-
Het oude bedrijf van Arjan (30) en Jan (58) Klopman lag 50 meter van de bebouwde kom van Hegelsom. Om het bedrijf verder te ontwikkelen bouwden de Klopmans in het LOG aan de Losbaan een nieuwe stal voor 1.168 blankvleeskalveren. Op 31 december bevolkte de eerste ronde kalveren de stal.
Foto’s: Bart Nijs Vakfotografie, tekst: Anne-Marie van der Linde
-
De stal is een blikvanger van 145 bij 30 meter, waarvan 120 meter daadwerkelijk stalruimte is. In de overige 20 meter zitten de technische ruimtes. De totale bouwkosten bedragen €1.600 per plaats, inclusief advisering en de aanleg van gemeentelijke infrastructuur. Dat is bedrijfseconomisch onverantwoord hoog, realiseert Arjan Klopman zich, maar door lage exploitatiekosten kan het uit.
-
De 1.168 kalveren staan verdeeld over twee afdelingen. In elke afdeling zijn acht rijen met elk negen hokken.
-
De kalveren liggen op 2 m2 per kalf. Ruimer dan de wettelijke 1,8 m2. Klopman verwacht echter dat de oppervlakte-eis in de toekomst wordt verruimd.
-
De hokken zijn voorzien van dubbele troggen. Zo kunnen de kalveren onbeperkt ruwvoer vreten en hoeft Klopman geen voer uit de trog te halen voordat hij melk verstrekt.
-
De stal is mechanisch geventileerd. Elke afdeling is voorzien van zes ventilatoren die temperatuurgeregeld zijn. De luchtinhoud van de stal is 19,8 kuub per kalf.
-
De ventilatoren zijn voorzien van verlengde kokers, waardoor een warmtebuffer in de nok ontstaat. Op deze manier is de stal ’s winters goed warm te stoken, ervoer Klopman afgelopen winter. Op de koudste dagen was het verschil tussen dag en nacht 2 graden.
-
Voor de luchtinlaat is gekozen voor inlaatventielen met een aluminium frame, gecombineerd met lichtdoorlatende platen. Dat is wel €10.000 duurder dan ventielen van betonplex, maar ook duurzamer. De lichtinval voldoet aan de norm van 8 procent.
-
Het lijkt overbodige luxe, een stalen plaat langs de roldeuren. Maar op deze manier krijgen de kalveren geen kans om de deur te slopen vanuit hun hok.
-
De vloeren van de dwarsgangen zijn voorzien van ruitjesprofiel. Dat voorkomt glijpartijen als kalveren worden geleverd of afgevoerd en bij tussentijds verzetten.
-
De stal is volledig geautomatiseerd. In het kantoor hangen regelpanelen voor de ventilatie, voerinstallatie en het reinigen van de opslagtanks.
-
Vooruitlopend op regelgeving is de stal voorzien van een natte cel. Met een eenvoudige bank is deze geschikt te maken als hygiënesluis.
-
Klopman voert de kalveren vloeibare componenten. Voor in de stal staan vijf tanks van 30 en 35 kuub voor een eiwitcomponent, weicomponent en vloeibaar vet. Twee tanks zijn voor het opvangen van nieuwe ladingen eiwit- en weicomponent. Deze producten zijn maar vijf dagen houdbaar en mogen niet met een oude lading gemengd worden in verband met bederf.
-
Na reiniging hangt Klopman een kaart op de lege tank om vergissingen te voorkomen. De tanks met eiwit- en weiconcentraat komen elke vijf tot zes dagen leeg en worden dan gelijk gereinigd.
-
In de voerkeuken staat een mengketel van 1.600 liter. Daarin worden de vloeibare componenten met melkpoeder vermengd.
-
De poeder komt via twee vijzels van de 17 ton silo’s die naast de stal staan.
-
De buffer van 3.000 liter is voorzien van een verwarmingsspiraal. Daardoor is de melk de hele voerbeurt op temperatuur te houden. Dit is vooral voor de jongste kalveren van groot belang.
-
Voor de opslag van snijmais ligt een 52 meter lange sleufsilo langs de stal.
-
In de schuur staat een tweedehands stationaire menger van Sieplo voor het mengen van mais, gehakseld stro en brok.
-
In de aanbouw naast de stal staat de houtkachel. Het dak zit er nog niet op, omdat Klopman nog zoekt naar de beste oplossing om het dak te kunnen openen voor het vullen van de bunker.
-
De houtkachel zorgt voor de verwarming van de kalvervoeding en wordt gestookt op houtsnippers in plaats van houtpellets. Klopman verwacht dat pellets mettertijd duur worden vanwege de grote vraag naar zaagsel. Met snippers is dat volgens hem minder het geval, omdat deze uit de houtrecycling komen.
-
De houtsnippers worden in een bunker in de schuur opgeslagen. Nadeel van de snippers is de vochtigheidsgraad, die mag maximaal 30 procent zijn. Bij een hoger percentage is de verbranding van de snippers slechter. Het jaarlijks gebruik schat Klopman op acht vrachten van 36 ton à €45 per ton.
-
Het dak gaat Klopman geld opleveren. Hij verhuurt het aan een bedrijf dat er 700 m2 zonnepanelen op legt. De opgewekte stroom is goed voor 35 huishoudens. Klopman neemt stroom af tegen een prijs per kWh, exclusief de leveringskosten die hij bij een energiemaatschappij wel moet betalen. Daar tegenover staat een jaarlijks bedrag voor de dakverhuur. Over 20 jaar is Klopman eigenaar van de zonnepanelen.