vee houden. Het klimaat is droog en de bedrijven zijn groot. Hier een koppel droge koeien en pinken. De tentdoeken op de achtergrond bieden schaduw op de warmste uren van de dag.

  • Melkvee staat in grote open stallen. Deze zijn ruim opgezet, met een eenvoudige maar praktische indeling. Najaar en zomer 2010-‘11 waren droog in Zuid-Afrika, met als gevolg hogere voerprijzen. Na een dip in de melkprijs in 2009 zit deze nu op 30 rand per kilo. Een redelijk goede melkprijs, maar door de hoge kosten blijft er toch weinig over onder de streep

  • Opvallend is dat het rantsoen voor koeien vrijwel overal ter wereld gelijk is. Mais en luzerne zijn de hoofdbestanddelen. Samen met granen en restproducten wordt dit gemengd tot één rantsoen.

  • Grote bedrijven, grote afstanden, dus grote oornummers zijn handig.

  • Onderweg komen wij opvallend goede dochters tegen van de stier Matt, of Mattison zoals hij officieel heet. Voor Nederlandse begrippen zijn de gehalten veel te laag van deze Mtoto-zoon, maar in Zuid-Afrika maken de volwassen koeien veel indruk.

  • Het bedrijf van melkveehouder Robert Starke is Amerikaans van opzet. Aan één zijde van de stal is een doek gespannen om te veel wind in de stal te verkomen. Alle ligboxen hebben een zandbed.

  • In Nederland zijn we het in de melkveehouderij nog niet gewend, maar in andere landen is met name op grote bedrijven mestscheiden een normaal fenomeen.

  • De kalveropfok is eenvoudig maar doeltreffend. Simpele blikken dakjes en een paar hekjes voldoen. Dat werkt heel wat goedkoper en makkelijker dan met iglo’s. Maar het gunstige klimaat is natuurlijk een niet te onderschatten factor voor deze huisvesting.

  • Dat dochters van stier Olympic groot zijn, weten niet alleen de Nederlandse veehouders. Dit dier is te groot en kan nauwelijks onder het separatiehek door.

  • Niet alle gebouwen zijn zo luxe als de voorgaande bedrijven. Dit is een oudere en nogal goedkope oplossing. Toch kiest men voor luxere nieuwbouw omdat de koeien beter presteren.

  • Arbeid is een probleem in Zuid-Afrika. Handen zijn er genoeg, maar handen die betrouwbaar en kundig zijn is een ander verhaal. Er zit een groot verschil tussen de stammen en hun omgang met vee. De melkveehouderij staat of valt nu eenmaal met regelmaat en dagelijkse verzorging. Ook de wetgeving zorgt voor problemen. Zijn arbeiders langer dan een jaar in dienst, dan hebben zij recht op een stukje grond. Een regel waarmee de eigenaren van de landbouwbedrijven niet overweg kunnen.

  • Ibissen zijn veel aanwezig tussen het vee. De vogels vreten vliegen, teken en ander lastig ongedierte. Als vreetgelegenheid komen oude banden goed van pas.

  • Het bedrijf van Niels Neethling is een van de grootste in Zuid-Afrika, met zo’n 3.000 koeien. Hij houdt Holsteiner en Jersey.

  • Een dubbele draaimelkstal blijft overweldigend om te zien.

  • Inmaken of inkuilen. Vreemd dat het in Nederland op een betonnen plaat gebeurt op de grond. In Zuid-Afrika kom je nog echt kuilen met voer tegen. Afgedekt met plastic en banden.

  • Niet representatief, maar wel aardig om te zien bij het bedrijf Serdyn.
    Een folder uit vervlogen tijden: Riebeek Friesstoet.

  • Aan de Oost-Kaap is het klimaat anders: meer regen, dus meer gras. De melkveehouderij laat zich hier beter vergelijken met het Nieuw-Zeelandse systeem van grazen. Dit bedrijf, met de oceaan op de achtergrond, is al door veel gasten bezocht. Nigel Lok staat bekend als een goede veehouder met een uistekende registratie. Daarom probeert en analyseert hij regelmatig nieuwe dingen.

  • De Jersey-koe blijkt een efficiënte melkproducent met hoge gehalten. Daarbij kan ze goed tegen warmte. Naast de grote, melkrijke Holstein is het ras Jersey hier zeer geliefd.

