Boerderij op Maat
Een uniek dashboard
afgestemd op uw bedrijf
Bekijk uw dashboard >

 

Foto

Eenvoud en werkgemak in nieuwe stal

1 1442 Rundveehouderij

Frans van de Lagemaat bouwt een stal waarin hij in zijn eentje het werk makkelijk af kan. De stal is om de melkrobot getekend, het voeren is eenvoudig. Toch beknibbelt de veehouder niet.

Foto

  • Frans van de Lagemaat (46) heeft een melkveebedrijf met 53 koeien en 30 stuks jongvee in Leusden (U.). De productie bedraagt 9.000 kilo met 4,44 % vet en 3,57 % eiwit. Bij het bedrijf hoort 26 ha grasland. Mais koopt hij aan.
    Tot vorig jaar hield de ondernemer ook 180 vleesvarkens. Die tak heeft hij afgestoten en de dierrechten omgezet in rundvee. Op de plek van de vroegere vleesvarkensstal staat nu een ligboxenstal met 100 ligplaatsen voor koeien en 40 stuks voor jongvee.


    Foto's: Ton Kastermans fotografie, tekst: Jacco Keuper

  • Wat ook meespeelde bij de keuze voor de nieuwe stal is dat de oude, houten ligboxenstal na 32 jaar zijn diensten wel heeft bewezen.

  • Van de Lagemaat had geen ideaalplaatje in zijn hoofd van de nieuwe stal. Wel was een uitgangspunt dat hij het werk alleen moest aankunnen. Het is een 3+1-rijige stal met een korte voergang geworden.

  • Vanwege het werkgemak stond de keuze voor automatisch melken vast. Bij het ontwerpen van de stal stond de melkrobot centraal, de rest van de stal is daaromheen getekend.

  • Van de Lagemaat koos voor een tweebox MIone van GEA Farm Technologies (voorheen Westfalia). ,,Deze is goedkoper dan andere melkrobots met vergelijkbare capaciteit, omdat één arm twee boxen bedient. Bovendien molk ik ook al met Westfalia en je gaat toch altijd eerst even bij je eigen merk kijken."

  • Voor de aanschaf is de ondernemer bij verschillende boeren in Nederland en Duitsland gaan kijken waar de MIone of zijn voorganger, de Titan, draait. Van de Lagemaat is de vijfde veehouder in Nederland die werkt met dit type melkrobot. De robot is op een aantal plekken vernieuwd. Zo gaat de speendetectie niet meer met een combinatie van een camera die de referentiespeen zoekt en sensoren die voelen of de spenen goed in de tepelbekers zitten, maar met alleen een camera. Deze heeft een groter bereik en kan zowel de positie van de speen als de tepelbeker beoordelen.

  • Naast de robot zijn dierverzorgingsruimtes ingetekend. De dieren verlaten de robotruimte altijd via een selectiepoort. Die kan dieren naar de stal maar ook naar de afkalfstal (hier in bovenaanzicht het eerste hok) en een selectieruimte sturen. De selectieruimte heeft drie ligboxen en een voerhek met zeven vreetplaatsen, zodat te behandelen dieren vastgezet kunnen worden. De selectieruimte dient tevens als afleverhok.

  • Opvallend is dat de stal drie voersystemen op een rij heeft: een gewoon voerhek, een voerbuis en een Weelinkhek. Dat is geen besluiteloosheid, maar door omstandigheden zo gelopen. Het jongvee en de droge koeien hebben een voerhek, de melkkoeien het Weelinkhek. Van de Lagemaats installateur heeft het tien jaar oude Weelinkhek uit de oude stal bijna verdubbeld in capaciteit door er stukken tussen te zetten. Toen was de maximale capaciteit bereikt, maar er was nog ruimte over. ,,Om die ruimte toch voor het voeren te kunnen benutten, hebben we daar maar een voerbuis geplaatst."

