Rundveehouderij

Foto & video 1789 x bekeken 5 reacties

Stal beveiligd met sprinklerinstallatie

John en Agnet Ruigrok vertroetelen hun dieren, want ze streven een hoge levensduur na. De ruime stalopzet heeft een keerzijde: de gemeente verplichte hen tot peperdure brandpreventie.

Foto

  • Melkveebedrijf Ruigrok VOF wordt geleid door John (43) en Agnet (40) Ruigrok. Ze hebben momenteel twee vestingen en grond op drie locaties. De firmanten hebben 65 melkkoeien en 70 stuks jongvee. Op de oude locatie in Pijnacker (Z.-H.) hadden ze een zuivelboerderij met boerderijwinkel. Ze zetten 3 ton melk rechtstreeks af aan consumenten. Op de nieuwe locatie in De Heen (N.-Br.) gaan ze zich toeleggen op het houden van melkvee. Inmiddels is het consumentenquotum omgezet naar gewoon quotum. Dat bedraagt nu in totaal ruim 600.000 kilo. Ruigrok heeft 110 ha grond in gebruik. Daarvan is 46 ha grasland, 10 ha zomertarwe, 7 ha mais en 7 ha suikerbieten. De overige 40 ha zijn verhuurd.



    Foto’s: Roel Dijkstra Fotografie, tekst: Jacco Keuper

  • Op de oude locatie stond het bedrijf compleet tussen de huizen. Een aantal jaar geleden heeft Ruigrok grond verkocht voor een sportterrein. Inmiddels heeft hij ook de laatste 6 hectare verkocht voor woningbouw. Met de opbrengsten bouwde Ruigrok een nieuwe stal in De Heen (N.-Br.).
    De stal is op de groei gebouwd. Er zijn ligplaatsen voor 150 melkkoeien met bijbehorend jongvee. De ondernemers hebben de strategie om geleidelijk te groeien. Al het vrouwelijk jongvee wordt momenteel aangehouden.

  • De stal is ruim. De melkkoeien zijn centraal gesitueerd. De kalveren, het jongvee en de vaarzen zijn kloksgewijs aan de buitenzijden van de stal gehuisvest. Met twee voergangen en veel dierruimte gaat de stal over de magische grens van 2.500 vierkante meter. De gemeente gaf daarom niet zomaar een vergunning af. Op last van de brandweer moest er compartimentering in. Concreet kwam dat erop neer dat er een dikke brandmuur dwars door de stal, en zelfs door de mestkelder, moest verrijzen. ,,Dat is funest voor de ventilatie en op schotten in de mestkelder zat ik ook niet te wachten.”

  • De ondernemers gaven de gemeente duidelijk te verstaan dat ze daarmee niet uit de voeten konden. Ze zouden het aangekochte bedrijf moeten verkopen als er geen andere oplossing kwam. Talloze opties passeerden de revue. Uiteindelijk bleek het installeren van een sprinklerinstallatie de enig werkbare optie.

  • In de tuin, op enkele tientallen meters naast de stal, zit de basis van het systeem verscholen onder een zware deksel. Ruigrok moest een bron van 70 meter diep laten slaan om de benodigde 60 kuub per uur te halen. In de puls ligt een grote pomp.

  • Op de pomp is een imposant leidingnet aangesloten. Het zijn niet zomaar een paar slangetjes, het moest een officiële en goedgekeurde installatie zijn. De hoofdleiding is dan ook dikker dan een flinke beregeningsbuis.

  • In de moderne stallen kan het 's winters flink koud zijn. Om bevriezing te voorkomen is het een zogenoemd droog systeem. De leidingen zijn gevuld met luchtdruk.

  • De leidingen en sproeier lopen langs alle brandgevaarlijke objecten in de stal. Zo hangen ze onder meer tegen het dak boven de strozolder.

  • Leidingen en sproeier hangen ook in alle technische ruimten en bij de melkrobots. Ruigrok heeft het beste met zijn dieren voor, maar vindt deze maatregel overdreven. ,,Het is niet mijn idee en eigenlijk te zot voor woorden dat we dit moesten doen." Niet in de minste plaats natuurlijk omdat er een investeringsplaatje van €60.000 aan hangt en er ook nog jaarkosten bij komen voor onderhoud en de jaarlijkse inspectie. Hij vervolgt: ,,We proberen diervriendelijk te bouwen door de koeien veel ruimte te geven en dan wordt je zo op onnodig hoge kosten gejaagd. Het is oneerlijke concurrentie, in andere gemeenten is een brandhaspel en twee vluchtdeuren voldoende.”