  • Wie in Zuid-Afrika is geweest kent ‘de braai’. Dat is niet zomaar even de barbecue aansteken, maar zelf houtskool maken. Vervolgens worden deze gloeiendhete kolen gebruikt voor het roosteren van vlees. Met een goed stukje rundvlees tussen de knijper kom je de avond aangenaam door.

  • Aangekomen in KwaZulu Natal is het landschap weer veranderd. Qua weidsheid, glooiingen en bergen doet het Canadees aan. KwaZulu Natal is Engels gericht. Niet alleen de voertaal is Engels, maar ook de manier van werken en handelen.

  • Sarsgrove Dairy is het meest prestigieuze bedrijf tijdens ons bezoek aan Zuid-Afrika: twee melkveebedrijven bestaande uit een bedrijf met Holsteins en een met Jerseys. In totaal zijn er rond de 1.000 koeien. Het bedrijf is opgezet door investeerders.

  • Lange beregeningsinstallaties zorgen voor groene en groeiende gewassen.

  • De kalverhuisvesting is van een bijzonder hoge standaard.

  • Een zaagtanddak voor schaduw, licht en lucht. De kalveren zijn gehuisvest op kunststofvloeren, die makkelijk zijn schoon te maken. Het bedrijf ziet er prachtig uit.

  • Bij de hoogdrachtige en kalvende koeien lopen een paar ezels. Al snel wordt duidelijk dat die dieren de kalvende koeien en pasgeboren kalveren beschermen. Jakhalzen weten wel raad met dieren die aan het werpen zijn. Echter, de ezels gaan de jakhalzen te lijf en verdrijven de jagers.

  • De meeste bedrijven zijn niet zo fraai opgezet als Sarsgrove. De gewone visgraatstal met melkglazen voldoet nog prima.

  • Op dit bedrijf krijgen de koeien na het melken krachtvoer. Normaal valt het krachtvoer automatisch in een kuip. Hier wordt wat extra voer met de hand gegeven.

  • Net voor het donker wordt het pinkenland nog even van kunstmest voorzien.

  • Overal in Zuid-Afrika, en met name in de landbouw, kom je als bezoeker de leuke taalmengelmoes tegen van Afrikaans/Nederlands/Engels. Een pick-up is een ‘bakkie’, en dat klinkt natuurlijk veel leuker dan ons geleende woord voor zo’n auto.

Laatste reacties

  • no-profile-image

    koetjeboe

    Volgens mij zijn ze op foto 31 niet aan het kunstmeststrooien, want de aftakas staat niet aan.
    Verder een hele mooie reportage!

  • no-profile-image

    casev

    Mooie reportage! Alleen ben je wel `n hoop melkveebedrijven voorbij gereden. In verhouding komt er nl. veel meer melk uit de TsiTsikamma, dan uit de westkaap. Ook is het binnenland van de Oostkaap sterk in opkomt, in de besproeingsgebieden noord van Port Elisabeth. Al met al `n intressant land voor de Melkveehouderij, maar dit is Sterk afhankelijk van de locatie.

  • no-profile-image

    Robert Prins

    Zeg maar gerust overheen gevlogen.
    Met je conclusie ben ik het helemaal eens

  • no-profile-image

    Bert Groenhof

    Beste Robert.

    Twee punten in je artikel die ik niet helemaal met je eens ben. De melkprijs ligt op SAR 3.00 en niet op R 30.00 per kg. De arbeidswetgeving is strenger geworden, maar alleen in enkele gevallen heeft het personeel recht op een gedeelte van de grond. Dat dit een brei van regelgeving is, is inderdaad juist. In mijn geval is dit afgedekt met goede arbeidscontracten en is het niet nodig om deze weg te bewandelen. Wel is het zo dat je boven een bepaalde omzet een BEE plan moet hebben, dit om kennisvergaring en ontwikkeling te garanderen. Leuk artikel met inderdaad grote verschiilen.
    Groeten uit de OOstkaap

    Bert Groenhof.

  • no-profile-image

    Robert Prins

    Tijdens de reis al leidraad genomen 1 rand is 1 dubbeltje in euro's. Inderdaad staat het er niet goed. Maar dat de melkprijs (te) laag is, dat lijkt mij wel duidelijk.
    Gelukkig niet alle regelgeving gehoord tijdens dit tourtje. Het land heeft al indrukken genoeg.
    Ik ben blij met je verbeteringen en aanvulling

Laad alle reacties (1)

Of registreer je om te kunnen reageren.