  • Van de Lagemaat: ,,Ik ben geen man voor een voermengwagen. Ik houd het graag eenvoudig: gras, mais en bijregelen met brok." Daarom voert hij twee soorten krachtvoer in de melkrobot. Hoogproductieve dieren kunnen nog een deel van hun portie krachtvoer ophalen in een krachtvoerbox. Deze wordt geschikt gemaakt om ook twee soorten te kunnen verstrekken, maar zal vooralsnog alleen het standaardvoer uitserveren. ,,Daarvan is de hoeveelheid te groot om alleen in de robot te voeren. Ik wil niet dat koeien daar blijven hangen omdat ze het voer nog niet op hebben."

  • Met werkgemak als uitgangspunt, ga je de mest niet meer met de hand door de roosters werken. Hier echter geen robot, maar een eenvoudige schuif met touwaandrijving. De mestrobot viel af omdat de doorgangen te smal zijn om beide kanten van de voergang te bereiken.

  • Ook de boxbedekking is eenvoudig: een mat voor het jongvee en een matras voor de koeien. ,,Handje zaagsel erop en klaar."

  • Er zijn veel drinkpunten in de stal. Dit geeft de veehouder de mogelijkheid kleinere groepen te maken. Zo kan hij straks de droge koeien in twee groepen gaan houden. ,,Maar of ik dat ga doen, weet ik nog niet."

  • Op de scheiding van de melkkoeien en het jongvee zit een waar drinkeiland. Beide kunnen vlot water opnemen uit voorraadbakken. Bij de wisselruimte voor de robot zit ook zo'n bak.

  • Voor de veehouder was een goed klimaat in de stal ook belangrijk. Hij heeft dan ook het dak volledig geïsoleerd. ,,Ik houd wel weidegang, maar als het 's zomers warm is zijn koeien liever binnen dan buiten. Ik wil ze dan ook een goed klimaat bieden."

  • In het dakoppervlak zijn geen lichtplaten, behalve bij de nok. Verder komt er door de grote luchtinlaat bij de zijwanden licht binnen. ,,Ik heb daarom ook bewust geen donker optrekdoek gekozen." De stal is voorzien van een open nok. ,,Goedkoper dan een nok met dakje zoals ik op de oude stal heb. En hier kan het, want de voergang zit uit het midden. Als het wat inregent, valt het op de roosters." Het gedeelte boven de melkrobot is om die reden bewust dicht gehouden.

  • Ook bij de keuze van de spanten is op de kosten gelet. De onderkant is het belangrijkste, die roest het eerst, is de ervaring van de veehouder. Daarom zijn de onderstaanders gegalvaniseerd, maar de liggers gepoedercoat.

  • Nog een punt van besparing: waarom zou je een nieuwe melktank kopen, als je een goede gebruikte weet te staan? ,,Deze 8.000 litertank verslijt ik niet meer."

  • Ook aan de verlichting is gerekend: een rij Metaal Halide lampen bleek een paar duizend euro goedkoper dan vier rijen tl-lampen.

  • De machinekamer bevat energiezuinige elementen zoals warmteterugwinning en een frequentiegeregelde vacuümpomp. Verder wordt leidingwater alleen gebruikt voor de reiniging van de melkrobot en de tank. Drinkwater voor de koeien komt uit eigen bron en gaat via de ontijzeringsinstallatie (het blauwe vat rechts) de leiding in.

  • Net als in andere plekken in de stal is de eenvoud ook terug te vinden in het kantoor. Het is niet overdreven groot en zonder duur bureau, maar heeft wel een houten paneel dat aan de muur geschroefd is. De ondernemer maakte het kantoor bewust op de begane grond. ,,Dan hoef je niet steeds de trap op. Ik kan nu niet de hele stal overzien, maar wel de belangrijkste twee plekken; de melkrobot en de afkalfstal." De computer hier en in het woonhuis staan met elkaar in verbinding.

  • Van de Lagemaat stelt zijn nieuwe stal open voor publiek. Donderdag 7 januari 2010 is er een open dag. Van 10.00 tot 16.00 uur zijn geïnteresseerden welkom aan de Hamersveldseweg 113 in Leusden.

door Jacco Keuper

Eén reactie

  • # 1

    wim rieswijk

    heel mooie stal veel geluk ermee het ga je goed grt wim

reageer

Of registreer je om te kunnen reageren.