  • De installatie is voorzien van talrijke sproeiers. Als de sprinkler in werking treedt gaan die echter niet allemaal direct sproeien. Alleen in ruimtes waar de temperatuur te hoog wordt, springt het rode glaasje. Daardoor valt de luchtdruk in het systeem weg en gaat de pomp draaien. Alleen sproeikoppen waarvan het glaasje gesprongen is, gaan ook daadwerkelijk vernevelen.

  • Naast de preventieve maatregelen in de stal, is er ook één buiten de stal. Ruigrok heeft namelijk ook een blusvijver van 600 tot 700 kuub laten graven. De brandweer kan in geval van nood snel geschikt water tappen uit de pvc-pijp op de voorgrond. Die is verbonden met een pijp die naar het laagste deel van de vijver loopt. Een opstaand pijpje voorkomt dat zand meegezogen wordt. ,,Zo'n blusvijver is niet heel ongebruikelijk in deze omgeving. Toen we hoorden dat het moest, wilden we het eerst in een deel van kelder onder de stal doen. Maar toen de gemeente 700 kuub noemde, wist ik dat dat niet haalbaar was."

  • Ruigrok wil dat zijn koeien oud kunnen worden. Daarom kijkt hij bij de bouw niet op de laatste cent, maar zet hij koevriendelijkheid centraal. Zo hebben de dieren bijvoorbeeld veel loopruimte en is er overcapaciteit aan het voerhek. De vier boxrijen zijn daarom bewust niet in twee dubbele rijen maar in de opstelling met één dubbele en twee enkele geplaatst. Daardoor staan de boxen met de blinde kant naar het voerhek. Zo storen uitstappende koeien het koeverkeer achter het voerhek niet en andersom hoeven koeien die de box willen verlaten zich niet een weg langs passerende koeien te banen.

  • De looppaden achter het voerhek en tussen de boxrijen zijn met 3,5 meter niet extreem breed. Maar door de boxopstelling en de twee voergangen is er wel een gang extra.

  • De stal is volledig onderkelderd. De kelder is bijna 2 meter diep, wat de opslagcapaciteit op 6.500 kuub brengt. Genoeg voor een jaarrond opslag. In dit geval niet veel duurder dan bovengrondse opslag. ,,Anders hadden we moeten heien. Nu is de veenlaag van een meter dik gewoon afgegraven en hoefde dat niet."

  • De ligboxen ogen niet heel comfortabel met alleen een noppenmat erin. Maar schijn bedriegt; dit is slechts het begin. Daarop komt nog een strooisellaag van 7 á 8 centimeter. Dat is de helft van een reguliere diepstrooiselbox. Hiermee combineert Ruigrok de voordelen van twee systemen. ,,Bij diepstrooisel zie je dat het zachte ligbed onder de poten nog wel eens weggeschoven wordt. Dan liggen de koeien nog op beton. Daarom doe ik er ook rubber onder."

  • Een slimmigheidje van de ondernemer dat ook het koecomfort moet verhogen: uitsparingen in de keerwanden voor in de boxrij. Hierop komen nog buizen die dezelfde vorm hebben als de boxafscheiding. ,,Achter een muur zie je de eerste drie koeien niet, zo kun je wel in de voorste boxen kijken. Maar het voornaamste is dat de ranglagere koeien vanuit de box de robot kunnen zien. Ze kunnen rustig afwachten tot het rustig is bij de robot en dan voor een melkbeurt vertrekken."

  • Het melken gebeurt door twee robots. Ruigrok kreeg een paar jaar eerder op een andere locatie geen bouwvergunning, anders had hij daar nu in een draaimelkstal gemolken. Nu heeft hij voor robots gekozen. ,,Het is inmiddels een bewezen techniek en een robot heeft het grote voordeel dat ik nu mijn tijd flexibeler kan indelen.” De opstelling van de robots, maar ook de boxen en het voerhek geven de mogelijkheid de stal eenvoudig in twee groepen te delen. Voorlopig is de veehouder van plan zijn dieren gewoon in één groep te houden.

  • Ook koeien in de close up-periode en nieuwmelkte koeien worden in de watten gelegd. De stal is voorzien van drie ruimte strohokken. Hierbij is het vreetgedeelte met roosters uitgevoerd, omdat de koeien daar het meeste mesten. Bij het liggedeelte vormen aardappelroosters de scheiding tussen de mestkelder en het strodek. Zo kan eventueel overtollig vocht wegzakken en blijft het stro droger. De roosters hebben een aslast van 12 ton. Door een roldeur en de zijpoorten van de hokken te openen, kan de veehouder die dus eenvoudig machinaal uitmesten.

  • Het stro wordt boven de hokken opgeslagen op een zolder. De plakken stro zijn eenvoudig door gaten in de vloer in de hokken te werken.

  • Tijdens elke bouw kom je bij de uitvoeringsfase punten tegen die achteraf beter hadden gekund. Zo is deze foto genomen vanaf de strozolder. Die zou door de deur eenvoudig te laden moeten zijn. Het rolmechanisme van de deur zit echter zo dat de strozolder, maar ook de naastgelegen zolders op de werkruimten, daardoor onbereikbaar worden. De oplossing is eenvoudig: ,,Deze deur wordt vervangen door een vouwdeur."

  • De stal is voorzien van twee rijen gasontladingslampen en aparte nachtverlichting van Agrilight. De lampen hangen boven de vreetplaatsen van de koeien. ,,Ze hangen bewust wat meer naar het midden. Bij de koeien heb je licht nodig, bij het jongvee minder." Aan energiebesparing is gedacht: de lampen zijn om-en-om geschakeld. Zo kan de ondernemer de verlichting eenvoudig op halve kracht laten branden als de lichtbehoefte niet heel groot is en opschalen als hij bijvoorbeeld een controleronde gaat doen.

  • De kalverstal zit onder hetzelfde dak, maar is door een wand volledig gescheiden van de oudere dieren. Zo ontstaat een soort openfrontstal in de zijwand.

  • De kalveren liggen op stro, dat ook hier op de betonplaten met nauwe openingen en hoge aslast ligt. Het uitmesten, evenals het laden van de strozolder achterin het hok, gebeurt met de voorlader. De eerste twee hokken zijn voorzien van een kalverdrinkautomaat. De oudste kalveren schakelen over van stro op ligboxjes.

  • Het oudere jongvee komt aan de buitenkant van de ligboxenstal. Het wordt een doorschuifsysteem. Naarmate je verder van de kalverstal af komt, des te breder is de boxafscheiding gemonteerd.

  • Het jongvee uit het achterste hok schuift door naar de andere zijkant van de stal. Het looppad daar naartoe heeft Ruigrok bewust inpandig gemaakt. Daarbij kan het jongvee zelfs nog door het voetbad als dat nodig mocht blijken.

  • Het pad en de voetbaden zijn echter ook eenvoudig voor het melkvee te gebruiken en desnoods te schakelen. ,,Schoon water in het eerste bad om de klauwen te reinigen en formaline in het tweede bad." De gang is normaliter afgesloten voor vee, dus blijft deze schoon. De voetbaden zijn gestort en voorzien van wanden links en rechts. De losopening vloeit rechtstreeks in de mestkelder.

  • Het ruime erf is rondom verhard met asfalt.

  • De stal is nog niet in gebruik, toch zitten een aantal voersilo's al halfvol snijmais van afgelopen herfst. Ook dat heeft een reden. Ruigrok wil er dit seizoen zijn gras overheen kuilen. ,,Dan heb je minder last van vogels en ligt er in de winter maar één kuil open."

    Wie het nieuwe bedrijf met eigen ogen wil zien, kan zaterdag 24 april 2010 terecht op de open dag. Van 10.00 uur tot 15.00 uur aan de Oude Heijdijk 14 in De Heen.

Laatste reacties

  • no-profile-image

    Wout Kranenburg

    Prachtige fotoreportage en natuurlijk ook een prachtig bedrijf.

  • no-profile-image

    Keep on dreaming.

    Een prachtig bedrijf inderdaad. Maar wat moet een gewone melkveehouder nu met de zoveelste fotoreportage van een uitgekochte boer, die van gekkigheid niet weet, hoe hij zijn geld op gaat maken.? Voor het gros van de boeren is dat toch onhaalbare kaart, en dient alleen maar om ogen uit te steken, bij boeren die allang blij zijn dat ze alle rekeningen kunnen betalen.
    Reportages over nieuwe low-cost stallen, of mensen die het op eigen kracht doen, zijn mijns inziens veel leuker en informatiever.

  • no-profile-image

    wilco de Bruin

    Wat een prachtige reportage Jacco
    Ik ben er trots op om hier het rantsoenadvies te mogen doen
    Groeten Wilco

  • no-profile-image

    JorkeV

    Verbazing !!
    Prachtig allemaal. Ben zelf werkzaam bij de brandweer en heb met verbazing gelezen dat er in deze stal een sprinkler is aangebracht. Dat slaat werkelijk helemaal nergens op, er is hier helemaal geen geldende regelgeving voor. De plaatselijke brandweer is weer een aan het bluffen geweest.
    Veel plezier toegewenst is deze mooie stal.

  • no-profile-image

    Perry - Trekker Trekker.nl

    Idd een hele mooi stal !!! Meer foto's en of een filmpje bekijken ?

    Link: http://trekkertrekker.wordpress.com/2010/04/24/opendag-melkveebedrijf-ruigrok/

Laad alle reacties (1)

Of registreer je om te kunnen reageren.